Projekt o czystości mórz uniknął odrzucenia w Sejmie

Sejm głosował nad wnioskiem komisji, by w całości odrzucić rządowy projekt zmiany przepisów o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki. Projekt zakłada między innymi obowiązek podłączania statków stojących w portach do prądu z lądu zamiast pracy na silnikach, nowe kary dla armatorów i firm odbierających odpady ze statków oraz dodatkowe zadania kontrolne dla urzędów morskich. Wniosek komisji o odrzucenie projektu przepadł, co oznacza, że prace nad ustawą były kontynuowane, a nie zakończone na tym etapie.

• Statki stojące w porcie będą częściej podłączać się do prądu z lądu zamiast palić paliwo w silnikach - mniej hałasu i spalin na nabrzeżach.
• Firmy żeglugowe i firmy odbierające odpady ze statków dostają nowe obowiązki oraz kary pieniężne za ich naruszanie.
• Urzędy morskie oraz Polskie Centrum Akredytacji zyskują nowe zadania kontrolne związane z wdrażaniem tych przepisów.
• Wniosek komisji o odrzucenie całego projektu nie przeszedł, więc opisane zmiany mogły być dalej procedowane w Sejmie.

Projekt zgłosił rząd (Rada Ministrów). Wniosek o jego odrzucenie w tym głosowaniu złożyła Komisja Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, która w swoim sprawozdaniu rekomendowała odrzucenie projektu w całości.

Zwykli obywatele nie zapłacą z tego tytułu żadnych nowych opłat - projekt uderza przede wszystkim w firmy związane z żeglugą. Jeśli mieszkasz w Gdańsku, Gdyni, Szczecinie czy innym mieście portowym, zmianę możesz odczuć pośrednio: statki częściej podłączą się do prądu z lądu zamiast pracować na silnikach, czyli mniej hałasu i spalin na nabrzeżach. Jeśli prowadzisz firmę żeglugową albo zajmujesz się odbiorem odpadów ze statków, projekt nakłada na ciebie nowe obowiązki i grozi karami za ich niedopełnienie. Dokument nie podaje, ilu dokładnie przedsiębiorców obejmą nowe przepisy.

Głosowanie było mocno spolaryzowane: 198 posłów poparło odrzucenie projektu, a 241 było przeciw (nikt się nie wstrzymał). Za odrzuceniem głosowały niemal jednolicie kluby opozycyjne: PiS (173 za, 0 przeciw), Konfederacja (15 za), Konfederacja KP (3 za) i koło Demokracja (4 za). Przeciwko odrzuceniu, czyli za kontynuowaniem prac nad ustawą, opowiedziały się kluby koalicji rządzącej: KO (0 za, 155 przeciw), PSL-TD (32 przeciw), Lewica (19 przeciw), Centrum (14 przeciw), Polska2050 (12 przeciw) i Razem (4 przeciw). Podział głosów pokrywał się niemal dokładnie z linią rząd-opozycja.

Dostępny kontekst nie zawiera Oceny Skutków Regulacji (OSR) dla tego projektu, więc nie da się podać dokładnych kwot kosztów wdrożenia. Jakościowo: odrzucenie wniosku komisji oznaczało, że firmy żeglugowe i podmioty odbierające odpady ze statków musiały dalej liczyć się z nowymi obowiązkami i ryzykiem kar, a urzędy morskie oraz Polskie Centrum Akredytacji - z dodatkowymi zadaniami kontrolnymi. Jak wynika z dalszego przebiegu prac, projekt przeszedł kolejne czytania i został uchwalony 15 maja 2026 r., a mimo weta prezydenta z 2 lipca 2026 r. Sejm doprowadził ostatecznie do jego uchwalenia.

To było II czytanie projektu na posiedzeniu Sejmu 17 kwietnia 2026 r. Po odrzuceniu wniosku komisji o odrzucenie projekt wrócił do komisji, przeszedł kolejne czytania i został ostatecznie uchwalony 15 maja 2026 r.

Głosowanie pokazało wyraźny podział polityczny: kluby opozycyjne (PiS, Konfederacja) chciały odrzucić projekt w całości, natomiast kluby tworzące rząd broniły dalszych prac nad ustawą. Dostępny kontekst nie zawiera szczegółowego uzasadnienia komisji, dlaczego rekomendowała odrzucenie projektu.