Do druku nr 1938 - opinia stowarzyszenia Konfederacja Warszawska

To nie jest sam projekt ustawy, lecz opinia do niego. Z treści pisma wynika, co konkretnie zmienia krytykowany projekt:

• Dziś każdy członek spółdzielni może upoważnić dowolną osobę do głosowania w jego imieniu na zebraniu (chyba że statut spółdzielni stanowi inaczej). Po zmianie pełnomocnikiem będzie mógł zostać tylko wąski krąg osób, w tym tzw. osoba bliska - a to pojęcie bywa trudne do zweryfikowania.
• Pełnomocnictwo trzeba będzie dostarczyć spółdzielni co najmniej 3 dni przed terminem zebrania - kto dołączy do spółdzielni później albo dowie się o przeszkodzie w ostatniej chwili, straci możliwość głosowania przez pełnomocnika.
• Pełnomocnik nie będzie mógł głosować przy wyborze członków zarządu ani rady nadzorczej spółdzielni - te decyzje trzeba będzie podjąć osobiście.
• Stowarzyszenie proponuje złagodzenie tych przepisów, np. powrót do zasady, że o dopuszczalności pełnomocnictw decyduje statut danej spółdzielni.

Sprawa dotyczy każdego, kto jest członkiem spółdzielni mieszkaniowej i choć raz chciał (albo będzie chciał) upoważnić kogoś do głosowania za siebie na zebraniu. Jeśli nagle zachorujesz, wyjedziesz służbowo albo zdarzy się coś w rodzinie na 1-2 dni przed zebraniem - według opinii nie zdążysz już złożyć pełnomocnictwa, bo termin (3 dni wcześniej) minie, i stracisz głos w swojej sprawie. Jeśli właśnie wprowadziłeś się do mieszkania i wstąpiłeś do spółdzielni na mniej niż 3 dni przed zebraniem, w ogóle nie będziesz mógł ustanowić pełnomocnika. A jeśli jesteś pełnomocnikiem sąsiada czy rodzica, nie zagłosujesz w jego imieniu przy wyborze zarządu czy rady nadzorczej spółdzielni - te głosowania trzeba będzie przeprowadzić bez ciebie.

Dostępny materiał zawiera jedną opinię - od Stowarzyszenia „Konfederacja Warszawska”, zrzeszającego zarządców nieruchomości i spółdzielnie mieszkaniowe. Organizacja część rozwiązań projektu ocenia pozytywnie jako odpowiedź na postulaty mieszkańców, ale zgłasza poważne zastrzeżenia do przepisów o pełnomocnictwach na zebraniach spółdzielni, powołując się m.in. na orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące definicji „osoby bliskiej”. Stowarzyszenie apeluje do Sejmu o przepracowanie tej części projektu. Do analizowanego pisma nie dołączono stanowisk innych instytucji, np. rządu, Prokuratora Generalnego czy Sądu Najwyższego - mogły one wpłynąć w odrębnych pismach do tego samego projektu.

To pismo opiniujące, a nie sama ustawa, więc nie zawiera Oceny Skutków Regulacji (OSR) - czyli oficjalnego rządowego wyliczenia kosztów i korzyści. Dokument nie podaje więc żadnych kwot ani liczby osób, których zmiana dotknie. Z treści opinii wynika za to jakościowo, kto zyska, a kto straci, jeśli projekt wejdzie w życie w obecnym kształcie: spółdzielnie zyskają narzędzie do ograniczenia nadużyć przy pełnomocnictwach (np. fałszywych upoważnień), ale część członków - zwłaszcza tych, którzy nie mogą osobiście przyjść na zebranie z powodu choroby, wyjazdu czy innych nagłych spraw - straci w praktyce możliwość głosowania w swoich sprawach. Stowarzyszenie ostrzega też, że nowe zasady mogą prowadzić do sporów sądowych o ważność uchwał podjętych z udziałem kwestionowanych pełnomocników.

Spór dotyczy tego, jak daleko powinny sięgać ograniczenia w udzielaniu pełnomocnictw na zebraniach spółdzielni. Autorzy projektu chcą w ten sposób ograniczyć nadużycia i fałszywe pełnomocnictwa, które wcześniej bywały problemem. Stowarzyszenie „Konfederacja Warszawska” uważa jednak, że proponowane przepisy są bardziej restrykcyjne niż w przypadku wspólnot mieszkaniowych zarządzających tym samym typem nieruchomości, i że w praktyce pozbawią część członków spółdzielni realnej możliwości udziału w głosowaniach - czyli osiągną efekt odwrotny od zamierzonego, ograniczając prawa, które miały chronić.