Sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich wykorzystania.

Ten dokument to sprawozdanie sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z prac nad rządowym projektem zmiany ustawy o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich wykorzystania - czyli prawa, które określa, na jakich zasadach naukowcy i firmy mogą korzystać z polskich roślin, zwierząt, grzybów i mikroorganizmów do badań i produkcji (np. leków czy kosmetyków). Projekt uzupełnia tę ustawę z 2016 roku o obowiązkowy limit wydatków budżetu państwa na obsługę tego systemu w latach 2026-2035 oraz procedurę na wypadek, gdyby ten limit był zagrożony przekroczeniem. Komisja rekomenduje Sejmowi uchwalenie projektu.

Komisja rekomenduje Sejmowi uchwalenie projektu. Do ustawy o zasobach genetycznych dopisuje on:

• Konkretne limity wydatków budżetu państwa na lata 2026-2035 - od ok. 2,82 mln zł w 2026 r. do 3,44 mln zł w 2035 r., rosnące niemal co roku.
• Mechanizm korygujący: gdy limit jest zagrożony przekroczeniem, skraca się wymiar czasu pracy osób zatrudnionych do obsługi tej ustawy.
• Wskazanie, że mechanizm korygujący wdrażają minister środowiska, minister klimatu i wojewodowie - oni też monitorują wydatkowanie środków.

Projekt złożył rząd (Rada Ministrów) jako projekt rządowy. Nad przyjętym tekstem pracowała sejmowa Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, której zadaniem było dostosowanie ustawy z 2016 r. do wymogu wskazania limitu wydatków budżetowych.

Dla przeciętnego obywatela to głównie techniczny przepis porządkujący finansowanie administracji - nie wprowadza nowych obowiązków ani opłat dla zwykłych ludzi. Bezpośrednio dotyczy dwóch grup: firm i naukowców (np. z branży biotechnologicznej, farmaceutycznej czy kosmetycznej), którzy występują o zgodę na korzystanie z polskich zasobów genetycznych do badań lub produkcji, oraz urzędników w resorcie środowiska, klimatu i urzędach wojewódzkich obsługujących te sprawy - jeśli wydatki zagrożą przekroczeniem limitu, ich czas pracy może zostać skrócony.

Do dostępnej treści druku nie dołączono opinii zewnętrznych instytucji (np. Prokuratora Generalnego, Narodowego Banku Polskiego czy Biura Analiz Sejmowych) ani informacji o konsultacjach publicznych - otrzymany materiał zawiera wyłącznie tekst projektu ustawy w wersji przyjętej przez komisję sejmową.

Ustawa, już podpisana przez Prezydenta, wpisuje limit wydatków budżetu państwa wprost do przepisu. W latach 2026-2035 na obsługę systemu dostępu do zasobów genetycznych może pójść maksymalnie ok. 31,2 mln zł łącznie (rosnąco, od 2,82 do 3,44 mln zł rocznie). Gdy wydatki zagrożą przekroczeniem limitu, minister środowiska, minister klimatu i wojewodowie muszą skrócić czas pracy osób obsługujących tę ustawę, co może spowolnić rozpatrywanie wniosków firm i naukowców.

Projekt trafił do Sejmu jako rządowy i przeszedł przez Komisję Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Cały proces zakończył się już podpisaniem ustawy przez Prezydenta jako zmiana obowiązującej od 2016 r. ustawy o dostępie do zasobów genetycznych.