Sprawozdanie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

Sejmowa Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi rekomenduje przyjęcie rządowego projektu zmian w ustawie, która reguluje unijne dopłaty dla rolników w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Projekt dostosowuje polskie przepisy do zmieniających się zasad unijnego wsparcia rolnictwa - między innymi wydłuża czas, po którym pole obsiane trawą staje się na stałe łąką, wprowadza nową dopłatę za ochronę podmokłych terenów oraz przedłuża wsparcie dla rolników, którzy kontynuują dawne zobowiązania środowiskowe sprzed 2020 roku.

• Grunt obsiany trawą trzeba użytkować tak przez siedem lat, a nie pięć, zanim urząd uzna go za trwałą łąkę i ograniczy możliwość ponownego zaorania go pod inne uprawy.
• Powstaje nowa dopłata za ochronę torfowisk i podmokłych terenów użytkowanych rolniczo.
• Rolnicy, którzy jeszcze przed 2020 rokiem podjęli zobowiązania środowiskowe (np. ochrona siedlisk ptaków na terenach Natura 2000), mogą je dalej kontynuować z dopłatą w nowym systemie wsparcia.
• Premię za zalesienie gruntu można teraz otrzymać także za kontynuację dawnych zobowiązań zalesieniowych sprzed 2023 roku, z nowym terminem składania wniosków od 1 czerwca do 15 lipca.
• Pisma od Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), które mogą wpłynąć na wysokość dopłaty rolnika, będą musiały mieć formę pisemną, a nie na przykład ustną.

Projekt złożył rząd (Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi), a Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi rekomenduje jego przyjęcie - celem jest dostosowanie przepisów do zmian w unijnych zasadach dopłat rolniczych.

Zmiana dotyczy przede wszystkim rolników korzystających z unijnych dopłat - mieszkańcy miast nie odczują jej bezpośrednio. Jeśli jesteś hodowcą bydła lub owiec i kilka lat temu obsiałeś dawne pole uprawne trawą, zyskujesz więcej czasu, zanim urząd zablokuje ci możliwość ponownego zaorania tej działki pod inne uprawy. Jeśli gospodarujesz na podmokłych łąkach lub torfowiskach, możesz od teraz ubiegać się o nową dopłatę za ich ochronę. A jeśli od lat kontynuujesz dawne zobowiązania środowiskowe zawarte jeszcze w poprzednim unijnym programie wsparcia wsi, zyskujesz pewność, że to wsparcie nie zniknie wraz ze zmianą przepisów.

Do druku nie dołączono opinii zewnętrznych instytucji ani konsultacji społecznych.

Do przedstawionego tekstu nie dołączono Oceny Skutków Regulacji (OSR), więc dokument nie podaje szacunków kosztów ani liczby rolników, których dotyczy zmiana. Z treści wynika, że najwięcej zyskują hodowcy zwierząt trawożernych - dłuższy czas na zaoranie łąki - oraz rolnicy chroniący tereny podmokłe i kontynuujący dawne zobowiązania środowiskowe, którzy otrzymają nowe lub przedłużone dopłaty. Instytucja wypłacająca dopłaty będzie musiała obsłużyć nowe kategorie wniosków, w tym z nowym terminem składania wniosków o premię zalesieniową. Nowa dopłata za ochronę torfowisk zacznie działać dopiero, jeśli Komisja Europejska zatwierdzi odpowiednią zmianę Planu Strategicznego.

Projekt rządowy trafił do Sejmu i został skierowany do Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która przygotowała sprawozdanie rekomendujące jego przyjęcie. Ustawa ma wejść w życie 15 marca 2026 roku.