Sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw.

To sprawozdanie sejmowej komisji nadzwyczajnej zajmującej się zmianami w kodeksach, która zakończyła prace nad rządowym projektem ustawy i rekomenduje Sejmowi jego przyjęcie. Projekt wprowadza zupełnie nową instytucję - rozwód pozasądowy - dostępną dla małżeństw bez wspólnych dzieci, które zgodnie chcą się rozstać. Przy okazji zmienia też Kodeks postępowania cywilnego, przepisy o kosztach sądowych, o opłacie skarbowej oraz Prawo o aktach stanu cywilnego, czyli przepisy regulujące działanie urzędów stanu cywilnego (USC).

Projekt jest rządowy. Z treści wynika, że wdrożeniem części przepisów (m.in. wzoru pouczenia dla małżonków) zajmie się Minister Sprawiedliwości, co wskazuje na wiodącą rolę tego resortu w przygotowaniu projektu. Dokument to sprawozdanie sejmowej Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach po zakończeniu prac nad projektem.

Jeśli jesteś w małżeństwie dłuższym niż rok, nie masz z małżonkiem wspólnych dzieci (ani w drodze) i oboje chcecie się rozstać bez konfliktu, po wejściu ustawy w życie nie musicie iść do sądu - załatwicie rozwód w urzędzie stanu cywilnego, choć rozłożony na dwie wizyty w odstępie miesiąca i droższy niż sama opłata sądowa za rozwód bez orzekania o winie. Jeśli macie dzieci (także nienarodzone) albo ktoś z was chce rozwodu z orzeczeniem o winie, ta ścieżka was nie dotyczy i nadal musicie iść do sądu. Zmiana dotyczy też gmin (nowe zadania i wpływy z opłat dla urzędów stanu cywilnego) oraz pośrednio sądów, które mogą rozpatrywać mniej niespornych spraw rozwodowych bezdzietnych par.

Do przekazanego sprawozdania nie dołączono opinii zewnętrznych instytucji (np. Sądu Najwyższego, Prokuratora Generalnego, Krajowej Rady Sądownictwa) ani wyników konsultacji społecznych.

Przekazana treść nie zawiera Oceny Skutków Regulacji (OSR), więc poniższe skutki opisano jakościowo na podstawie samych przepisów. Pary spełniające warunki zyskują szybszą i tańszą pod względem formalności (choć nie tańszą pieniężnie) drogę rozstania niż sąd, ale muszą zapłacić 600 zł i odczekać co najmniej miesiąc między dwiema wizytami w urzędzie. Gminy dostają nowe zadanie - obsługę całej procedury i prowadzenie rejestru rozwodów pozasądowych - a koszty tego zadania nie są pokrywane z budżetu państwa, choć opłaty od małżonków zasilają budżet gminy. Ustawa wchodzi w życie dopiero po 12 miesiącach od ogłoszenia, co ma dać czas na przygotowanie przepisów wykonawczych, wzorów formularzy i samego rejestru.

Dokument to sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach kończące prace nad rządowym projektem zmiany Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz kilku innych ustaw, przygotowujące projekt do dalszych prac w Sejmie.