Do druku nr 2245 - ocena skutków regulacji

To opinia biura eksperckiego Sejmu (Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji), która ocenia skutki poselskiego projektu zmiany ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Projekt przesuwa termin obowiązkowego montażu kas fiskalnych u przewoźników kolejowych z 1 stycznia 2026 r. na 1 kwietnia 2027 r.

Projekt, który ocenia to pismo, przesuwa obowiązek stosowania kas fiskalnych przez kolejowych przewoźników i operatorów z 1 stycznia 2026 r. na 1 kwietnia 2027 r., dopasowując go do terminu obowiązującego w przepisach podatkowych. Od tej samej daty warunkiem otrzymania dopłaty za bilety ulgowe ma być posiadanie takiej kasy.

Zmiana dotyczy przede wszystkim około 15 przewoźników i operatorów kolejowych - to oni dostają więcej czasu na wdrożenie kas fiskalnych. Pośrednio może wpłynąć na pasażerów kolei (w 2025 r. skorzystało z niej 438,97 mln osób) oraz pracowników odpowiedzialnych za sprzedaż biletów i rozliczenia. Jeśli jeździsz koleją, w praktyce nic się dla ciebie nie zmienia - cena biletu i zasady zniżek ustawowych pozostają takie same.

To pismo samo w sobie jest opinią Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu - eksperci uznają projekt za techniczny, o ograniczonych skutkach, ale wskazują na słabość argumentacji wnioskodawców: powołują się oni na przepis o automatach do sprzedaży towarów (zwolnienie do 1 kwietnia 2027 r.), choć sprzedaż biletów kolejowych przez automaty korzysta w rzeczywistości ze zwolnienia aż do 31 grudnia 2027 r. Biuro Ekspertyz wydało też odrębne opinie o zgodności projektu z prawem Unii Europejskiej. W konsultacjach społecznych nie zgłoszono żadnych uwag do projektu.

Zmiana nie generuje nowych kosztów dla budżetu państwa ani samorządów - nie zmienia kwoty dopłat do biletów ulgowych. Przewoźnicy kolejowi zyskują więcej czasu, by rozłożyć w czasie koszt wdrożenia kas fiskalnych, co ma poprawić ich płynność finansową.

Biuro Ekspertyz Sejmu zwraca uwagę na słabość uzasadnienia projektu: wnioskodawcy łączą termin dla kas fiskalnych na kolei z przepisem dotyczącym automatów sprzedających towary (np. przekąski), a nie ze sprzedażą biletów przez automaty, dla której obowiązuje inny, dłuższy termin zwolnienia - do 31 grudnia 2027 r. Innymi słowy, uzasadnienie projektu opiera się na niewłaściwie dobranym przepisie, choć sam skutek - przesunięcie terminu na korzyść przewoźników - i tak jest zgodny z ich intencją.