Uchwała Senatu w sprawie ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE.

Sejm w dniu 13 lutego 2026 r. uchwalił ustawę, która tworzy specjalny mechanizm finansowy o nazwie SAFE - sposób na to, by państwo mogło zaciągnąć pożyczkę i sfinansować nią zakupy dla wojska oraz inne wydatki na bezpieczeństwo. Senat, po przeanalizowaniu tej ustawy, nie odrzucił jej w całości, ale zaproponował cztery poprawki. Najważniejsza z nich sprawia, że pieniądze wydawane na spłatę tej pożyczki nie będą liczone do oficjalnego, minimalnego poziomu wydatków na obronność - czyli spłata długu nie "zje" budżetu przeznaczonego na czołgi, broń czy żołd żołnierzy. Teraz to Sejm zdecyduje, czy przyjąć poprawki Senatu, czy je odrzucić.

• Pieniądze na spłatę pożyczki SAFE (odsetki, prowizja dla banku obsługującego, wykup obligacji i koszty z tym związane) będą pochodzić z osobnej rezerwy w budżecie państwa i nie będą wliczane do minimalnego progu wydatków na obronność - dziś liczono by je do tego progu, po zmianie już nie.
• Minister Obrony Narodowej będzie musiał co roku, do 31 maja, przedstawiać raport z wydawania pieniędzy z FIZB nie tylko sejmowym, ale też senackim komisjom do spraw obrony i budżetu - dziś taki raport trafiał tylko do Sejmu.
• Pojawia się nowy obowiązek: wydawanie pieniędzy z pożyczki SAFE ma być pod stałą kontrolą antykorupcyjną i kontrwywiadowczą, prowadzoną przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego i Centralne Biuro Antykorupcyjne - dotąd ustawa takiego mechanizmu nie przewidywała.
• Doprecyzowano przepisy o finansach publicznych, tak by wydatki na spłatę pożyczki SAFE były technicznie wyłączone z limitu wydatków obronnych.

Poprawki zgłosił Senat jako izba parlamentu, po analizie ustawy uchwalonej przez Sejm; uchwałę podpisała Marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska. Celem było odciążenie budżetu wojska i wzmocnienie kontroli nad pożyczką SAFE.

Dla przeciętnego obywatela ta uchwała nie oznacza żadnych nowych obowiązków ani opłat - to zmiana w sposobie, w jaki państwo księguje i kontroluje pieniądze pożyczone na wojsko. Jeśli interesuje cię, ile faktycznie Polska wydaje na obronność, ta poprawka ma znaczenie: dzięki niej spłata długu nie będzie "chowana" w budżecie wojska, tylko pokazywana osobno, z dodatkowej rezerwy państwa. Jeśli jesteś podatnikiem, w praktyce oznacza to dodatkowe pieniądze z budżetu państwa na spłatę odsetek i prowizji - poza tym, co i tak idzie na sprzęt wojskowy. Jeśli interesuje cię przejrzystość wydawania publicznych pieniędzy, ważne jest też to, że nad pożyczką SAFE czuwać będą trzy służby specjalne, a Sejm i Senat będą co roku dostawać sprawozdania z jej wydawania.

Do tej uchwały nie dołączono opinii zewnętrznych instytucji ani konsultacji społecznych - to własna propozycja Senatu, wynikająca z jego analizy ustawy uchwalonej przez Sejm.

Uchwała nie zawiera osobnej Oceny Skutków Regulacji (OSR) - to poprawki Senatu do już uchwalonej ustawy, opisane w krótkim uzasadnieniu Senatu, a nie pełny projekt rządowy z odrębnym OSR. Z uzasadnienia wynika, że na spłatę pożyczki SAFE (odsetki, prowizja dla banku obsługującego, wykup obligacji i inne koszty z tym związane) rząd utworzy w budżecie państwa osobną rezerwę celową - czyli te wydatki będą pokrywane nie z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej, ale z dodatkowej puli pieniędzy państwa. Efekt: oficjalny, ustawowy minimalny poziom wydatków na obronność nie zostanie obniżony przez koszty spłaty długu, ale ogólne wydatki budżetu państwa jako całości wzrosną o kwotę tej spłaty. Dodatkowo Sejm i Senat będą co roku otrzymywać sprawozdania z wykonania planu finansowego FIZB, a sejmowa komisja do spraw służb specjalnych - coroczny raport z kontroli antykorupcyjnej prowadzonej przez ABW, SKW i CBA.

Sejm uchwalił ustawę o SAFE 13 lutego 2026 r., a Senat rozpatrzył ją i 19 lutego 2026 r. przyjął uchwałę z czterema poprawkami. Teraz ustawa wraca do Sejmu, który może poprawki przyjąć albo odrzucić bezwzględną większością głosów.