Do druku nr 2353-A- opinia ZRSM RP

To pismo to oficjalne stanowisko Związku Rewizyjnego Spółdzielni Mieszkaniowych RP, przesłane do Marszałka Sejmu w sprawie dwóch równoległych projektów - rządowego i poselskiego - dotyczących wynajmu mieszkań turystom na krótkie pobyty. Związek popiera samą ideę rejestracji i kontroli takiego wynajmu, ale domaga się, żeby to spółdzielnia mieszkaniowa - a nie tylko gmina czy sam wynajmujący - mogła zdecydować, czy w danym budynku taka działalność w ogóle może się odbywać i na jakich warunkach.

• Spółdzielnia miałaby prawo zdecydować dla całego budynku, czy wynajem turystom na doby jest w nim w ogóle dopuszczalny - decydowaliby o tym w głosowaniu wszyscy właściciele i osoby z prawem do lokalu, licząc jeden głos na mieszkanie.
• Dopiero po takiej zgodzie dla całego budynku, właściciel chcący wynajmować musiałby dodatkowo wystąpić o osobną zgodę dla swojego konkretnego mieszkania, ważną maksymalnie na trzy lata.
• Zniknąć miałaby tak zwana milcząca zgoda - dziś proponowany brak odpowiedzi spółdzielni przez pół roku oznaczałby automatyczne pozwolenie na wynajem; związek chce skrócić ten termin do 60 dni i wykluczyć taki automatyzm.
• Osoba wynajmująca mieszkanie turystom miałaby pokrywać realne dodatkowe koszty, jakie jej działalność generuje dla budynku - na przykład sprzątanie, zużycie wind, ochronę, naprawy - na podstawie udokumentowanego wyliczenia, a nie jako karę.
• Platformy internetowe pośredniczące w rezerwacjach musiałyby przed publikacją oferty i później okresowo sprawdzać ważność numeru rejestracyjnego mieszkania oraz natychmiast blokować nowe rezerwacje, gdy spółdzielnia zawiesi lub cofnie zgodę.

Pismo złożył Związek Rewizyjny Spółdzielni Mieszkaniowych RP - organizacja zrzeszająca spółdzielnie mieszkaniowe - podpisane przez prezesa Jerzego Jankowskiego i wiceprezesa Tomasza Zdradka. Celem jest ochrona interesów spółdzielni i mieszkańców, którzy w obu projektowanych ustawach mieliby dziś ograniczony wpływ na wynajem turystom w swoich budynkach.

Jeśli mieszkasz w bloku należącym do spółdzielni, a sąsiad chciałby wynajmować swoje mieszkanie turystom na doby, to według tych postulatów o tym, czy w ogóle jest to możliwe w waszym budynku, zdecydowaliby wszyscy mieszkańcy w głosowaniu - nie sam sąsiad i nie sama gmina. Miałbyś więc realny wpływ na to, czy w twojej klatce schodowej regularnie pojawiają się obcy ludzie z walizkami.

Jeśli to ty jesteś właścicielem mieszkania w spółdzielni i chciałbyś dorabiać na wynajmie krótkoterminowym, musiałbyś najpierw poczekać na zgodę całego budynku wyrażoną w głosowaniu, a potem dodatkowo uzyskać indywidualną zgodę spółdzielni, wydawaną na czas określony, maksymalnie na trzy lata. W razie odmowy mógłbyś się odwołać do sądu, ale spółdzielnia mogłaby też obciążyć cię realnymi dodatkowymi kosztami, jakie generuje twoja działalność.

Jeśli zarządzasz spółdzielnią albo zasiadasz w jej władzach, zyskałbyś wyraźną podstawę prawną do regulowania tego tematu w budynkach, którymi się opiekujesz, zamiast opierać się wyłącznie na regulaminie porządku domowego, który dziś nie daje realnych narzędzi kontroli.

Ten dokument to samodzielne stanowisko jednej organizacji branżowej - Związku Rewizyjnego Spółdzielni Mieszkaniowych RP, reprezentującej spółdzielnie mieszkaniowe w całym kraju. Związek generalnie popiera kierunek obu projektowanych ustaw - rządowej i poselskiej - w zakresie rejestracji i nadzoru nad wynajmem turystom, ale zgłasza szczegółowe zastrzeżenia do konkretnych rozwiązań, między innymi co do zbyt długiego terminu milczącej zgody w projekcie poselskim oraz zbyt wąskich uprawnień spółdzielni w projekcie rządowym. Do pisma nie dołączono opinii innych instytucji ani wyników konsultacji społecznych - to pojedyncze stanowisko przesłane bezpośrednio do Marszałka Sejmu.

Ten dokument to opinia jednej organizacji, a nie ostateczny tekst ustawy, więc nie zawiera własnej Oceny Skutków Regulacji ani szacunków kosztów w złotówkach. Z treści pisma wynika jednak, że gdyby te postulaty zostały przyjęte, spółdzielnie zyskałyby nowe obowiązki - organizowanie głosowań mieszkańców, wydawanie i kontrolowanie indywidualnych zgód, elektroniczne potwierdzanie wpisów do rejestru - co oznacza dodatkową pracę administracyjną po stronie zarządów. Osoby chcące wynajmować mieszkania turystom musiałyby liczyć się z dłuższą i bardziej sformalizowaną procedurą niż w obu pierwotnych projektach, a także z opłatami pokrywającymi realne koszty, jakie ich działalność generuje w budynku. Gminy zachowałyby możliwość wprowadzania własnych stref i limitów, ale - zgodnie z tym postulatem - nie zastąpiłyby nimi decyzji podejmowanej na poziomie konkretnego budynku.

Pismo dotyczy dwóch równoległych projektów - rządowego, skierowanego do Sejmu 21 lipca 2026 r., i poselskiego projektu o najmie krótkoterminowym wraz z autopoprawką. Stanowisko trafiło do Marszałka Sejmu 28 lipca 2026 r., na etapie przed pierwszym czytaniem obu projektów, oraz do komisji sejmowych zajmujących się turystyką i infrastrukturą.

Sam dokument sygnalizuje spięcie między dwoma podejściami do tego samego problemu - projekt rządowy stawia głównie na rejestr i nadzór nad ofertami publikowanymi w internecie, a projekt poselski dodatkowo wymaga zgody spółdzielni lub wspólnoty mieszkaniowej. Związek ocenia, że utrzymywanie dwóch odrębnych rejestrów i dwóch różnych definicji utrudni stosowanie prawa i będzie zachęcać do wybierania korzystniejszego trybu przez wynajmujących.

Postulat, by to spółdzielnia mogła w głosowaniu ograniczyć lub całkowicie zakazać wynajmu turystom w budynku, oznacza w praktyce ograniczenie tego, co właściciel może robić z własnym mieszkaniem. Sam związek przyznaje, że taka ingerencja dotyka prawa własności i musi mieć podstawę w ustawie oraz podlegać kontroli sądu - pokazuje to, że temat równowagi między prawem właściciela do swobodnego dysponowania mieszkaniem a interesem sąsiadów jest tu realnie sporny.