Uchwała Senatu w sprawie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z przekazywaniem informacji do europejskiego pojedynczego punktu dostępu.

13 marca 2026 r. Sejm uchwalił ustawę, która zobowiązuje polskie firmy, banki, fundusze inwestycyjne i domy maklerskie do przekazywania określonych informacji do nowej, wspólnej dla całej Unii Europejskiej wyszukiwarki danych finansowych i korporacyjnych - nazywanej europejskim pojedynczym punktem dostępu (w skrócie ESAP). 8 kwietnia 2026 r. tą ustawą zajął się Senat. Po analizie prawnej Senat nie zmienił sensu ustawy, ale uchwalił 21 poprawek - głównie po to, żeby usunąć sprzeczności, błędy językowe i niejasne odesłania w tekście, które mogłyby w praktyce utrudniać stosowanie przepisów.

• Doprecyzowano, która instytucja ma zbierać dane firm wpisanych do rejestru sądowego - Senat wskazał wprost Centralną Informację Krajowego Rejestru Sądowego, bo pierwotny tekst ustawy w dwóch miejscach wskazywał na dwie różne, niepokrywające się instytucje.
• Poprawiono odesłania do przepisów o listach zastawnych, tak by banki hipoteczne wiedziały dokładnie, jakie informacje i w jakim trybie mają zgłaszać do europejskiego rejestru.
• Wyjaśniono, że doradcą akcjonariusza do spraw głosowania na walnych zgromadzeniach może być tylko firma (osoba prawna), a nie osoba fizyczna - zgodnie z już obowiązującym prawem spółek.
• Skorygowano niespójne odesłania i błędne spójniki w przepisach o nadzorze nad rynkiem kapitałowym, funduszach inwestycyjnych i domach maklerskich, żeby jasne było, jakie dane i wobec jakich podmiotów mają być publikowane.
• Ujednolicono termin wejścia w życie jednego z powiązanych przepisów na 10 stycznia 2028 r., żeby powiązane ze sobą zasady zaczęły obowiązywać w tym samym momencie, a nie w różnych terminach.

Dokument to stanowisko całego Senatu (izby wyższej parlamentu), formalnie podpisane przez Marszałek Senatu Małgorzatę Kidawę-Błońską. Senat skorzystał z prawa do analizy ustawy uchwalonej przez Sejm i - jak wynika z uzasadnienia - zgłosił poprawki, ponieważ senaccy prawnicy uznali, że część przepisów jest wewnętrznie sprzeczna, niejasna albo niezgodna z zasadami poprawnego pisania ustaw.

To ustawa techniczna, skierowana przede wszystkim do instytucji finansowych i firm, a nie bezpośrednio do zwykłych obywateli. Jeśli inwestujesz przez dom maklerski, masz obligacje wyemitowane przez bank hipoteczny albo jesteś udziałowcem spółki, ta zmiana nie nakłada na Ciebie żadnych nowych obowiązków - to instytucje, z których usług korzystasz, będą musiały poprawnie i spójnie raportować swoje dane do wspólnego unijnego rejestru. W dłuższej perspektywie ma to ułatwić inwestorom i konsumentom sprawdzenie oficjalnych informacji o spółkach, bankach i funduszach w jednym miejscu, zamiast szukać ich osobno w rejestrach każdego kraju UE. Jeśli natomiast prowadzisz firmę, bank, dom maklerski, fundusz inwestycyjny albo zakład ubezpieczeń - poprawki Senatu doprecyzowują, komu i według jakich zasad masz przekazywać wymagane informacje.

Do tego dokumentu nie dołączono opinii zewnętrznych instytucji - żadnej wzmianki o stanowisku Prokuratora Generalnego, Narodowego Banku Polskiego, Sądu Najwyższego, rządu ani organizacji branżowych. Poprawki są wynikiem własnej analizy prawnej senackich legislatorów, którzy porównali nowe przepisy z już obowiązującym prawem (m.in. o Krajowym Rejestrze Sądowym, spółkach handlowych i obrocie instrumentami finansowymi) oraz z ogólnymi zasadami poprawnego formułowania ustaw.

Ten dokument nie zawiera osobnej Oceny Skutków Regulacji (OSR) - to poprawki do już ocenionego przez Sejm projektu, a nie nowy projekt. Skutki trzeba więc ocenić jakościowo, na podstawie treści poprawek. Jeśli Sejm przyjmie wszystkie 21 poprawek, przepisy o przekazywaniu danych do europejskiego rejestru ESAP będą spójne - firmy, banki, domy maklerskie, fundusze inwestycyjne i zakłady ubezpieczeń będą dokładnie wiedziały, do jakiej instytucji i na jakich zasadach zgłaszać informacje. Jeśli Sejm odrzuci część poprawek, mogą pozostać sprzeczności wskazane przez Senat - na przykład dwa różne przepisy mogłyby jednocześnie wskazywać dwie różne instytucje jako odpowiedzialne za zbieranie tych samych danych, co w praktyce utrudniałoby firmom ustalenie, gdzie mają się zgłosić.

Sejm uchwalił ustawę 13 marca 2026 r. Senat rozpatrzył ją 8 kwietnia 2026 r. i uchwalił do niej 21 poprawek. Teraz ustawa wraca do Sejmu, który zagłosuje nad każdą poprawką osobno - może je przyjąć albo odrzucić bezwzględną większością głosów.