Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Rząd chce przedłużyć o rok zwolnienie z podatku dla osób, które dostały pieniądze albo rzeczy w darowiźnie na usunięcie skutków powodzi z września 2024 roku. Dotychczasowa ulga działała tylko do końca 2025 roku, a powódź była na tyle duża, że wielu poszkodowanych nie zdążyło w tym czasie odbudować albo wyremontować zniszczonych domów i innego mienia. Nowe przepisy pozwolą uniknąć podatku od takiej pomocy, jeśli zostanie ona wydana na odbudowę do końca 2026 roku - dotyczy to zarówno darowizn już otrzymanych i jeszcze niewykorzystanych, jak i zupełnie nowych, przekazanych w tym roku.

• Dziś zwolnienie z podatku od darowizn przeznaczonych na usuwanie skutków powodzi z września 2024 roku obowiązywało tylko do 31 grudnia 2025 roku. Po zmianie zostaje wydłużone do 31 grudnia 2026 roku.
• Zwolnieniem zostaną objęte zarówno darowizny otrzymane wcześniej, ale niewykorzystane jeszcze na odbudowę, jak i nowe darowizny otrzymane w całym 2026 roku.
• Kto nie przeznaczy całej darowizny na odbudowę do końca 2026 roku, będzie musiał złożyć w urzędzie skarbowym zeznanie podatkowe do 31 stycznia 2027 roku i zapłacić podatek od niewykorzystanej części.
• Osoby, wobec których toczy się już postępowanie podatkowe w tej sprawie, będą mogły złożyć wniosek o jego zawieszenie, jeśli zadeklarują, że wydadzą darowiznę na odbudowę do końca 2026 roku.
• Osoby, które mają już prawomocną decyzję podatkową (nawet jeśli zdążyły zapłacić podatek), będą mogły przez pięć lat wnioskować o jej zmianę i zwrot podatku, jeśli jednak przeznaczą darowiznę na odbudowę po powodzi.

Projekt złożył rząd (Rada Ministrów). Powód: powódź z września 2024 roku była tak rozległa, że część poszkodowanych nie zdążyła odbudować domów do końca 2025 roku, kiedy wygasała dotychczasowa ulga podatkowa.

Zmiana dotyczy głównie mieszkańców gmin dotkniętych powodzią z września 2024 roku, ale nie tylko ich. Jeśli w 2024 roku Twój dom zalała powódź i ktoś podarował Ci pieniądze na remont, ale nie zdążyłeś ich wydać do końca 2025 roku - nie zapłacisz od nich podatku, pod warunkiem że przeznaczysz je na odbudowę do końca 2026 roku. Jeśli planujesz pomóc finansowo rodzinie albo znajomym poszkodowanym przez tę powódź, Twoja darowizna też będzie zwolniona z podatku, nawet jeśli sam nie mieszkasz na terenach powodziowych - liczy się to, na co pójdą pieniądze. Jeśli już zapłaciłeś podatek od takiej darowizny, a dopiero teraz przeznaczasz ją na odbudowę, możesz odzyskać zapłacony podatek, składając wniosek nawet po kilku latach.

Projekt uzyskał pozytywną i wiążącą opinię wspólnego zespołu rządu i samorządów zajmującego się finansami publicznymi - czyli samorządy zaakceptowały to rozwiązanie. Do dokumentu nie dołączono innych opinii ani stanowisk zewnętrznych instytucji (np. Prokuratora Generalnego, Krajowej Rady Izb Rolniczych, Narodowego Banku Polskiego czy Sądu Najwyższego) ani wyników konsultacji publicznych.

Dokument nie zawiera osobnej Oceny Skutków Regulacji (OSR) z wyliczoną kwotą utraconych wpływów podatkowych - nie podano więc, ile pieniędzy budżet straci na przedłużeniu zwolnienia. Z treści projektu wynika, że zyskują na nim osoby, które otrzymały lub jeszcze otrzymają darowizny na odbudowę po powodzi z września 2024 roku - unikną podatku, jeśli wydadzą pieniądze na ten cel do końca 2026 roku. Więcej pracy będą miały urzędy skarbowe, które muszą obsłużyć zawieszanie postępowań podatkowych, przyjmować nowe zeznania podatkowe do końca stycznia 2027 roku oraz wnioski o zmianę wcześniejszych decyzji i zwrot już zapłaconego podatku.

To rządowa inicjatywa ustawodawcza, rozszerzająca rozwiązanie działające od 2024 roku na mocy odrębnej ustawy powodziowej z 2011 roku. Wcześniej tę samą ustawę zmieniała już nowelizacja z 15 maja 2026 roku.