Rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu dokonania deregulacji w zakresie energetyki.

Rząd proponuje pakiet drobnych, ale licznych zmian w kilku ustawach energetycznych naraz - to nie jedna wielka reforma, lecz zestaw poprawek mających uprościć życie zarówno zwykłym odbiorcom prądu, gazu i ciepła, jak i firmom działającym w branży energetycznej. Projekt powstał na bazie prac rządowego zespołu do spraw uproszczenia przepisów oraz zespołu zajmującego się przyszłością ciepłownictwa. Największe znaczenie dla obywateli mają zmiany dotyczące czytelności faktur za prąd, sposobu kontaktu z dostawcami energii oraz zasad sprzedaży ciepła firmom przemysłowym.

• Od 30 czerwca 2027 roku do każdej faktury za prąd dla gospodarstw domowych ma być dołączane krótkie podsumowanie w prostym języku - z łączną kwotą do zapłaty, osobno kosztem samego prądu, osobno kosztem jego dostarczenia oraz okresem obowiązywania umowy.
• Podstawową formą kontaktu między dostawcą energii a klientem ma się stać poczta elektroniczna lub internetowy portal klienta, ale każdy będzie mógł zażądać, by korespondencja - w tym faktury - nadal przychodziła papierowo.
• Sprzedawca prądu lub gazu będzie musiał jasno napisać w umowie, ile maksymalnie może wynieść kara za wcześniejsze zerwanie umowy zawartej na czas określony.
• Po podpisaniu nowej umowy na prąd firma dostarczająca energię będzie miała maksymalnie 21 dni na zamontowanie licznika u klienta.
• Firmy przemysłowe kupujące ciepło bezpośrednio od jednego dostawcy (np. do procesów produkcyjnych) będą mogły negocjować cenę indywidualnie, zamiast płacić według sztywnej taryfy zatwierdzanej przez regulatora rynku energii.

Projekt przygotował rząd (Ministerstwo Klimatu i Środowiska) na podstawie prac zespołu ds. deregulacji i zespołu ds. ciepłownictwa - ma uprościć przepisy i odciążyć firmy energetyczne.

Jeśli masz w domu licznik prądu, gazu albo jesteś podłączony do miejskiej ciepłowni, ta zmiana dotyczy właśnie Ciebie - od połowy 2027 roku rachunek za prąd stanie się czytelniejszy, a firma energetyczna zacznie częściej pisać do Ciebie mailem zamiast listem, choć zawsze będziesz mógł zostać przy papierowej korespondencji, wystarczy o to poprosić. Jeśli prowadzisz firmę produkcyjną i kupujesz ciepło do procesów technologicznych, zyskujesz możliwość wynegocjowania własnej ceny zamiast sztywnej, zatwierdzanej odgórnie taryfy. Jeśli budujesz elektrociepłownię i korzystasz z rządowego wsparcia finansowego, dostaniesz więcej czasu na dokończenie inwestycji - od 12 do nawet 24 miesięcy dłużej, w zależności od etapu projektu.

Do druku nie dołączono opinii zewnętrznych instytucji ani wyników konsultacji społecznych, a nikt nie zgłosił zainteresowania pracami nad projektem w trybie jawności działań lobbingowych.

Dokument nie zawiera osobnej Oceny Skutków Regulacji z wyliczonymi kwotami, więc skutki trzeba ocenić jakościowo na podstawie treści projektu. Dla gospodarstw domowych zmiana oznacza głównie wygodę - czytelniejszy rachunek i możliwość wyboru formy kontaktu - bez dodatkowych kosztów po ich stronie. Firmy energetyczne poniosą jednorazowy koszt dostosowania systemów do nowych wzorów faktur i elektronicznej komunikacji, ale w dłuższej perspektywie mają zaoszczędzić na papierze i obsłudze korespondencji. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki oraz przedsiębiorstwa ciepłownicze dostaną 18 miesięcy na przygotowanie się do nowych zasad wyliczania zwrotu z pieniędzy zaangażowanych w ciepłownictwo. Jako przykład skali: tylko w Służbie Więziennej w 2025 roku wydano 1666 świadectw kwalifikacyjnych, za które po zmianie przepisów przestanie się pobierać opłaty od jednostek podległych Ministrowi Sprawiedliwości.

To rządowy projekt ustawy - kolejna z serii nowelizacji Prawa energetycznego uchwalanych w ostatnich latach (m.in. w 2023 i w marcu 2026 roku) w ramach szerszego rządowego programu upraszczania przepisów gospodarczych.

Podobny przepis o przechodzeniu na komunikację elektroniczną znalazł się już wcześniej w innej ustawie z lipca 2025 roku, ale nie została ona ostatecznie podpisana - zakwestionowano wtedy pomysł finansowych zachęt do rezygnacji z papierowej korespondencji, bo ich koszt rozkładałby się na wszystkich odbiorców, także tych, którzy zostaliby przy papierze. W obecnym projekcie zrezygnowano z takich zachęt finansowych, żeby uniknąć powtórki tego sporu.