Do druku nr 2669 - opinia PIIB

To pismo Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa (PIIB) z 10 czerwca 2026 r., skierowane do Kancelarii Sejmu w odpowiedzi na prośbę o zgłoszenie uwag do senackiego projektu ustawy zmieniającej zasady działania samorządów zawodowych architektów i inżynierów budownictwa oraz Prawo budowlane. PIIB nie krytykuje projektu, tylko proponuje dopisać do niego nowy przepis: obowiązek zwalniania z pracy pracowników, którzy działają w organach izby inżynierów budownictwa, żeby mogli brać udział w jej pracach.

• Pracodawca będzie musiał - na wniosek władz izby (okręgowej rady, jej przewodniczącego, Krajowej Rady Izby lub jej Prezesa) - zwolnić pracownika od pracy, jeśli ten działa w organach samorządu inżynierów budownictwa lub wykonuje na jego rzecz konkretne zadania.
• Zwolnienie będzie bez prawa do wynagrodzenia od pracodawcy - stracone zarobki ma rekompensować sama izba, według zasad ustalonych przez jej Krajową Radę.
• Izba ma też zwracać koszty podróży i inne uzasadnione wydatki związane z działalnością na jej rzecz.
• Obecnie takiego obowiązku nie ma - pracodawca może się zgodzić na nieobecność pracownika, ale nie musi, a jeśli się nie zgodzi, pracownik musi brać urlop wypoczynkowy, żeby uczestniczyć w pracach izby.

Uwagę zgłosiła Polska Izba Inżynierów Budownictwa, w imieniu której pismo podpisał Mariusz Dobrzeniecki, Prezes Krajowej Rady PIIB. Motywacja: brak dziś podstawy prawnej, by żądać od pracodawców zwalniania z pracy działaczy izby, co utrudnia jej działanie - zwłaszcza w sytuacjach kryzysowych.

Zmiana dotyczy przede wszystkim inżynierów budownictwa, którzy są członkami organów swojej izby zawodowej (np. rad okręgowych, Krajowej Rady) albo wykonują na jej rzecz konkretne zadania, oraz ich pracodawców.

Jeśli jesteś inżynierem budownictwa i zostałeś wybrany do władz izby lub angażujesz się w jej działania - po zmianie twój pracodawca nie będzie mógł ci odmówić zwolnienia z pracy na czas tych obowiązków, choć nie dostaniesz za ten czas pensji od firmy (zapłaci ci izba). Dziś zależy to wyłącznie od dobrej woli pracodawcy albo musisz brać urlop wypoczynkowy.

Jeśli jesteś pracodawcą zatrudniającym inżyniera budownictwa działającego w izbie - po zmianie będziesz miał obowiązek go zwolnić na wniosek władz izby, ale nie poniesiesz z tego tytułu kosztów, bo za czas nieobecności nie płacisz wynagrodzenia.

PIIB podaje konkretny przykład z życia: podczas powodzi w 2024 r. inżynierowie szacujący szkody powodziowe społecznie, w ramach działań izby, mieli problem z uzyskaniem zwolnienia od pracodawców - dotyczyło to m.in. osób zatrudnionych w urzędach zajmujących się budownictwem i nadzorem budowlanym.

Ten dokument to samodzielna opinia (uwaga) Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa do senackiego projektu ustawy - w dostępnym kontekście nie ma innych opinii instytucji ani wyników konsultacji społecznych dotyczących tej propozycji. PIIB uzasadnia swój wniosek, powołując się na to, że podobne przepisy - zobowiązujące pracodawcę do zwolnienia pracownika działającego w samorządzie zawodowym - już obowiązują w ustawach dotyczących innych zawodów zaufania publicznego: pielęgniarek i położnych, ratowników medycznych, farmaceutów (aptekarzy) oraz lekarzy weterynarii.

Dokument nie jest formalną Oceną Skutków Regulacji (OSR), ale PIIB wprost pisze w uzasadnieniu swojej propozycji, że wejście w życie tego przepisu nie spowoduje skutków finansowych ani dla budżetu państwa, ani dla pracodawców - bo zwolnienie z pracy będzie bez wynagrodzenia od pracodawcy, a utracone zarobki pracownikowi zrekompensuje sama izba, na zasadach ustalonych przez jej Krajową Radę.

Dla pracodawców zatrudniających inżynierów budownictwa oznacza to nowy obowiązek organizacyjny (trzeba będzie zwalniać pracownika na wniosek izby), ale bez dodatkowego kosztu finansowego. Dla samej izby oznacza to nowy obowiązek - musi wypracować i sfinansować system rekompensat dla swoich działaczy za utracone zarobki oraz zwrot kosztów podróży.

Pismo PIIB dotyczy senackiego projektu ustawy zmieniającej zasady działania samorządów zawodowych architektów i inżynierów budownictwa oraz Prawo budowlane. Kancelaria Sejmu poprosiła o uwagi do projektu pismem z 1 czerwca 2026 r., a PIIB odpowiedziała 10 czerwca 2026 r. Wedle dostępnych danych prace nad tym projektem zostały już zakończone, jednak z samego pisma PIIB nie wynika, czy i w jakim kształcie jej propozycja została ostatecznie uwzględniona.