Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz niektórych innych ustaw.

Rząd, a dokładnie Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, proponuje zmianę ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz kilku ustaw powiązanych, między innymi o owocach i warzywach. Powód: obecne przepisy nie pozwalają Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) skutecznie odróżnić zwykłych pomyłek w oznaczaniu żywności od celowych oszustw żywnościowych, mimo że wymaga tego unijny przepis o urzędowych kontrolach żywności. Projekt daje inspektorom nowe narzędzie - szybkie postępowanie wyjaśniające bez konieczności wcześniejszej kontroli na miejscu - oraz rozszerza nadzór na owoce, warzywa, banany i suszone owoce.

• Wojewódzki inspektor będzie mógł z urzędu wszcząć nowe postępowanie wyjaśniające, nawet bez wcześniejszej kontroli na miejscu, gdy podejrzewa, że firma źle informuje klientów o jakości swoich produktów rolno-spożywczych - firma dostanie czas na wyjaśnienia, a sprawę inspektor musi zakończyć decyzją w ciągu 14 dni od ich otrzymania.
• Prokurator prowadzący z urzędu sprawę karną o podejrzenie oszustwa żywnościowego będzie musiał pisemnie poinformować o tym Głównego Inspektora IJHARS, podając dane firmy objętej sprawą.
• Sądy i prokuratura przestaną zwracać laboratoriom IJHARS koszty badań próbek żywności wykonanych w sprawach karnych o fałszowanie żywności - koszty te będą rozliczane według odrębnie ustalonych stawek.
• Kontrola jakości handlowej obejmie także owoce, warzywa, banany i suszone owoce (również te już regulowane przepisami unijnymi), a w ustawie pojawi się nowa definicja "handlowca" zgodna z unijnymi normami handlowymi.
• Doprecyzowane zostaną zasady podwyższania kar pieniężnych za powtarzające się naruszenia, tak by firma nie płaciła za kary nałożone przez wszystkie oddziały inspekcji w kraju, tylko za te nałożone przez organ prowadzący daną sprawę.

Zmiana dotyczy przede wszystkim firm, które produkują, przetwarzają lub wprowadzają do obrotu żywność - zwłaszcza owoce, warzywa, banany i suszone owoce - oraz pośrednio konsumentów kupujących te produkty.

Jeśli prowadzisz gospodarstwo rolne albo firmę sprzedającą owoce czy warzywa - nowe przepisy dotyczą Cię wprost, bo inspekcja będzie mogła szybciej sprawdzić, czy informacje o jakości Twoich produktów są rzetelne, nawet bez wcześniejszej wizyty kontrolera, a Ty dostaniesz obowiązek złożenia wyjaśnień i dokumentów na wezwanie.

Jeśli jesteś konsumentem kupującym żywność w sklepie - zmiana ma zwiększyć szansę na wykrycie fałszowania żywności, bo inspekcja dostanie nowe narzędzia śledcze, a prokuratura będzie ją informować o toczących się sprawach karnych dotyczących oszustw żywnościowych.

Dokument w dostępnym fragmencie nie zawiera Oceny Skutków Regulacji z konkretnymi liczbami, więc skutki trzeba ocenić jakościowo. Firmy wprowadzające do obrotu żywność, zwłaszcza owoce, warzywa i banany, dostaną nowe obowiązki - odpowiadanie na wezwania inspekcji w postępowaniu wyjaśniającym i przekazywanie prawdziwych danych rynkowych pod groźbą kary. Sądy i prokuratura przestaną płacić laboratoriom IJHARS za badania w sprawach karnych o oszustwa żywnościowe - ten koszt zostanie przesunięty na inspekcję, czyli budżet resortu rolnictwa. IJHARS zyska więcej zadań związanych z nadzorem nad owocami, warzywami i bananami, co oznacza więcej pracy dla wojewódzkich inspektorów.