Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Rządowy projekt zmienia ustawę o sądach powszechnych i wprowadza trzy różne zmiany naraz. Po pierwsze, daje osobom głuchym oraz osobom mającym trwałe lub okresowe poważne problemy ze słuchem wyraźne prawo do darmowego tłumacza języka migowego w sądzie - tak jak mają je dziś osoby, które nie znają polskiego. Po drugie, każe prowadzić listy biegłych sądowych w ogólnopolskim systemie elektronicznym zamiast wyłącznie papierowo. Po trzecie, zmienia przepis dający Ministrowi Sprawiedliwości możliwość wydawania rozporządzeń o sądowych systemach komputerowych.

• Dziś tylko osoby nieznające polskiego mają jasne prawo do darmowego tłumacza w sądzie - po zmianie takie samo prawo dostają osoby głuche i osoby z poważnym niedosłuchem.
• Znika obowiązek prowadzenia list biegłych sądowych wyłącznie na papierze - powstaje jeden elektroniczny system prowadzony przez prezesów sądów okręgowych i udostępniany sądom, prokuraturze i Ministrowi Sprawiedliwości.
• Na liście biegłych znajdą się m.in. numer PESEL, adres do korespondencji, dane kontaktowe i specjalizacja - publicznie w wyszukiwarce internetowej widoczne będą tylko imię, nazwisko, specjalizacja i termin ustanowienia, reszta tylko za zgodą biegłego.
• Prezesi sądów okręgowych będą mieli 3 miesiące od wejścia ustawy w życie na wezwanie biegłych do uzupełnienia brakujących danych na nowej liście.
• Minister Sprawiedliwości zyskuje możliwość (a nie obowiązek jak dotąd) wydania jednego lub kilku rozporządzeń o sądowych systemach komputerowych, co ma ułatwić m.in. wdrożenie nowych zasad cyberbezpieczeństwa.

Jeśli jesteś osobą głuchą albo masz trwałe lub okresowe poważne problemy ze słuchem i musisz stawić się w sądzie - jako świadek, strona sprawy rozwodowej czy pokrzywdzony w sprawie karnej - będziesz miał zagwarantowane prawo do darmowego tłumacza języka migowego, bez ryzyka odmowy ze strony sądu albo żądania zapłaty za tę pomoc. Jeśli jesteś biegłym sądowym, na przykład rzeczoznawcą albo tłumaczem przysięgłym, twoje dane (imię, nazwisko, PESEL, adres, kontakt, specjalizacja) trafią do ogólnopolskiego systemu elektronicznego - publicznie widoczne będą tylko imię, nazwisko, specjalizacja i termin ustanowienia, resztę zobaczą wyłącznie sądy, prokuratura i Minister Sprawiedliwości, chyba że sam zgodzisz się na szersze udostępnienie danych. Jeśli jako strona sprawy szukasz biegłego, łatwiej znajdziesz go przez internetową wyszukiwarkę zamiast przeglądać papierowe listy w siedzibie sądu.

Projekt nie zawiera Oceny Skutków Regulacji z konkretnymi kwotami - koordynator OSR nie musiał go oceniać, a autorzy piszą jedynie, że ustawa nie wpłynie negatywnie na rynek pracy ani konkurencyjność gospodarki. Dla osób głuchych zmiana nie niesie żadnych kosztów - z tłumacza korzystają za darmo. Dla biegłych sądowych oznacza obowiązek uzupełnienia danych na nowej liście w ciągu 3 miesięcy od wejścia ustawy w życie, choć dokument wprost zastrzega, że brak wywiązania się z tego nie grozi żadną karą ani skreśleniem z listy. Dla sądów i Ministra Sprawiedliwości oznacza to konieczność uruchomienia i utrzymania nowego systemu elektronicznego dla list biegłych, ale dokument nie podaje szacunkowych kosztów tego wdrożenia.