Małe kluby zyskają miejsce w nadzorze nad służbami

Posłowie głosowali nad ostateczną wersją zmiany zasad działania samego Sejmu, czyli tak zwanego Regulaminu Sejmu. To dokument, który określa, jak Izba pracuje na co dzień - ile osób potrzeba, żeby coś zgłosić, i kto zasiada w poszczególnych komisjach. Projekt reguluje dwie sprawy: po pierwsze, ile posłów musi się zebrać, żeby wspólnie skorzystać z pewnych uprawnień poselskich - ma być o jedną osobę więcej niż dotychczas. Po drugie, zmienia zasady obsadzania miejsc w komisji, która nadzoruje służby specjalne (wywiad, kontrwywiad, agencje bezpieczeństwa), tak by miejsce znalazło się także dla mniejszych klubów, a nie tylko największych partii. Choć brzmi to technicznie, ma realne znaczenie ustrojowe - decyduje o tym, kto ma wgląd i kontrolę nad tajnymi służbami państwa, czyli jednym z mechanizmów kontroli władzy.

• Liczba posłów potrzebna do wspólnego skorzystania z niektórych uprawnień poselskich: dziś obowiązuje dotychczasowy próg → po zmianie próg rośnie o jedną osobę.
• Zasady obsady komisji nadzorującej służby specjalne: dziś miejsca w praktyce zdominowane przez największe kluby → po zmianie zasady mają dać szansę na miejsce także mniejszym klubom parlamentarnym.
• Projekt przeszedł przez dodatkowe sprawozdanie komisji po tym, jak w drugim czytaniu 2 lipca 2026 r. odesłano go z powrotem do komisji w celu doprecyzowania zapisów.

Projekt zgłosiła sejmowa Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych jako projekt komisyjny - nie pojedynczy poseł ani jeden klub. Ma dostosować zasady reprezentacji klubów w nadzorze nad służbami specjalnymi.

Ta zmiana dotyczy przede wszystkim samych posłów, a nie zwykłych obywateli - nie nakłada na nikogo nowych obowiązków, opłat ani kar. Jeśli jednak zależy ci na tym, żeby kontrola nad służbami specjalnymi nie należała wyłącznie do największych partii, zmiana dotyczy cię pośrednio - zwiększa szansę, że w komisji nadzorującej te służby zasiądzie także przedstawiciel mniejszego klubu, co jest jednym z mechanizmów kontroli władzy w demokratycznym państwie. Jeśli jesteś posłem niezrzeszonym albo należysz do małego koła poselskiego, zmiana dotyka cię wprost - do wspólnego skorzystania z niektórych uprawnień potrzebujesz teraz o jedną osobę więcej niż dotychczas, co może utrudnić działanie małym grupom. Dokument nie podaje, ilu posłów lub ilu obywateli realnie odczuje tę różnicę.

Wynik: 236 za, 192 przeciw, 5 wstrzymanych - przy wymaganej większości 193 głosów projekt przeszedł, przekraczając próg o 43 głosy. Za głosowała cała koalicja rządząca: KO (153 za), PSL-TD (32 za), Lewica (21 za), Polska2050 (13 za) i Centrum (13 za). Przeciw był w komplecie klub PiS (170 przeciw) oraz Konfederacja (13 przeciw), Konfederacja KP (3 przeciw) i Demokracja (3 przeciw). Posłowie niezrzeszeni byli podzieleni: 4 za, 3 przeciw, 1 wstrzymał się. Układ głosów pokrywa się niemal dokładnie z podziałem na koalicję rządzącą i opozycję.

Dokument nie zawiera Oceny Skutków Regulacji, bo dotyczy wyłącznie wewnętrznych zasad pracy Sejmu, a nie obowiązków obywateli czy firm - nie wiąże się więc z żadnymi kosztami budżetowymi. Na zmianie skorzystają mniejsze kluby parlamentarne, które zyskują większą szansę na obecność w komisji nadzorującej służby specjalne, co wzmacnia mechanizm kontroli władzy nad tajnymi służbami. Stracić na zmianie mogą małe koła poselskie i posłowie niezrzeszeni, którym trudniej będzie zebrać dodatkową osobę potrzebną teraz do wspólnego skorzystania z niektórych uprawnień. Uchwała wchodzi w życie od razu po jej podjęciu - dokumenty nie wskazują żadnego okresu przejściowego.

To ostateczne głosowanie nad całością uchwały. W drugim czytaniu 2 lipca 2026 r. projekt odesłano do komisji w celu przedstawienia dodatkowego sprawozdania, po czym 3 lipca 2026 r. Sejm przyjął uchwałę w całości.

Głosowanie było wyraźnie podzielone politycznie: cała koalicja rządząca (KO, Polska2050, PSL-TD, Centrum, Lewica) głosowała za, a opozycja - PiS i Konfederacja w komplecie - przeciw. Dokumenty nie zawierają zapisu debaty ani szczegółowych argumentów obu stron, ale sam układ głosów wskazuje na spór o to, kto powinien decydować o zasadach wewnętrznych Sejmu i o składzie komisji nadzorującej służby specjalne.