Interpelacja #17120 - Interpelacja w sprawie działań dyplomatycznych dotyczących zachowania pełnego nazwiska Marii Skłodowskiej-Curie na projektowanych banknotach euro

01Treść pytania

Pytanie posłów18 maja 2026

Interpelacja w sprawie działań dyplomatycznych dotyczących zachowania pełnego nazwiska Marii Skłodowskiej-Curie na projektowanych banknotach euro Szanowny Panie Ministrze, w przestrzeni publicznej pojawiły się informacje dotyczące roboczych materiałów Europejskiego Banku Centralnego związanych z projektami nowych banknotów euro, w których wobec Marii Skłodowskiej-Curie zastosowano zapis „Marie Curie (z domu Skłodowska)”. Propozycja ta wywołała uzasadnione oburzenie wielu obywateli, środowisk naukowych oraz przedstawicieli życia publicznego w Polsce. Maria Skłodowska-Curie była nie tylko wybitną uczoną i dwukrotną laureatką Nagrody Nobla, lecz również osobą, która przez całe życie podkreślała swoje polskie pochodzenie. Sama konsekwentnie posługiwała się pełnym nazwiskiem „Skłodowska-Curie”, traktując je jako element własnej tożsamości oraz symbol więzi z ojczyzną. W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami: 1. Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych podjęło oficjalne działania wobec Europejskiego Banku Centralnego w sprawie zachowania pełnego nazwiska „Maria Skłodowska-Curie” w projektach nowych banknotów euro? 2. Czy polskie placówki dyplomatyczne oraz przedstawiciele RP przy instytucjach Unii Europejskiej prowadzą rozmowy w tej sprawie z partnerami europejskimi? 3. Czy rząd RP zamierza wystąpić z formalnym stanowiskiem podkreślającym konieczność poszanowania historycznej i narodowej tożsamości Marii Skłodowskiej-Curie? 4. Czy ministerstwo współpracuje w tej sprawie ze środowiskami naukowymi, organizacjami społecznymi oraz przedstawicielami Polonii? 5. Jakie dalsze działania planuje podjąć rząd RP, aby zapewnić właściwe i zgodne z prawdą historyczną przedstawienie postaci Marii Skłodowskiej-Curie w oficjalnych materiałach i symbolach Unii Europejskiej? Uważam, że kwestia ta wykracza poza sam zapis nazwiska na banknocie. Dotyczy ona szacunku dla polskiego dziedzictwa naukowego, pamięci historycznej oraz uczciwego przedstawiania dorobku jednej z najwybitniejszych postaci w historii światowej nauki. Z poważaniem Lidia Czechak Poseł na Sejm RP

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

Sekretarz stanu Władysław Teofil Bartoszewski

Treść z PDF

12 czerwca 2026

Odpowiedź na interpelację w sprawie działań dyplomatycznych dotyczących zachowania pełnego nazwiska Marii Skłodowskiej-Curie na projektowanych banknotach euro Warszawa, 12-06-2026 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację nr 17120 posłanki Lidii Czechak w sprawie działań dyplomatycznych dotyczących zachowania pełnego nazwiska Marii Skłodowskiej-Curie na projektowanych banknotach o nominale 20 euro, na podstawie informacji uzyskanych od właściwych w sprawie resortów, uprzejmie informuję, że pierwsze spotkania z Europejskim Bankiem Centralnym w sprawie procesu wyboru projektów miały miejsce w kwietniu 2025 r. Uczestniczący w nim przedstawiciele Ministerstwa Finansów przekazali stanowisko Polski dot. wsparcia dla pomysłu upamiętnienia wybitnej, polskiej naukowczyni oraz preferowanego zapisu nazwiska Skłodowska-Curie. Przekazano dokumenty otrzymane z Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie (podpisana rozprawa doktorska, dyplom Nagrody Nobla z chemii), potwierdzające poprawność tego zapisu oraz wskazano na szereg argumentów merytorycznych, takich jak program UE dla młodych naukowców czy komunikat medialny oficjalnego konta Nagrody Nobla z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet, w którym użyto pełne nazwisko polskiej Noblistki. EBC był również w kontakcie ze spadkobiercami Marii Skłodowskiej-Curie, zasięgając ich opinii co do preferowanego zapisu nazwiska. Temat ten był poruszany w trakcie rozmów z przedstawicielami EBC przy okazji spotkań różnych forów UE i na różnych szczeblach. Ministerstwo Finansów zamierza kontynuować dialog w tej sprawie. Należy przy tym podkreślić, że EBC nie podjął jeszcze ostatecznej decyzji ws. umieszczenia wizerunku i nazwiska M. Skłodowskiej-Curie na ww. banknotach. Z informacji otrzymanych od przedstawicieli banku wynika, że decyzje dot. preferowanego motywu przewodniego („Kultura europejska“ lub „Rzeki i ptaki“) wraz z propozycjami maks. 5 projektów dla każdego motywu mają zapaść pod koniec lipca 2026 r. Ostateczna decyzja dot. wyboru zwycięskiego motywu prawdopodobnie zostanie podjęta na przełomie 2026/2027 roku. Pragnę ponadto nadmienić, że w ubiegłym roku również minister nauki i szkolnictwa wyższego, p. Marcin Kulasek, wystosował oficjalny apel do p. Christine Lagarde, prezes Europejskiego Banku Centralnego, w sprawie umieszczenia pełnego imienia i nazwiska polskiej Noblistki Marii Skłodowskiej-Curie na nowej serii banknotów o nominale 20 euro. Pismo to zostało przekazane za pośrednictwem Stałego Przedstawicielstwa RP przy Unii Europejskiej w Brukseli. Minister Kulasek podkreślił, że laureatka Nagrody Nobla z reguły posługiwała się obydwoma członami swojego nazwiska. Wskazał w liście, że dla Polski osiągnięcia naukowe Marii Skłodowskiej-Curie są powodem do ogromnej dumy, a zatem tak ważne kwestie, jak jej korzenie i tożsamość kulturowa, nie powinny zostać pominięte. Minister przypomniał również o udanej interwencji z 2014 roku, która doprowadziła do umieszczenia pełnego imienia i nazwiska M. Skłodowskiej-Curie, jako patronki „Działań Marii Skłodowskiej-Curie“ w ramach programu ramowego Horyzont Europa Unii Europejskiej. W odpowiedzi na ww. list MNiSW otrzymało potwierdzenie, że EBC nie pozostaje obojętny wobec podjętych przez Polskę działań na rzecz odpowiedniego zapisu imienia i nazwiska Noblistki i kwestia ta jest konsultowana i szczegółowo analizowana. MNiSW pozostaje w tej sprawie w roboczym kontakcie z MF. Pragnę podkreślić, że choć kwestie związane z emisją banknotów euro przez Europejski Bank Centralny nie mieszczą się w kompetencjach ministra spraw zagranicznych to upamiętnienie i eksponowanie postaci Marii Skłodowskiej-Curie ma dla nas ogromne znaczenie. MSZ podejmuje działania na rzecz upowszechniania wiedzy o wybitnych Polkach, w tym o postaci i dokonaniach polskiej Noblistki Marii Skłodowskiej-Curie. W ostatnim czasie był to szeroko wykorzystywany przez polskie placówki za granicą cykl projektów pt. „Outstanding Polish Women“, który ma na celu przypomnienie postaci Polek, które zasłużyły się dla kultury i nauki światowej na przestrzeni kilkunastu dziesięcioleci. Z wyrazami szacunku z up. Władysław Teofil Bartoszewski Sekretarz Stanu

Interpelacja w sprawie działań dyplomatycznych dotyczących zachowania pełnego nazwiska Marii Skłodowskiej-Curie na projektowanych banknotach euro

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji