Interpelacja #12725 - Interpelacja w sprawie wprowadzenia systemowego wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników OSP, a także ratowników GOPR, WOPR i innych organizacji społecznych uczestniczących w akcjach ratowniczych

01Treść pytania

Pytanie posłów10 października 2025

Interpelacja w sprawie wprowadzenia systemowego wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników OSP, a także ratowników GOPR, WOPR i innych organizacji społecznych uczestniczących w akcjach ratowniczych Szanowny Panie Ministrze, strażacy ochotniczych straży pożarnych oraz ratownicy działający w organizacjach społecznych, takich jak GOPR, WOPR czy innych stowarzyszeniach niosących pomoc w sytuacjach kryzysowych, wykonują niezwykle odpowiedzialne i często traumatyczne zadania. Współczesne wyzwania stojące przed tymi formacjami dalece wykraczają poza tradycyjne pożary czy lokalne zagrożenia. Ochotnicy coraz częściej uczestniczą w akcjach ratowniczych przy wypadkach drogowych, katastrofach, poszukiwaniach osób zaginionych, samobójstwach czy innych zdarzeniach wymagających bezpośredniego kontaktu ze śmiercią i cierpieniem ludzkim. W niektórych przypadkach muszą podejmować działania związane nawet z zabezpieczaniem zwłok. Podczas gdy strażacy Państwowej Straży Pożarnej oraz funkcjonariusze innych służb mundurowych objęci są systemem pomocy psychologicznej, strażacy ochotnicy oraz ratownicy społeczni takiego wsparcia nie mają. Jest to poważna luka w systemie bezpieczeństwa publicznego, a także przejaw nierównego traktowania osób wykonujących te same – często dramatyczne – zadania. W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami: Czy w resorcie jest planowane objęcie ochotniczych strażaków OSP oraz ratowników GOPR i WOPR systemowym wsparciem psychologicznym podobnym do tego, które funkcjonuje w PSP i innych służbach mundurowych? Czy jest rozważane utworzenie specjalnego programu finansowanego z budżetu państwa, który zapewni bezpłatną pomoc psychologiczną dla wszystkich ratowników biorących udział w trudnych akcjach? Czy w ramach współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego lub organizacjami pozarządowymi możliwe jest stworzenie sieci lokalnych punktów wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników i ratowników społecznych? Czy w planach ministerstwa znajduje się opracowanie standardów debriefingu psychologicznego po szczególnie trudnych interwencjach, aby minimalizować ryzyko wystąpienia zespołu stresu pourazowego (PTSD) wśród ratowników ochotników? Strażacy ochotnicy OSP oraz ratownicy innych organizacji pełnią dziś rolę kluczową w systemie bezpieczeństwa obywateli, a ich praca odbywa się kosztem ogromnego obciążenia psychicznego. Państwo, które korzysta z ich poświęcenia, powinno zapewnić im nie tylko środki techniczne do działania, ale również realne wsparcie psychologiczne, aby mogli bezpiecznie kontynuować swoją misję służby społecznej. Zwracam się więc z apelem o podjęcie działań legislacyjnych i organizacyjnych zmierzających do objęcia tych formacji systemową opieką psychologiczną.

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

Podsekretarz stanu Wiesław Leśniakiewicz

Treść z PDF

3 listopada 2025

Odpowiedź na interpelację w sprawie wprowadzenia systemowego wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników OSP, a także ratowników GOPR, WOPR i innych organizacji społecznych uczestniczących w akcjach ratowniczych Warszawa, 03-11-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 12725 Pana Posła Łukasza Horbatowskiego oraz grupy Posłów [1] w sprawie wprowadzenia systemowego wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników OSP, a także ratowników GOPR, WOPR i innych organizacji społecznych uczestniczących w akcjach ratowniczych, uprzejmie przedstawiam informacje, pozostające w zakresie właściwości Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. W pierwszej kolejności pragnę zapewnić, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) dostrzega wagę zagadnień podniesionych w niniejszym wystąpieniu, a także docenia inicjatywę poselską w ww. zakresie. W tym miejscu warto wyjaśnić, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, kierujący działem administracji rządowej - sprawy wewnętrzne, zgodnie z ustawą z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej [2] , sprawuje nadzór odpowiednio nad ochroną przeciwpożarową oraz ratownictwem górskim i wodnym. Jednakże Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie nadzoruje [3] , w rozumieniu podległości służbowej, jednostek ochotniczych straży pożarnych, jak również GOPR, WOPR, gdyż ww. podmioty - jako stowarzyszenia (organizacje pozarządowe) - są podmiotami niezależnymi i prowadzą działalność na podstawie swojego statutu oraz obowiązującego prawa. Pragnę jednocześnie wskazać, w odniesieniu do druhów OSP z jednostek włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, że w uzasadnionych przypadkach, zwykle związanych z trudniejszymi zdarzeniami (interwencjami), ww. osoby są również obejmowane pomocą psychologów Państwowej Straży Pożarnej. Natomiast nie jest możliwe pełne (systemowe) objęcie druhów OSP, ratowników GOPR i WOPR pomocą w podobnej formie jak przykładowo strażaków PSP w oparciu o obecne zasoby. Odnosząc się z kolei do zagadnienia dotyczącego możliwości stworzenia sieci lokalnych punktów wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników i ratowników warto wskazać, że inicjatywy lokalne pozostają w gestii samorządów (gminnych i powiatowych), zgodnie z ich kompetencjami ustawowymi. Stosownie bowiem do art. 7 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym [4] współpraca i działalność na rzecz organizacji pozarządowych należy do zadań własnych gminy. Jednocześnie w świetle art. 4 ust. 1 pkt 22 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym [5] do wykonywania zadań publicznych o charakterze ponadgminnym właściwy jest powiat. Warto przy tym wskazać na przepis art. 8 ust. 5 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach [6] , zgodnie z którym nadzór nad działalnością stowarzyszeń należy odpowiednio do wojewody właściwego ze względu na siedzibę stowarzyszenia – w zakresie nadzoru nad działalnością stowarzyszeń jednostek samorządu terytorialnego oraz starosty właściwego ze względu na siedzibę stowarzyszenia – w zakresie nadzoru nad innymi niż ww. wymienione stowarzyszeniami, a także przepis art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa [7] stanowiący, że samorząd województwa, przy formułowaniu strategii rozwoju województwa i realizacji polityki jego rozwoju, współpracuje w szczególności m.in. z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie . [8] Jednocześnie w kontekście przedstawionych w niniejszym wystąpieniu informacji, należy wyjaśnić, że w resorcie spraw wewnętrznych i administracji nie jest planowane utworzenie specjalnego programu finansowanego z budżetu państwa w zakresie pomocy psychologicznej dla grup osób wymienionych w interpelacji. Z poważaniem z up. Wiesław Leśniakiewicz Podsekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Państwa Posłów: Marka Jana Chmielewskiego, Zdzisława Gawlika, Bartosza Zawiei, Sylwii Bielawskiej, Iwony Małgorzaty Krawczyk, Jacka Niedźwiedzkiego, Adama Krzemińskiego, Marcina Józefaciuka, Patryka Gabriela oraz Michała Jarosa. [2] Dz. U. z 2025 r. poz. 1275. [3] Wykaz organów podległych lub nadzorowanych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zawiera załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (Dz. U. poz. 738). Natomiast obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 października 2023 r. (M. P. poz. 1128) określa wykaz jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji lub przez niego nadzorowanych. [4] Dz. U. z 2025 r. poz. 1153. [5] Dz. U. z 2024 r. poz. 107, z późn. zm. [6] Dz. U. z 2020 r. poz. 2261. [7] Dz. U. z 2025 r. poz. 581. [8] Dz. U. z 2025 r. poz. 1338.

Interpelacja w sprawie wprowadzenia systemowego wsparcia psychologicznego dla strażaków ochotników OSP, a także ratowników GOPR, WOPR i innych organizacji społecznych uczestniczących w akcjach ratowniczych

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji