Interpelacja w sprawie egzekwowania § 49 rozporządzenia dotyczącego ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy i przeciwdziałania praktyce zakazu siadania w sieciach handlowych i usługowych

Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację w sprawie nasilającej się praktyki organizowania pracy w sieciach handlowych i usługowych w sposób polegający na zmuszaniu pracowników do stałej pozycji stojącej przez 8–12 godzin dziennie, często przy ograniczonych przerwach i dodatkowo wzmacnianej wewnętrznymi „standardami wizerunkowymi” oraz kontrolą kamer. Praktyka ta pozostaje w sprzeczności m.in. z §49 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, który nakłada na pracodawcę obowiązek zapewnienia możliwości siedzenia lub odpoczynku w pozycji siedzącej odpowiednio do charakteru pracy.

Pytania do ministra:

1. Czy ministerstwo dysponuje danymi (za lata 2023–2025) dotyczącymi:
   1. liczby skarg pracowniczych/pracowniczych sygnałów dotyczących zakazu siadania i naruszeń §49, ogólnych przepisów BHP w handlu detalicznym i usługach,
   2. liczby kontroli PIP wszczętych w tym zakresie oraz ich wyników (nakazy, wystąpienia, mandaty/wnioski)?
2. Czy ministerstwo planuje (samodzielnie lub we współpracy z właściwymi organami nadzoru) przygotowanie jednoznacznych wytycznych interpretacyjnych dla pracodawców w sprawie praktycznego stosowania §49 (w tym: stanowiska kasowe, stanowiska ekspozycyjne, praca na sali sprzedaży, praca w sklepach odzieżowych)?
3. Czy ministerstwo rozważa inicjatywę legislacyjną zmierzającą do doprecyzowania rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP w zakresie:
   1. maksymalnego dopuszczalnego czasu nieprzerwanej pracy w pozycji stojącej,
   2. minimalnych standardów zapewnienia odpoczynku w pozycji siedzącej blisko stanowiska pracy,
   3. wymagań ergonomicznych dla stanowisk, gdzie argumentuje się „względy wizerunkowe” lub „standardy obsługi klienta”?
4. Czy ministerstwo planuje działania (systemowe lub doraźne), aby realnie zwiększyć egzekucję istniejących przepisów BHP w dużych sieciach, w których zakaz siadania bywa elementem „polityki firmy”?
5. Czy ministerstwo widzi potrzebę doprecyzowania praktyki stosowania obowiązków BHP także wobec osób pracujących na umowach cywilnoprawnych w sklepach i sieciach (zlecenie), w kontekście obowiązku zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy?
6. Czy ministerstwo rozważa działania informacyjne (kampania/komunikat) skierowane do pracowników o przysługujących im uprawnieniach w razie zagrożenia zdrowia i naruszeń przepisów BHP?

Z poważaniem

Marta Stożek

Posłanka na Sejm RP