Interpelacja w sprawie uznania pojazdów typu pompogruszka do betonu za pojazdy specjalne

Szanowny Panie Ministrze,

działając na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, zwracam się z interpelacją w sprawie statusu prawnego pojazdów przeznaczonych do transportu i jednoczesnego pompowania betonu, powszechnie określanych jako pompogruszki, oraz możliwości ich jednoznacznego zakwalifikowania jako pojazdów specjalnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym.

Pojazdy tego rodzaju stanowią wysoce wyspecjalizowaną kategorię sprzętu wykorzystywanego w procesach budowlanych i infrastrukturalnych. Łączą one funkcję przewozu mieszanki betonowej z funkcją roboczą polegającą na jej pompowaniu i podawaniu bezpośrednio na placu budowy, często na znaczne wysokości lub odległości. Funkcja transportowa ma w tym przypadku charakter wtórny i służebny wobec zasadniczej funkcji technologicznej, jaką jest realizacja procesu betonowania.

Konstrukcja tych pojazdów, ich trwałe wyposażenie techniczne (w tym zintegrowane pompy, wysięgniki, rurociągi oraz systemy stabilizujące), a także sposób i cel ich użytkowania powodują, że nie mogą być one traktowane w sposób analogiczny do standardowych pojazdów ciężarowych przeznaczonych wyłącznie do przewozu ładunków. W praktyce ich charakter funkcjonalny zbliża je do takich pojazdów, jak żurawie samochodowe, pojazdy do robót drogowych, pojazdy pomocy drogowej czy inne maszyny robocze, które zostały już jednoznacznie uznane za pojazdy specjalne.

Pomimo powyższego, obecnie obowiązujące przepisy nie rozstrzygają wprost statusu pojazdów typu pompogruszka, co prowadzi do istotnych rozbieżności interpretacyjnych w praktyce organów administracji publicznej oraz służb kontrolnych.

W szczególności problemy te dotyczą:

1. kwalifikowania tych pojazdów na potrzeby rejestracji jako pojazdów ciężarowych lub specjalnych
2. stosowania przepisów dotyczących dopuszczalnych mas całkowitych oraz nacisków osi
3. objęcia tych pojazdów ograniczeniami w ruchu drogowym, w tym zakazami poruszania się po określonych drogach lub w określonych godzinach
4. zasad przeprowadzania okresowych badań technicznych
5. stosowania przepisów dotyczących czasu pracy kierowców oraz tachografów
6. nakładania kar administracyjnych i mandatów przez organy Inspekcji Transportu Drogowego i Policji

Brak jednolitej wykładni prawa powoduje poważną niepewność prawną po stronie przedsiębiorców działających w branży budowlanej, operatorów sprzętu specjalistycznego oraz producentów pojazdów. Skutkuje to nie tylko ryzykiem finansowym, ale także utrudnieniami organizacyjnymi przy realizacji inwestycji budowlanych, w tym inwestycji infrastrukturalnych o znaczeniu publicznym. W dłuższej perspektywie może to negatywnie wpływać na tempo i koszty realizacji kluczowych projektów budowlanych.

Mając na uwadze powyższe, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Infrastruktury prowadziło dotychczas lub planuje prowadzić analizy prawne i techniczne dotyczące możliwości jednoznacznego uznania pojazdów typu pompogruszka do betonu za pojazdy specjalne w rozumieniu ustawy Prawo o ruchu drogowym?
2. Czy resort dostrzega problemy praktyczne oraz rozbieżności interpretacyjne, z jakimi spotykają się przedsiębiorcy i organy administracji w związku z obecnym, niejednoznacznym statusem prawnym tych pojazdów?
3. Czy rozważane są zmiany legislacyjne, w szczególności nowelizacja definicji pojazdu specjalnego lub przepisów wykonawczych, bądź też wydanie oficjalnych wytycznych interpretacyjnych, które ujednolidłyby praktykę organów rejestrujących i kontrolnych na terenie całego kraju?
4. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje przeprowadzenie konsultacji z przedstawicielami branży budowlanej, organizacjami przedsiębiorców oraz producentami pojazdów i urządzeń specjalistycznych w celu wypracowania spójnych i racjonalnych rozwiązań odpowiadających realiom technicznym i gospodarczym?

Uprzejmie proszę o przedstawienie stanowiska Pana Ministra w powyższej sprawie oraz o informację na temat ewentualnych planowanych działań legislacyjnych, interpretacyjnych lub konsultacyjnych, które mogłyby przyczynić się do rozwiązania przedstawionych problemów.

Z poważaniem

Marcin Warchoł