Interpelacja #14956 - Interpelacja w sprawie zapewnienia skuteczności działań Państwowej Straży Rybackiej (PSR) poprzez umożliwienie weryfikacji tożsamości osób legitymowanych, w tym dostępu do numeru PESEL w niezbędnym zakresie

Interpelacja w sprawie zapewnienia skuteczności działań Państwowej Straży Rybackiej (PSR) poprzez umożliwienie weryfikacji tożsamości osób legitymowanych, w tym dostępu do numeru PESEL w niezbędnym zakresie Panie Ministrze, w związku z rosnącą liczbą interwencji podejmowanych na akwenach wodnych oraz w ich otoczeniu - m.in. w przypadkach podejrzenia kłusownictwa, naruszeń przepisów porządkowych na wodach, zakłócania ciszy w strefach ciszy, a także agresywnych zachowań wobec osób kontrolujących - zwracam uwagę na poważny problem ograniczający skuteczność służb odpowiedzialnych za ochronę rybostanu oraz egzekwowanie przepisów. Państwowa Straż Rybacka posiada ustawowe uprawnienia do podejmowania czynności kontrolnych i legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości. W praktyce jednak, gdy osoba ujęta lub legitymowana odmawia podania danych lub podaje dane fałszywe, strażnicy PSR nie mają narzędzi umożliwiających samodzielną, szybką weryfikację tożsamości, w tym numeru PESEL. Skutkuje to koniecznością wzywania Policji niemal w każdej sytuacji sporu o identyfikację, co wydłuża interwencje, absorbuje zasoby Policji i nierzadko powoduje bezkarność sprawców, którzy wykorzystują lukę identyfikacyjną do unikania odpowiedzialności. W efekcie Państwowa Straż Rybacka ma ograniczone pole działania, bywa nieskuteczna operacyjnie i w odbiorze społecznym sprawia wrażenie służby „atrapy”, mimo że wykonuje zadania ważne z punktu widzenia ochrony przyrody, ładu publicznego na wodach oraz bezpieczeństwa. Mając na uwadze, że PSR funkcjonuje w strukturach administracji rządowej w województwie (podległość wojewodzie), zwracam się z następującymi pytaniami: Czy minister spraw wewnętrznych i administracji dostrzega problem braku efektywnej identyfikacji osób kontrolowanych przez PSR w przypadku odmowy podania danych osobowych lub podania danych nieprawdziwych? Czy i w jakim zakresie PSR ma obecnie zapewniony dostęp do narzędzi teleinformatycznych umożliwiających weryfikację danych osoby (w tym numeru PESEL) na potrzeby wykonywania ustawowych czynności? Czy ministerstwo prowadziło analizy prawne i operacyjne, które wskazywałyby, jakie zmiany są konieczne, aby PSR mogła w sposób bezpieczny i ograniczony do niezbędnego minimum weryfikować dane w rejestrze PESEL podczas interwencji? Czy rozważane jest przygotowanie zmian legislacyjnych w ustawie o ewidencji ludności (w zakresie podmiotów uprawnionych do dostępu/weryfikacji danych w rejestrze PESEL), tak aby wyeliminować konieczność każdorazowego wzywania Policji w sytuacjach odmowy ujawnienia danych? Jakie rozwiązania organizacyjne (np. procedury współdziałania, dyżury, kanały łączności) są dziś stosowane, by skrócić czas oczekiwania na Policję w takich przypadkach, i jakie są średnie czasy dojazdu/reakcji w praktyce?

Odpowiedź na interpelację w sprawie zapewnienia skuteczności działań Państwowej Straży Rybackiej (PSR) poprzez umożliwienie weryfikacji tożsamości osób legitymowanych, w tym dostępu do numeru PESEL w niezbędnym zakresie Warszawa, 23-02-2026 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 14956 Pana Posła Henryka Szopińskiego oraz grupy Posłów w sprawie zapewnienia skuteczności działań Państwowej Straży Rybackiej (PSR) poprzez umożliwienie weryfikacji tożsamości osób legitymowanych, w tym dostępu do numeru PESEL w niezbędnym zakresie, z uwzględnieniem stanowiska Komedy Głównej Policji (KGP), uprzejmie przedstawiam następujące informacje. Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 22 ust. 3 i 7 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym [1] , Państwowa Straż Rybacka jest wyodrębnioną jednostką organizacyjną podległą bezpośrednio wojewodzie. Zgodnie z art. 23 ustawy o rybactwie śródlądowym , w czasie wykonywania czynności służbowych strażnik PSR jest uprawniony do żądania wyjaśnień i wykonywania czynności niezbędnych do przeprowadzania kontroli, a w wypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia do legitymowania osób podejrzanych w celu ustalenia ich tożsamości, dokonywania czynności wyjaśniających w postępowaniu w sprawach o wykroczenia, które zostały określone w przepisach tej ustawy, udziału w tych sprawach w charakterze oskarżyciela publicznego oraz wnoszenia środków zaskarżenia od rozstrzygnięć zapadłych w tych sprawach, jak również nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za wykroczenia określone w przedmiotowej ustawie. Na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 marca 2014 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków współdziałania Państwowej Straży Rybackiej z Policją [2] , funkcjonariusze Policji współpracują ze strażnikami PSR w zakresie: podejmowania wspólnych działań, w tym organizowania wspólnych akcji i patroli, mających na celu zwalczanie nielegalnego połowu ryb, raków i minogów w powierzchniowych wodach śródlądowych, wodach znajdujących się w urządzeniach wodnych oraz w obiektach przeznaczonych do chowu lub hodowli ryb; udzielania pomocy Policji w prowadzonych przez nią akcjach na powierzchniowych wodach śródlądowych, wodach znajdujących się w urządzeniach wodnych oraz w obiektach przeznaczonych do chowu lub hodowli ryb; podejmowania wspólnych działań mających na celu zwalczanie obrotu nielegalnie pozyskanymi rybami, rakami i minogami; wymiany informacji, zwłaszcza co do miejsca, czasu i rodzaju prowadzonych działań oraz ich wyników; udziału strażników Państwowej Straży Rybackiej i policjantów we wspólnie organizowanych szkoleniach. Jednocześnie warto podkreślić, że na mocy wskazanego rozporządzenia, komendant wojewódzki PSR i komendant wojewódzki (stołeczny) Policji uzgadniają ramowy plan współdziałania w zakresie realizacji wskazanych powyżej zadań, ustalając szczegółowe kierunki, priorytety i sposoby ich wykonania, a także pokrywania kosztów z tym związanych oraz co najmniej raz w roku dokonują analizy i oceny współdziałania. Należy wskazać, że zgodnie z art. 65 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń , kto umyślnie wprowadza w błąd organ państwowy lub instytucję upoważnioną z mocy ustawy do legitymowania co do tożsamości własnej lub innej osoby lub co do swego obywatelstwa, zawodu, miejsca zatrudnienia lub zamieszkania, podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny. Tej samej karze podlega, kto wbrew obowiązkowi nie udziela właściwemu organowi państwowemu lub instytucji, upoważnionej z mocy ustawy do legitymowania, wiadomości lub dokumentów co do okoliczności wymienionych wyżej. Ponadto zgodnie z orzecznictwem, tj. wyrokiem Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia - VI Wydział Karny z dnia 16 maja 2017 r. sygn. VI W 3717/16, pojęcia „organ państwowy” oraz „instytucja” łączą się ściśle z czynnościami w zakresie legitymowania osób – przy czym chodzi tu o zespół organów lub instytucji, które mają oficjalne uprawnienia do pozyskiwania takich danych. Organy państwowe i instytucje należy tu rozumieć szeroko, jako wszystkie te, którym nadano formalnoprawne kompetencje w zakresie pozyskiwania takich danych. Obok organów państwowych, stanowiących cząstkę struktury administracji państwowej, mogą to również być różne straże, mające niekiedy - choć w wąskim zakresie - określone uprawnienia kontrolne. Obok straży miejskiej czy gminnej może to być np. straż leśna, rybacka. Co ważne – organy państwowe i instytucje upoważnione z mocy ustawy do legitymowania osób mają prawo, a przy wykonywaniu określonych czynności służbowych wprost obowiązek opierania się na danych i dokumentach, które są w związku z określoną czynnością potrzebne. Odmowa udzielenia wiadomości o danych osobowych utrudnia lub uniemożliwia pracę właściwym organom lub instytucjom, uniemożliwia wykonanie czynności służbowej lub kontrolnej i w związku z tym nie może być tolerowana. Ponieważ uprawnienia organów państwowych lub instytucji są w tym zakresie jasno określone, nie wywołuje wątpliwości kwestia, jakie organy i instytucje mają takie uprawnienia. Jednocześnie pragnę wskazać, że merytoryczna ocena zasadności posiadania czy też sposobu korzystania z dostępu do rejestru PESEL, bądź ewentualnych zmian w tym zakresie – dla realizacji zadań wynikających z ustawy o rybactwie śródlądowym należy do ministra właściwego do spraw rybołówstwa. Natomiast kwestie dotyczące technicznej możliwości dostępu do rejestru PESEL pozostają w zakresie kompetencji Ministra Cyfryzacji. Należy przy tym zauważyć, że stosownie do art. 22a ust. 4 ustawy o rybactwie śródlądowym Państwowa Straż Rybacka w celu realizacji zadań ustawowych, w szczególności dotyczących wykrywania i zwalczania przestępstw lub wykroczeń oraz identyfikacji osób w ramach wykonywanych czynności, jest uprawniona do uzyskiwania informacji, w tym danych osobowych, od innych służb, instytucji państwowych oraz organów władzy publicznej, w szczególności gromadzonych w zbiorach danych lub rejestrach prowadzonych przez te podmioty; uzyskanych w wyniku wykonywania swoich zadań ustawowych przez te podmioty. Dodatkowo, zgodnie z brzmieniem ust. 5 art. 22a ustawy o rybactwie śródlądowym , w przypadku, o którym mowa w ust. 4 tej ustawy, służby, instytucje państwowe oraz organy władzy publicznej są obowiązane do nieodpłatnego udostępnienia Państwowej Straży Rybackiej informacji, w tym danych osobowych. W ust. 6 art. 22a omawianej regulacji wskazano natomiast, że służby, instytucje państwowe oraz organy władzy publicznej administrujące zbiorami danych lub rejestrami, o których mowa w ust. 4 pkt 1 ww. ustawy, mogą wyrazić zgodę na udostępnianie za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych (teletransmisji) informacji zgromadzonych w tych zbiorach lub rejestrach jednostkom organizacyjnym PSR bez konieczności składania pisemnych wniosków w postaci papierowej lub elektronicznej, jeżeli jednostki te spełniają łącznie następujące warunki: posiadają urządzenia umożliwiające odnotowanie w systemie kto, kiedy, w jakim celu oraz jakie dane uzyskał; posiadają zabezpieczenia techniczne i organizacyjne uniemożliwiające wykorzystanie informacji, w tym danych osobowych, niezgodnie z celem ich uzyskania; jest to uzasadnione specyfiką lub zakresem wykonywania zadań albo prowadzonej działalności. Ponadto art. 46 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności [3] stanowi, że dane z rejestru PESEL oraz rejestrów mieszkańców w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań udostępnia się państwowym i samorządowym jednostkom organizacyjnym oraz innym podmiotom – w zakresie niezbędnym do realizacji zadań publicznych określonych w odrębnych przepisach. Z poważaniem z up. Czesław Mroczek Sekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Dz. U. z 2022 r. poz. 883 [2] Dz. U. poz. 495 [3] Dz. U. z 2025 r. poz. 274, z późn. zm.

Interpelacja w sprawie zapewnienia skuteczności działań Państwowej Straży Rybackiej (PSR) poprzez umożliwienie weryfikacji tożsamości osób legitymowanych, w tym dostępu do numeru PESEL w niezbędnym zakresie

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji