Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa pacjentek w szpitalach

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację numer 15453 Pani Poseł Doroty Łobody oraz grupy Posłów ^[1] w sprawie bezpieczeństwa pacjentek w szpitalach, uprzejmie informuję co następuje.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wolność organizowania pokojowych zgromadzeń i uczestniczenia w nich jest wolnością konstytucyjnie gwarantowaną każdej osobie (art. 57 Konstytucji RP). Ograniczenie tego prawa może zatem następować jedynie w drodze ustawy i z uwzględnieniem zasady proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP).

W polskim porządku prawnym zasady i tryb organizowania, odbywania oraz rozwiązywania zgromadzeń – ze szczególnym uwzględnieniem standardów konstytucyjnych, a także międzynarodowych, w tym praw gwarantowanych przez konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności – reguluje ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. – Prawo o zgromadzeniach^[2]. W art. 14 ww. ustawy zostały wskazane przypadki, w których organ gminy może wydać decyzję o zakazie zgromadzenia. Do takich przypadków należą m.in. sytuacje, w których cel zgromadzenia narusza wolność pokojowego zgromadzenia się, bądź odbycie się tego zgromadzenia narusza zasady organizowania zgromadzeń lub może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi albo mieniu w znacznych rozmiarach.

Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, że decyzja o zakazie zgromadzenia należy do ustawowych kompetencji organu gminy i wymaga w każdym przypadku indywidualnej oceny okoliczności faktycznych, w tym miejsca i czasu organizacji tego zgromadzenia, przy zachowaniu zasady proporcjonalności.

W związku z powyższym resort spraw wewnętrznych i administracji nie prowadzi prac legislacyjnych mających na celu nowelizację ustawy Prawo o zgromadzeniach w kierunku ustanowienia „tzw. stref buforowych“ wokół szpitali, czy też innych obiektów, w których wykonywana jest działalność lecznicza w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej^[3], uznając, że obowiązujące w tym zakresie regulacje są wystarczające.

Niemniej w kontekście omawianego zagadnienia warto nadmienić, że zgodnie z ustawą z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji^[4] do zadań Policji należy m.in.: ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, w tym zapewnienie spokoju w miejscach publicznych, jak również wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Funkcjonariusze Policji są zatem obowiązani podjąć działania służbowe w sytuacji, gdy dochodzi do naruszenia prawa, również dokonywanego przez uczestników zgromadzenia.

Jednocześnie kwestia zapewnienia bezpieczeństwa personelu medycznego i pacjentów pozostaje w szczególnym zainteresowaniu administracji rządowej, czego przykładem jest powołanie następujących gremiów:

• Zespołu do spraw wypracowania rozwiązań dotyczących zwiększenia bezpieczeństwa członków zespołów ratownictwa medycznego, funkcjonującego od początku 2025 r. w ramach Ministerstwa Zdrowia,
• Zespołu do spraw systemowych działań mających na celu wzmocnienie bezpieczeństwa osób wykonujących zawód medyczny, funkcjonującego w ramach Ministerstwa Sprawiedliwości^[5]. Do zadań Zespołu należy podejmowanie działań mających na celu m.in.:
• przedstawianie propozycji rozwiązań legislacyjnych mających na celu wzmocnienie bezpieczeństwa osób wykonujących zawód lekarza, pielęgniarki i ratownika medycznego;
• monitorowanie zjawiska agresji wobec osób wykonujących zawód medyczny;
• opracowywanie standardów postępowania w stosunku do agresywnych pacjentów;
• wypracowywanie standardów zabezpieczeń w miejscach świadczenia usług medycznych i świadczeń zdrowotnych.

Wobec powyższego należy uznać, że aktualnie są prowadzone analizy pod kątem możliwości wprowadzenia rozwiązań, w tym również o charakterze systemowym, które podnosiłyby poziom bezpieczeństwa podmiotów leczniczych i osób w nich przebywających. Natomiast wiodące w zakresie przedmiotowych prac pozostają Ministerstwo Zdrowia oraz Ministerstwo Sprawiedliwości.