Interpelacja #15745 - Interpelacja w sprawie dramatycznego spadku punktualności PKP Intercity w styczniu 2026 r. oraz kar umownych w ramach umowy PSC

Interpelacja w sprawie dramatycznego spadku punktualności PKP Intercity w styczniu 2026 r. oraz kar umownych w ramach umowy PSC Szanowny Panie Ministrze, na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, zwracam się z interpelacją w sprawie dramatycznego spadku punktualności PKP Intercity w styczniu 2026 r. oraz kar umownych w ramach umowy PSC. Według oficjalnych danych i branżowych opracowań styczeń 2026 r. był jednym z najgorszych miesięcy pod względem punktualności pociągów PKP Intercity w ostatnich latach – wskaźnik punktualności w rozumieniu dojazdu do stacji końcowej z opóźnieniem nie większym niż 5 minut i 59 sekund spadł do około 50%. Oznacza to, że blisko co drugi pociąg w skali miesiąca dojeżdżał do stacji końcowej z istotnym opóźnieniem, a w wielu przypadkach dochodziło także do całkowitego odwoływania kursów. [1] Dla porównania: • w I kwartale 2025 r. punktualność pociągów PKP Intercity wynosiła 78,9% [2] , • w całym 2025 r. punktualność na przybyciu wyniosła 76,3% [3] , • średnia punktualność w styczniu w latach 2022–2025 przekraczała 75%. Styczeń 2026 r. oznacza zatem spadek punktualności o ponad 25 punktów procentowych w porównaniu z rokiem poprzednim, co jest bezprecedensowym pogorszeniem jakości usług świadczonych przez państwowego przewoźnika. Jednocześnie media wielokrotnie informowały o paraliżu ruchu dalekobieżnego – odwoływaniu całych serii pociągów oraz wielogodzinnych opóźnieniach, sięgających ponad 200–300 minut, m.in. w rejonie Poznania, Wrocławia i na odcinkach linii kolejowej nr 3 [4][5][6] . Sytuacje te wiązano m.in. z oblodzeniem sieci trakcyjnej, awariami i niewydolnością zarządzania kryzysowego po stronie spółek kolejowych. Skala utrudnień powodowała, że tysiące pasażerów godzinami oczekiwały na dworcach, często pozbawione rzetelnej informacji pasażerskiej, a w niektórych przypadkach także zapewnienia adekwatnej komunikacji zastępczej [5][6][7] . W dniu 20 stycznia 2026 r. w wyniku awarii sieci trakcyjnej w Zbąszynku odwołano łącznie 76 pociągów, w tym liczne połączenia międzynarodowe i krajowe dalekobieżne [8] . W dniu 25 stycznia 2026 r. PKP Intercity wydało komunikat o odwołaniu kolejnych dziesiątek połączeń z powodu oblodzenia sieci trakcyjnej na terenie całego kraju [4][5][7] . Zgodnie z brzmieniem umowy PSC zawartej między Ministerstwem Infrastruktury a PKP Intercity ministerstwo może nałożyć kary przewoźnikowi za nienależyte wykonywanie usługi przewozowej. Katalog kar obejmuje m.in.: • kary za spadek punktualności poniżej progów 90% na wyjeździe i 85% na przybyciu – po 132 680 zł miesięcznie za każde naruszenie, • dodatkowe kary za punktualność poniżej 75% na wyjeździe i przybyciu – po około 14 700 zł miesięcznie, • kary za odwołanie pociągu bez zapewnienia komunikacji zastępczej – około 45 000 zł za każdy odwołany kurs, • kary za odwołanie pociągu z zapewnieniem komunikacji zastępczej – 5 897 zł za każdy odwołany kurs, • kary za przepełnienie pociągu – 6 000–9 000 zł za każde zdarzenie, • kary za nieprawidłowe zestawienie składu – około 6 000 zł za każde zdarzenie, • kary za brak wymaganych wymogów komfortu – około 2 200 zł za każde stwierdzone naruszenie, • kary za brak udzielenia asysty osobie z niepełnosprawnością – około 110 000 zł za każdy przypadek. W związku z powyższym powstaje uzasadnione pytanie, jaka jest realna skala sankcji finansowych wobec PKP Intercity w sytuacji stycznia 2026 r., gdy: • punktualność na przybyciu spadła do poziomu około 50%, wyraźnie poniżej progów zapisanych w PSC, • liczba odwołanych i wielogodzinnie opóźnionych pociągów dalekobieżnych była wyjątkowo wysoka, • media i pasażerowie informowali o całkowitym wstrzymywaniu ruchu na kluczowych odcinkach sieci. W mojej ocenie brak jest przejrzystej informacji o tym, jakie dokładnie kary za tak dramatyczny spadek jakości usług zostały faktycznie naliczone, to rodzi poważne wątpliwości co do skuteczności egzekwowania postanowień umowy PSC przez ministra infrastruktury. Jeżeli pomimo najgorszych od lat parametrów punktualności i licznych odwołań pociągów kary byłyby symboliczne lub niższe niż w latach wcześniejszych, oznaczałoby to faktyczne przyzwolenie na drastyczne obniżenie standardu usług kosztem pasażerów. Równie niepokojący jest fakt, że pomimo rekordowych wpłat z budżetu państwa tytułem rekompensaty (umowa PSC na lata 2021–2030 opiewała pierwotnie na ponad 20 miliardów złotych, a następnie zwiększono ją o dalsze 6,5 miliarda złotych [9][10] ), jakość usług nie tylko nie poprawia się, ale wręcz dramatycznie się pogarsza. Rodzi to pytanie o efektywność wydatkowania środków publicznych oraz o realną odpowiedzialność zarządu spółki i nadzorującego ją ministra. W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania: 1. Jaką łączną kwotę kar umownych naliczyło Ministerstwo Infrastruktury spółce PKP Intercity SA z tytułu niedotrzymania jakości świadczonych usług w ramach umowy PSC za miesiąc styczeń 2026 r.? Proszę o podanie kwoty brutto oraz wskazanie, czy wszystkie kary zostały już przez przewoźnika zapłacone, a jeśli nie – na jakim etapie jest ich dochodzenie. 2. Jakie dokładnie pozycje z katalogu kar przewidzianych w umowie PSC zostały wykorzystane przy naliczaniu kar za styczeń 2026 r.? Proszę o zestawienie tabelaryczne, z wyszczególnieniem: rodzaju naruszenia (np. punktualność poniżej progu na wyjeździe, punktualność poniżej progu na przybyciu, odwołanie pociągu bez komunikacji zastępczej, odwołanie z komunikacją zastępczą, przepełnienie, brak spełnienia wymogów komfortu, brak udzielonej asysty osobie z niepełnosprawnością itd.), liczby stwierdzonych przypadków oraz jednostkowej i łącznej kwoty kary dla każdej pozycji. 3. Jakie były wskaźniki „punktualności kwalifikowanej“ na wyjeździe i na przybyciu dla wszystkich pociągów PKP Intercity w styczniu 2026 r., liczone zgodnie z definicjami przyjętymi w umowie PSC? Proszę o podanie tych wartości w ujęciu miesięcznym oraz – dodatkowo – w podziale na tygodnie stycznia, jeśli takie dane są dostępne. 4. W ilu przypadkach w styczniu 2026 r. doszło do odwołania pociągów PKP Intercity bez zapewnienia komunikacji zastępczej, a w ilu – z zapewnieniem takiej komunikacji? Proszę o wskazanie, jakie kwoty kar umownych z tego tytułu zostały naliczone, z rozbiciem na obie kategorie zgodnie z taryfikatorem (około 45 000 zł oraz 5 897 zł za odwołany pociąg). 5. Ile przypadków przepełnienia pociągów (powyżej wskaźników dopuszczonych w PSC) oraz nieprawidłowego zestawienia składu (mniejsza liczba wagonów, brak wagonów o kontraktowo wymaganym standardzie) stwierdzono w styczniu 2026 r.? Jakie kary umowne naliczono z tego tytułu, z podziałem na kategorie naruszeń? 6. Ile przypadków niespełnienia wymogów komfortu (niesprawne ogrzewanie, klimatyzacja, oświetlenie, urządzenia informacji pasażerskiej, niedziałające gniazdka itp.) stwierdzono w styczniu 2026 r. w ramach kontroli lub na podstawie skarg pasażerów, i jaką łączną kwotę kar umownych naliczono z tego tytułu? 7. Ile w styczniu 2026 r. odnotowano przypadków braku udzielenia asysty osobie z niepełnosprawnością lub osobie o ograniczonej możliwości poruszania się, pomimo formalnego zgłoszenia potrzeby przez pasażera, oraz jakie kary zostały naliczone w związku z tym? 8. Czy w ocenie Pana Ministra parametry jakości usług PKP Intercity w styczniu 2026 r. (przede wszystkim punktualność na poziomie około 50% oraz skala odwołań pociągów) uzasadniają podjęcie wobec przewoźnika dodatkowych działań nadzorczych lub sankcji przewidzianych w umowie PSC, wykraczających poza standardowe naliczenie kar miesięcznych (np. w postaci ograniczenia rekompensaty, aneksowania umowy PSC w kierunku zaostrzenia progów jakościowych lub innych środków dyscyplinujących)? 9. Czy ministerstwo planuje opublikowanie – w formie cyklicznego raportu – pełnych danych dotyczących punktualności PKP Intercity, liczby odwołanych pociągów, wyników kontroli jakości oraz naliczonych kar umownych z tytułu umowy PSC (np. w ujęciu kwartalnym lub rocznym), tak aby opinia publiczna i pasażerowie mogli w przejrzysty sposób ocenić, czy mechanizmy kontraktowe rzeczywiście wymuszają poprawę jakości usług? 10. Czy w świetle doświadczeń stycznia 2026 r. i powtarzających się w ostatnich latach paraliżów na kolei (m.in. zimowych awarii sieci, przeciążeń informatycznych, problemów z informacją pasażerską) Ministerstwo Infrastruktury planuje przegląd i ewentualną rewizję zapisów umowy PSC z PKP Intercity tak, aby: - lepiej rozróżniały odpowiedzialność poszczególnych podmiotów (PKP Intercity, PKP PLK, inni zarządcy infrastruktury) przy naliczaniu kar, - wprowadzały bardziej dotkliwe, progresywne kary za długotrwałe i powtarzalne naruszenia (np. kilkudniowe serie odwołań i opóźnień przekraczających 120–180 minut), - wiązały poziom rekompensaty z faktycznie osiąganymi parametrami punktualności i niezawodności w sposób bardziej odczuwalny ekonomicznie dla przewoźnika? Z wyrazami szacunku Michał Moskal Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej [1] Rynek Kolejowy (2026). PKP Intercity: Kolejny rekord przewozów i znaczny spadek punktualności. https://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/pkp-intercity-kolejny-rekord-przewozow-i-znaczny-spadek-punktualnosci-126639.html [2] PAP Biznes (2025). Punktualność pociągów Intercity w I kw. wyniosła 78,9 proc. https://biznes.pap.pl/wiadomosci/transport-i-logistyka/punktualnosc-pociagow-intercity-w-i-kw-wyniosla-789-proc [3] Kolejowy Portal (2026). PKP Intercity w 2025 roku: punktualność. https://kolejowyportal.pl/pkp-intercity-w-2025-roku-punktualnosc/ [4] Polsat News (2026). PKP Intercity: Utrudnienia w kursowaniu pociągów. Odwołane kursy. https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2026-01-26/zle-warunki-atmosferyczne-paralizuja-kolej-pkp-intercity-wydaly-komunikat/ [5] Polskie Radio 24 (2026). Opóźnienia i odwołane pociągi. PKP Intercity wydało komunikat. https://polskieradio24.pl/artykul/3638834,opoznienia-i-odwolane-pociagi-pkp-intercity-wydalo-komunikat [6] Radio ZET (2026). Paraliż na kolei. Pociągi odwołane, opóźnienia po 345 minut. https://wiadomosci.radiozet.pl/polska/paraliz-na-kolei-pociagi-odwolane-opoznienia-po-345-minut-wstrzymany-ruch [7] Euronews (2026). Paraliż na polskiej kolei: pociągi odwołane, a podróżni czekają godzinami. https://pl.euronews.com/2026/01/05/paraliz-na-polskiej-kolei-pociagi-odwolane-a-podrozni-czekaja-godzinami [8] Kolejowy Portal (2026). 76 pociągów odwołanych po awarii sieci w Zbąszynku. https://kolejowyportal.pl/76-pociagow-odwolanych-po-awarii-sieci-w-zbaszynku/ [9] Kolejowy Portal (2021). Ministerstwo Infrastruktury podpisało z PKP Intercity umowę o wartości 20 mld zł. https://kolejowyportal.pl/ministerstwo-infrastruktury-podpisalo-z-pkp-intercity-umowe-o-wartosci-20-mld-zl/ [10] Kolejowy Portal (2023). MI podpisało z PKP Intercity aneks zwiększający o 6,5 mld zł dofinansowanie. https://kolejowyportal.pl/mi-podpisalo-z-pkp-intercity-aneks-zwiekszajacy-o-65-mld-zl-dofinansowanie-dla-przewozow-pasazerskich/

Interpelacja w sprawie dramatycznego spadku punktualności PKP Intercity w styczniu 2026 r. oraz kar umownych w ramach umowy PSC

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji