Interpelacja #800 - Zapytanie w sprawie nielegalnych praktyk stosowanych przez agencje zatrudnienia i inne podmioty w stosunku do cudzoziemców

Zapytanie w sprawie nielegalnych praktyk stosowanych przez agencje zatrudnienia i inne podmioty w stosunku do cudzoziemców Szanowny Panie Ministrze! W związku z niepokojącymi informacjami dotyczącymi istniejącego na terenie naszego kraju handlu ludźmi i nielegalnymi praktykami stosowanymi przez agencje zatrudnienia bądź podmioty podszywające się pod działalność agencji zatrudnienia w stosunku do cudzoziemców zwracam się z wnioskiem o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: Czy ministerstwo posiada informacje związane z nielegalnymi praktykami dotyczącymi wykorzystywania wiz turystycznych przez obywateli Kolumbii w celu podjęcia pracy w Polsce bez złożenia wniosków na pobyt i pracę? Czy planowane są zmiany prawne uniemożliwiające wykorzystywanie luki prawnej stosowanej przez min. firmę LEADTRUST? Czy wojewódzkie urzędy pracy bądź urzędy marszałkowskie prowadzą kontrole agencji zatrudnienia wpisanych do KRAZ? Proszę o informację ile takich kontroli zostało przeprowadzonych w ostatnich 5 latach (z podziałem na lata i z podziałem na urzędy marszałkowskie)? Ilu cudzoziemców zostało w ostatnich 5 latach (z podziałem na lata) uznanych na podstawie art. 115 par. 22 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 Kodeks karny za ofiary handlu ludźmi z podziałem na narodowości? Proszę o wyszczególnienie ile przypadków dotyczyło obywateli Kolumbii. Ile agencji zatrudnienia wpisanych do KRAZ zostało w ostatnich 5 latach (z podziałem na lata) wykreślonych z rejestru i w wyniku naruszenia którego artykułu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy? Czy instytucje kontrolne, a jeśli tak to które - weryfikują zaległości w opłacaniu składek i podatku przez agencje zatrudnienia wpisane do KRAZ? Czy urzędu skarbowe bądź zakłady ubezpieczeń społecznych mają obowiązek informować o zaległościach w opłacaniu zobowiązań publicznoprawnych przez agencje zatrudnienia? Proszę również o informację jakie podjęto działania wobec spółki LEADTRUST i GIEWONT w związku z handlem ludźmi po złożeniu zeznań przez poszkodowanego wymienionego w zaświadczeniu z dnia 5 kwietnia 2024 r. wystawionego przez Morski Oddział Straży Granicznej w Gdyni dla obywatela Kolumbii.

Odpowiedź na zapytanie w sprawie nielegalnych praktyk stosowanych przez agencje zatrudnienia i inne podmioty w stosunku do cudzoziemców Warszawa, 17-09-2024 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na zapytanie numer 800 Pana Posła Macieja Koniecznego w sprawie nielegalnych praktyk stosowanych przez agencje zatrudnienia i inne podmioty w stosunku do cudzoziemców, w zakresie właściwości Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, uprzejmie informuję co następuje. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) odnotowuje znaczący wzrost liczby ofiar handlu ludźmi pochodzących z Ameryki Południowej. Osoby przybywające z ww. kierunku stanowią największą grupę wśród zagranicznych ofiar handlu ludźmi zarejestrowanych w Polsce na przestrzeni ostatnich lat i są wykorzystywane głównie do pracy przymusowej. Jak wskazują statystyki, liczba identyfikowanych ofiar handlu ludźmi pochodzących z Kolumbii rośnie [według danych z Prokuratury Krajowej (PK): w 2019 r. odnotowano 1 osobę; w 2020 r. – 3 osoby; w 2021 r. – 17 osób; w 2022 r. – 44 osoby; w 2023 r. – 125 osób]. Wpływ na powyższe dane może mieć sytuacja zauważalnego wzrostu zainteresowania Polską przez obywateli Kolumbii w kontekście podjęcia pracy zarobkowej. Należy mieć na uwadze, że rejestrowane są także przypadki podejmowania pracy w sposób nielegalny, będące następstwem możliwości wjazdu na teren Unii Europejskiej w ruchu bezwizowym – co dodatkowo zwiększa ryzyko wykorzystania w procederze handlu ludźmi. Wykrycie wskazanych przypadków jest utrudnione, gdyż obywatele Kolumbii często przybywają do Europy drogą lotniczą, poprzez porty lotnicze znajdujące się poza terytorium naszego kraju – najczęściej w Niemczech, Wielkiej Brytanii lub Hiszpanii, a następnie są transportowani drogą lądową do Polski. W związku z powyższym podjęto działania, mające na celu ograniczenie przedmiotowego procederu. W oparciu o art. 3 ust. 2 Umowy między Unią Europejską a Republiką Kolumbii dotyczącej zniesienia wiz krótkoterminowych [1] sporządzonej w Brukseli dnia 2 grudnia 2015 r. w związku z art. 6 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1806 z dnia 14 listopada 2018 r. wymieniającego państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu [2] , z dniem 15 sierpnia 2024 r. został wprowadzony wyjątek od zwolnienia z obowiązku wizowego wobec obywateli Kolumbii, udających się do Polski w celu wykonywania pracy. Obecnie są prowadzone prace analityczne nad zasadnością zawarcia porozumienia międzyrządowego z Republiką Kolumbii w obszarze zapobiegania, prowadzenia dochodzeń i ścigania przestępstwa handlu ludźmi oraz transferu wiedzy. Jednocześnie pragnę zauważyć, że z informacji posiadanych przez MSWiA nie wynika, aby zaobserwowano stosowanie nielegalnych praktyk, polegających na wykorzystywaniu wiz turystycznych przez obywateli Kolumbii w celu podjęcia pracy w Polsce, bez złożenia wniosków na pobyt i pracę. Należy zaznaczyć, że wjazd w celach turystycznych nie upoważnia cudzoziemców do podejmowania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (RP). Odnosząc się do danych, o które wnioskuje Pan Poseł, w poniższej tabeli przedstawiono liczbę ofiar handlu ludźmi, będących cudzoziemcami (według kraju pochodzenia), zidentyfikowanych w latach 2019–2023 (dane przekazane przez PK). Kraj pochodzenia ofiar 2019 r. 2020 r. 2021 r. 2022 r. 2023 r. Białoruś 4 12 1 2 Bułgaria 1 5 1 Etiopia 1 Filipiny 54 47 10 4 Gruzja 12 Gwatemala 35 75 Gwinea 3 1 Honduras 1 1 Indie 1 Jemen 5 6 Kamerun 1 1 Kolumbia 1 3 17 44 125 Kongo 2 3 4 Litwa 1 Łotwa 1 1 Maroko 5 4 Mauretania 1 Meksyk 5 25 22 Mołdawia 14 50 55 Mongolia 2 Papua Nowa Gwinea 1 Peru 6 4 8 1 Rosja 1 1 5 Rumunia 19 Sierra Leone 5 2 Słowacja 1 1 Syria 1 Uganda 9 Ukraina 10 72 5 17 14 Wenezuela 37 32 Wietnam 2 1 6 Brak danych 25 1 Razem 120 162 129 182 363 Jednocześnie odnosząc się do kwestii zaświadczenia wystawionego osobie wskazanej w zapytaniu przez Morski Oddział Straży Granicznej (MOSG), pragnę poinformować, że Wydział Operacyjno-Śledczy MOSG prowadzi pod nadzorem Prokuratury Krajowej – Pomorski Wydział Zamiejscowy w Gdańsku, śledztwo [3] o czyn z art. 189a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny [4] (handel ludźmi w aspekcie wykorzystania do pracy przymusowej), w toku którego przesłuchano kilkudziesięciu pokrzywdzonych obywateli Kolumbii, Argentyny i Wenezueli, w tym osobę wskazaną w wystąpieniu. Przesłuchanie odbyło się 5 kwietnia 2024 r. Wyżej wymienionej osobie wydano zaświadczenie potwierdzające domniemanie, że cudzoziemiec jest ofiarą handlu ludźmi. Aktualnie trwają czynności procesowe zmierzające do wyjaśnienia okoliczności wykorzystania osób w ramach przestępstwa handlu ludźmi, ustalenia osób pokrzywdzonych oraz utrwalenia materiału dowodowego dla sądu. Z uwagi na dobro śledztwa oraz treść art. 241 § 1 k.k. szczegółowych wyjaśnień w przedmiotowej sprawie może udzielić jednostka organizacyjna prokuratury prowadząca postępowanie. Ponadto pragnę poinformować, że Straż Graniczna przeprowadziła czynności kontrolne z zakresu legalności wykonywania pracy przez cudzoziemców oraz powierzania wykonywania pracy cudzoziemcom na terytorium RP w stosunku do Leadtrust DPS Sp. z o.o., w wyniku których stwierdzono naruszenia polegające na nielegalnym powierzaniu wykonywania pracy przez obywateli Kolumbii. W stosunku do Prezesa Zarządu Leadtrust DPS Sp. z o.o. skierowano do sądu wniosek o ukaranie. Natomiast czynności kontrolne, podjęte trzykrotnie w ciągu minionych dwóch lat w stosunku do Giewont HG Sp. z o.o. Sp. k., nie wykazały nieprawidłowości w zakresie powierzenia oraz wykonywania pracy przez cudzoziemców na terytorium RP. Jednocześnie informuję, że udzielenie odpowiedzi na pozostałe kwestie poruszone w wystąpieniu pozostają poza zakresem właściwości Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, bowiem odnoszą się one do kompetencji Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministra Finansów. Z poważaniem z up. Maciej Duszczyk Podsekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] z dnia 19 grudnia 2015 r. (Dz. Urz. UE L Nr 333, str. 3) [2] Dz. Urz. UE L Nr 303, str. 39, z późn. zm. [3] o sygn. akt: RSD-90/2023/13, 1001-108.Ds 13.2023 [4] Dz. U. z 2024 r. poz. 17, z późn. zm., dalej k.k.

Zapytanie w sprawie nielegalnych praktyk stosowanych przez agencje zatrudnienia i inne podmioty w stosunku do cudzoziemców

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji