Interpelacja #2968 - Zapytanie w sprawie problemów, z jakimi obecnie spotykają się polscy specjaliści, dziennikarze, tłumacze, przedstawiciele wolnych zawodów współpracujący z ukraińskimi redakcjami czy instytucjami

Zapytanie w sprawie problemów, z jakimi obecnie spotykają się polscy specjaliści, dziennikarze, tłumacze, przedstawiciele wolnych zawodów współpracujący z ukraińskimi redakcjami czy instytucjami Szanowny Panie Ministrze, do mojego biura zwrócił się dziennikarz polskich, słowackich i ukraińskich mediów z prośbą o podjęcie działań w sprawie problemów, z jakimi obecnie spotykają się polscy specjaliści, dziennikarze, tłumacze, przedstawiciele wolnych zawodów współpracujący z ukraińskimi redakcjami czy instytucjami. Polacy pracujący jako dziennikarze, tłumacze czy inni freelancerzy dla ukraińskich redakcji i firm od początku 2023 roku coraz częściej napotykają na trudności z otrzymywaniem wynagrodzenia. Powód? Zaostrzone przepisy podatkowe i bankowe na Ukrainie oraz wymóg posiadania oficjalnej papierowej wersji ukraińskiego identyfikacyjnego numeru podatkowego (tzw. РНОКПП). Jeszcze do niedawna wystarczyło, aby cudzoziemiec posiadający konto w ukraińskim banku podał sam numer identyfikacyjny. Redakcje i księgowość przelewały honoraria w hrywnach bez dodatkowych formalności. Jednak po zmianach wprowadzonych przez Narodowy Bank Ukrainy oraz Państwową Służbę Podatkową procedury zostały zaostrzone. Teraz każda wypłata dla nierezydenta wymaga udokumentowanego potwierdzenia numeru podatkowego w formie oficjalnej papierowej zaświadczenia. Problem polega na tym, że wielu cudzoziemców, którzy lata temu uzyskali ukraiński kod podatkowy, zgubiło oryginalny dokument. Zresztą, oryginał zaświadczenia miał postać niewielkiego „świstka papieru“ niskiej jakości, przypominającego nieco paragon lub kwitek, a po kilku latach często nie dało się z niego nic odczytać. I choć numer widnieje w systemach, dla księgowości i banków nie jest to wystarczające. Bez skanu zaświadczenia przelew może być zablokowany, a wynagrodzenie – wstrzymane. Możliwości odzyskania dokumentu są ograniczone. Ukraińskie konsulaty za granicą nie wydają duplikatów. Jedyną drogą jest osobista wizyta w urzędzie skarbowym na Ukrainie albo działanie przez pełnomocnika w tym kraju. To z kolei wymaga sporządzenia notarialnego pełnomocnictwa – w Polsce z apostille i tłumaczeniem, albo w konsulacie Ukrainy, gdzie dokument ma od razu moc prawną. Koszty przejścia wspomnianej procedury (pełnomocnik i jego wynagrodzenie, notariusz, pomoc prawna) są spore i nieadekwatne do skali środków, które taki dziennikarz lub przedstawiciel innego wolnego zawodu zarabia. Należy dodać, że obecne rozwiązania związane z koniecznością osobistego wyjazdu do ogarniętej wojną Ukrainy są nie do przyjęcia ze względów bezpieczeństwa. Konieczność osobistego wyjazdu jest zatem niepotrzebnym narażaniem zdrowia i życia, którego jedynym efektem jest realizacja prostej usługi biurokratycznej, którą równie dobrze obywatel RP mógłby bezpiecznie i prosto zrealizować w ukraińskim konsulacie. To również niepotrzebne obciążanie i tak już przeciążonych przejść granicznych oraz problemy związane z koniecznością nagłej hospitalizacji w ukraińskim szpitalu, np. w przypadku polskich obywateli cierpiących na choroby przewlekłe. Należy pamiętać, że wśród polskich dziennikarzy, ekspertów, uznanych profesorów, wykładowców akademickich są również osoby starsze, chore, niepełnosprawne, które z racji ogromnego doświadczenia mogą realizować się zawodowo we współpracy polsko-ukraińskiej również mając 70 lat i poruszając się na wózku, ale nie można od nich wymagać osobistego wyjazdu do Lwowa czy Użhorodu tylko po to, by dopełnić zbędnych biurokratycznych formalności. W związku z wyżej przedstawioną sytuacją i wskazanym problemem, zwracam się do Pana Ministra z następującym pytaniem: Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych podejmie rozmowy ze stroną ukraińską mające na celu nakłonienie Ukrainy do stworzenia następujących możliwości dla obywateli RP niemieszkających na Ukrainie w następujących sprawach: – możliwości uzyskania duplikatu zaświadczenia o nadaniu ukraińskiego kodu podatkowego bezpośrednio w ukraińskich konsulatach w Polsce, od ręki i bezpłatnie, bez konieczności wyjazdu na Ukrainę ani korzystania z pełnomocnika, – możliwości wyrobienia ukraińskiego kodu podatkowego dla wszystkich chętnych bezpośrednio w ukraińskim konsulacie, – możliwości rejestracji za pomocą wizyty w konsulacie w ukraińskim systemie e-administracji Dija dla wszystkich chętnych obywateli RP – nierezydentów, – podjęcia wszelkich innych czynności, które umożliwią polskim obywatelom pełne zdalne funkcjonowanie na ukraińskim rynku pracy, zwłaszcza w obszarze usług wykonywanych zdalnie z zagranicy (z Polski), w tym zleceń dziennikarskich, eksperckich, wykładów online, IT, tłumaczeń, grafiki komputerowej, consultingu w procesie reform i integracji europejskiej, wraz z maksymalnym uproszczeniem spraw bankowych, księgowych i finansowych oraz możliwością uzyskania ukraińskich świadczeń emerytalnych w przyszłości z tego tytułu?

Odpowiedź na zapytanie w sprawie problemów, z jakimi obecnie spotykają się polscy specjaliści, dziennikarze, tłumacze, przedstawiciele wolnych zawodów współpracujący z ukraińskimi redakcjami czy instytucjami Warszawa, 18-12-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na zapytanie nr 2968 pana posła Szymona Szynkowskiego vel Sęk w sprawie problemów, z jakimi obecnie spotykają się polscy specjaliści, dziennikarze, tłumacze, przedstawiciele wolnych zawodów współpracujący z ukraińskimi redakcjami czy instytucjami, uprzejmie informuję, że zakres tematyczny zapytania znajduje się poza kompetencjami ministra spraw zagranicznych. Z wyrazami szacunku Z up. Władysław Teofil Bartoszewski Sekretarz Stanu

Zapytanie w sprawie problemów, z jakimi obecnie spotykają się polscy specjaliści, dziennikarze, tłumacze, przedstawiciele wolnych zawodów współpracujący z ukraińskimi redakcjami czy instytucjami

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji