Zapytanie w sprawie harmonogramu realizacji oraz zabezpieczenia finansowania programu budowy polskiego statku kosmicznego RAVEN

Panie Ministrze,

w dniu 13 lipca 2026 r. prezes Rady Ministrów poinformował, że jednym z celów współpracy z Europejską Agencją Kosmiczną ma być budowa pierwszego polskiego statku kosmicznego, przeznaczonego między innymi do transportu orbitalnego, serwisowania oraz tankowania satelitów. Zapowiedź została przedstawiona przy okazji ogłoszenia utworzenia centrum technologicznego ESA w Warszawie.

Z dostępnych publikacji branżowych i informacji podmiotów uczestniczących w przedsięwzięciu wynika, że projektem odpowiadającym tej zapowiedzi jest program RAVEN - Rendezvous and Proximity Vehicle for Enabling Multi-Mission. Jego liderem jest PIAP Space, a w konsorcjum uczestniczą między innymi Creotech Instruments, Łukasiewicz - Instytut Lotnictwa, GMV Polska, Wojskowa Akademia Techniczna oraz inne krajowe i zagraniczne podmioty. Projekt jest realizowany w ramach programu Europejskiej Agencji Kosmicznej.

Program znajduje się obecnie w fazie B1, obejmującej zdefiniowanie pierwszej misji demonstracyjnej oraz przygotowanie wstępnego projektu platformy. Według opublikowanych informacji faza ta ma być realizowana od 1 stycznia 2026 r. do 31 stycznia 2027 r., natomiast pierwsza misja orbitalna RAVEN DEMO I planowana jest na 2029 r. Jej zadaniem ma być walidacja technologii umożliwiających między innymi zmianę orbity, manewry zbliżeniowe oraz kontrolowaną deorbitację.

Polska zadeklarowała na lata 2026-2028 blisko 550 mln euro na programy opcjonalne ESA. Środki te obejmują jednak wiele obszarów, w tym obserwację Ziemi, łączność, transport kosmiczny, bezpieczeństwo kosmiczne, eksplorację robotyczną i serwisowanie na orbicie. Jednocześnie Agencja Rozwoju Przemysłu dokapitalizowała PIAP Space kwotą 12 mln zł, przeznaczoną na rozwój programu RAVEN oraz technologii robotycznych. W opublikowanych materiałach nie wskazano pełnego kosztu programu, wysokości środków przypisanych wyłącznie do RAVEN ani źródeł finansowania wszystkich etapów prowadzących do misji planowanej na 2029 r.

Brak publicznie dostępnego, całościowego harmonogramu programu utrudnia ocenę, czy termin przeprowadzenia pierwszej misji demonstracyjnej w 2029 r. jest zabezpieczony organizacyjnie i finansowo. Nie przedstawiono również kosztów poszczególnych faz, terminów zawierania kolejnych umów z ESA, kosztu wyniesienia platformy na orbitę ani harmonogramu następnych misji programu.

Sama deklaracja składki do programów opcjonalnych ESA nie oznacza automatycznie, że określona kwota została nieodwołalnie przypisana do programu RAVEN. Konieczne jest zatem wyjaśnienie, jaka część finansowania została już zakontraktowana, jaka pozostaje uzależniona od kolejnych decyzji ESA lub Rady Ministrów oraz jakie działania zostaną podjęte w przypadku wzrostu kosztów albo przesunięcia harmonogramu.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Jaki jest aktualny szacowany całkowity koszt programu RAVEN, w tym fazy B1, budowy i integracji demonstratora RAVEN DEMO I, jego wyniesienia na orbitę, obsługi misji oraz planowanych kolejnych demonstracji, i jaka część tych kosztów została już objęta podpisanymi umowami lub wiążącymi zobowiązaniami finansowymi?
2. Jaki jest szczegółowy harmonogram realizacji programu RAVEN do przeprowadzenia misji demonstracyjnej w 2029 r., obejmujący zakończenie fazy B1, zatwierdzenie projektu, budowę i testy platformy, wybór dostawcy usługi wyniesienia oraz uzyskanie wymaganych zgód i certyfikacji, wraz ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za poszczególne etapy?
3. Ile środków z polskiej składki do programów opcjonalnych ESA na lata 2026-2028 zostało przeznaczonych lub jest planowanych do przeznaczenia bezpośrednio na program RAVEN oraz jakie dodatkowe środki krajowe, w tym środki budżetu państwa, ARP, PFR lub innych instytucji publicznych, zostały zabezpieczone na jego realizację?
4. Czy Rada Ministrów zapewniła finansowanie pozwalające na wykonanie wszystkich etapów niezbędnych do przeprowadzenia RAVEN DEMO I w 2029 r.; jeżeli nie, kiedy mają zostać podjęte brakujące decyzje finansowe i jakie rozwiązania awaryjne przewidziano na wypadek wzrostu kosztów, opóźnienia kontraktowania przez ESA lub przesunięcia terminu misji?

Z poważaniem