Interpelacja w sprawie trendu wzrostowego w zakresie odmów szczepień ochronnych

Szanowna Pani Minister,

w ostatnich dniach docierają do nas niepokojące dane o wzrostowej statystyce odmowy szczepień ochronnych. Konsultant krajowy w dziedzinie zdrowia publicznego i dziekan Szkoły Zdrowia Publicznego CMKP w Warszawie, prof. Jarosław Pinkas, podał dane za 2023 rok: odmowa szczepień ochronnych u dzieci to dzisiaj liczba rzędu ponad 80 tys., podczas gdy w roku 2022 było to 72 tys. odmów. Niewątpliwie mamy do czynienia z trendem wzrostowym.

Te dane są o tyle niepokojące, że obserwujemy jednocześnie równoległe zjawisko: zwiększenie się zachorowań na choroby zakaźne jak np. odra (której epidemia obecnie panuje w Rumunii), a także te układu oddechowego, jak gruźlica, krztusiec (w sąsiednich Czechach i na Chorwacji sytuacja jest najgorsza od 1963 roku) lub szkarlatyna. W przypadku szkarlatyny, jak podają dane, mamy do czynienia z 15-krotnym wzrostem zakażeń w stosunku do stanu sprzed dwóch lat. Zaś w przypadku gruźlicy podaje się, że pandemia COVID-19 przyczyniła się do spowolnienia, wstrzymania lub odwrócenia postępów w walce z tą chorobą na świecie. Jesteśmy więc w globalnej sytuacji, w której potrzebujemy edukacji i uświadamiania w zakresie szczepień, skutków ich odmowy oraz konsekwencji, które wiążą się z zachorowaniami. Potrzebujemy także dobrej polityki proszczepiennej z naciskiem na skuteczne egzekwowanie realizowania szczepień obowiązkowych.

Wyzwaniem jest nie tylko promocja szczepień ochronnych u dzieci i edukacja w tym obszarze, ale także promocja informacji jak działają szczepienia, w jakim okresie chronią i jak często, oraz w jakich sytuacjach u osób dorosłych należy je odświeżać.

W związku z opisaną sytuacją, zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na poniższe pytania:

1. Jakie działania edukacyjne oraz w zakresie promocji szczepień planuje Ministerstwo Zdrowia? Z jakimi podmiotami w tym zakresie planowana jest współpraca?

2. Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło lub ma dostęp do danych ewaluacyjnych kampanii edukacyjnych i promujących szczepienia zorganizowane w ostatnich latach? W związku z trendem wzrostowym w zakresie odmawiania szczepień istotne jest, aby sprawdzić dlaczego podejmowane w ostatnich latach działania nie przyniosły pozytywnego, mierzalnego skutku.

3. Czy Ministerstwo Zdrowia zamierza aktywnie włączyć się w działania służące walce z dezinformacją oraz fake newsami w zakresie szczepień ochronnych?

4. W związku z epidemią odry w Rumunii oraz wzrostem zachorowań na krztusiec w Czechach i Chorwacji (z 28 osób w styczniu do 3000 w marcu) – popularnych wśród Polek i Polaków destynacjach turystycznych, czy ministerstwo ma w planach zorganizowanie w okresie przedwakacyjnym kampanii informacyjnej, zachęcającej do powtórzenia/wykonania szczepienia na krztusiec informujących jakie działania profilaktyczne podjąć, aby uniknąć zakażenia?

5. W związku z obserwowanym i zdiagnozowanym wzrostem zachorowań na choroby układu oddechowego, czy są znane Państwu dane o stanie oddziałów pulmonologicznych oraz liczbie lekarzy pulmonologów pracujących czynnie w zawodzie, w poszczególnych województwach? Jeśli tak, proszę o podanie tych danych.

6. Średnia wieku lekarzy pulmonologów w Polsce to 58 lat. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje podjąć działania zachęcające studentów kierunków medycznych do wybrania specjalizacji i kształcenia się w dziedzinie pulmonologii?