Przejdź do głównej treści
Interpelacja#16737 · X kadencjaOdpowiedziano

Interpelacja w sprawie dostępności usług paszportowych dla mieszkańców powiatów i mniejszych miejscowości

Wysłano: 22 kwietnia 2026Wpłynęło: 20 kwietnia 2026Oryginał w Sejm API
Analiza AI

Interpelacja poruszała problem ograniczonej dostępności usług paszportowych dla mieszkańców powiatów i mniejszych miejscowości, wskazując na dalekie dojazdy i konieczność dwóch osobistych wizyt. Adresatem był minister spraw wewnętrznych i administracji. W odpowiedzi sekretarz stanu poinformowała, że obecnie funkcjonuje 161 punktów paszportowych, a ich liczba i lokalizacja zależą od wojewody i samorządów; decentralizację można realizować poprzez porozumienia z JST tworzące terenowe punkty paszportowe, obsługiwane przez pracowników wojewody. Mobilne punkty nie są planowane ze względu na wymagany specjalistyczny sprzęt i bezpieczeństwo; jednocześnie wskazano na możliwości ułatwień, takie jak usługi elektroniczne, rozważaną możliwość dostarczenia paszportu za pośrednictwem operatora oraz wyposażenie punktów w aparaty fotograficzne, przy nadal obowiązującym wymogu osobistego stawiennictwa w większości przypadków.

Adresat · Odpowiedział
minister spraw wewnętrznych i administracji

01Treść pytania

Pytanie posłów22 kwietnia 2026

Szanowny Panie Ministrze,

w związku z licznymi sygnałami kierowanymi do mojego biura poselskiego przez mieszkańców powiatów oraz mniejszych miejscowości, zwracam się z uprzejmą prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie dostępności usług paszportowych w Polsce.

Z przekazywanych mi informacji wynika, że obecny model funkcjonowania systemu paszportowego w praktyce znacząco ogranicza dostępność tej usługi dla osób zamieszkujących poza dużymi ośrodkami miejskimi. W wielu przypadkach najbliższy punkt paszportowy znajduje się w mieście wojewódzkim lub w znacznie oddalonej delegaturze urzędu wojewódzkiego, co zmusza mieszkańców do odbywania podróży liczących często kilkadziesiąt, a nawet ponad sto kilometrów.

Dodatkowym utrudnieniem jest fakt, że procedura uzyskania paszportu wymaga co najmniej dwóch osobistych wizyt – w celu złożenia wniosku oraz odbioru dokumentu. W praktyce oznacza to konieczność wielokrotnego dojazdu, co wiąże się z dodatkowymi kosztami, utratą czasu, a w wielu przypadkach także koniecznością korzystania z urlopu.

Sytuacja ta w sposób szczególny dotyka:

  • osób starszych
  • rodzin z dziećmi
  • osób z niepełnosprawnościami
  • mieszkańców terenów o ograniczonej dostępności komunikacyjnej

W wielu powiatach dostęp do transportu publicznego jest ograniczony, co dodatkowo pogłębia zjawisko wykluczenia komunikacyjnego i utrudnia obywatelom korzystanie z podstawowych usług administracji publicznej.

Zwracam uwagę, że zgodnie z zasadą równości obywateli wobec prawa oraz zasadą dostępności usług publicznych, państwo powinno dążyć do zapewnienia możliwie równych warunków korzystania z usług administracyjnych, niezależnie od miejsca zamieszkania.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

  1. Czy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji prowadziło analizy dotyczące dostępności punktów paszportowych dla mieszkańców powiatów i mniejszych miejscowości?
  2. Czy w ministerstwie rozważane są rozwiązania mające na celu zwiększenie dostępności usług paszportowych, w szczególności poprzez decentralizację ich świadczenia?
  3. Czy możliwe byłoby wprowadzenie systemu cyklicznych dyżurów pracowników urzędów wojewódzkich w miastach powiatowych, np. raz w miesiącu w siedzibach starostw powiatowych?
  4. Czy ministerstwo dopuszcza pilotażowe wdrożenie tzw. mobilnych punktów paszportowych w wybranych regionach kraju?
  5. Jakie działania planowane są w celu ograniczenia barier administracyjnych i komunikacyjnych w dostępie do usług paszportowych?
  6. Czy analizowana jest możliwość uproszczenia procedur, w tym ograniczenia konieczności osobistego stawiennictwa obywatela na kilku etapach postępowania?

W mojej ocenie wprowadzenie rozwiązań takich jak mobilne punkty paszportowe lub cykliczne dyżury w powiatach stanowiłoby relatywnie proste organizacyjnie działanie, które mogłoby znacząco poprawić komfort życia mieszkańców oraz realny dostęp do usług publicznych.

Jednocześnie byłby to wyraźny sygnał, że administracja państwowa wychodzi naprzeciw potrzebom obywateli, szczególnie tych zamieszkujących mniejsze miejscowości.

Z wyrazami szacunku

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

Sekretarz stanu Magdalena Roguska
Treść z PDF
8 maja 2026

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na interpelację numer 16737 Pani Poseł Marii Joanny Koźlakiewicz i grupy Posłów[1] w sprawie dostępności usług paszportowych dla mieszkańców powiatów i mniejszych miejscowości, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.

Obecnie na terenie kraju funkcjonuje 161 punktów paszportowych, zlokalizowanych w siedzibach urzędów wojewódzkich, delegaturach oraz tzw. terenowych punktach paszportowych. Należy jednocześnie zauważyć, że określanie liczby i lokalizacji punktów paszportowych na terenie danego województwa, które zapewnią prawidłową obsługę mieszkańców, a równocześnie będą uzasadnione ekonomicznie oraz zagwarantują bezpieczeństwo dokumentów - pozostaje w zakresie kompetencji wojewody.

Pragnę zapewnić, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji popiera inicjatywy zwiększające dostępność obywateli do usług świadczonych przez administrację. Lokalizacja punktów paszportowych w kraju bazuje na strukturze organizacyjnej urzędów wojewódzkich, tj. oddziałach paszportowych w siedzibach urzędów wojewódzkich oraz ich delegaturach. W celu ułatwienia obywatelom dostępu do organów paszportowych wojewodowie mogą zawierać porozumienia z jednostkami samorządu terytorialnego, na mocy których w siedzibach starostw powiatowych bądź urzędów miast są tworzone terenowe punkty paszportowe, z zastrzeżeniem, że pracownicy obsługujący sprawy paszportowe w ww. punktach są pracownikami wojewody, tj. organu ustawowo umocowanego do realizacji zadań paszportowych.

W nawiązaniu do kwestii uruchamiania tzw. mobilnych punktów paszportowych w wybranych regionach kraju należy wyjaśnić, że powyższe rozwiązanie nie jest przewidywane ze względu m.in. na konieczność zapewnienia specjalistycznego sprzętu komputerowego podłączonego do wydzielonej sieci informatycznej oraz pomieszczeń spełniających odpowiednie standardy bezpieczeństwa, umożliwiające depozyt paszportów.

Odnosząc się do kolejnych zagadnień podniesionych przez Państwa Posłów należy zauważyć, że przepisy ustawy z dnia 27 stycznia 2022 r. o dokumentach paszportowych[2], co do zasady, wymagają od osoby ubiegającej się o wydanie dokumentu paszportowego osobistego stawiennictwa w organie paszportowym. Przedmiotowe wymaganie jest uwarunkowane charakterem paszportu, jako dokumentu potwierdzającego tożsamość i obywatelstwo jego posiadacza, co wiąże się z koniecznością dokładnej weryfikacji tożsamości osoby ubiegającej się o wydanie dokumentu (w tym jej wizerunku) oraz koniecznością pobrania odcisków palców (z wyłączeniem osób, które nie ukończyły 12. roku życia oraz osób, od których pobranie odcisków palców jest fizycznie niemożliwe).

Niemniej wymaga podkreślenia, że od czasu utworzenia, na mocy ww. ustawy, Rejestru Dokumentów Paszportowych wprowadzono szereg rozwiązań, mających na celu ułatwienie obywatelom realizacji spraw paszportowych, są to m.in.:

  • usługa elektroniczna pozwalająca na złożenie wniosku o wydanie paszportu lub paszportu tymczasowego osobie do 12. roku życia,
  • usługa elektroniczna umożliwiająca rodzicom (opiekunom prawnym) wyrażenie zgody na wydanie dokumentu paszportowego osobie nieposiadającej zdolności do czynności prawnych lub posiadającej ograniczoną zdolność do czynności prawnych, która nie ukończyła 18. roku życia,
  • usługa elektroniczna umożliwiająca zgłoszenie utraty lub uszkodzenia dokumentu paszportowego.

Ponadto w MSWiA obecnie są prowadzone prace nad możliwością uruchomienia usługi dostarczania obywatelom paszportu lub paszportu tymczasowego za pośrednictwem operatora wykonującego usługi pocztowe lub przewozowe na terenie kraju. Przedmiotowe rozwiązanie pozwoliłoby na wyeliminowanie konieczności drugiej wizyty klienta w organie paszportowym, umożliwiając dostarczenie dokumentu pod wskazany adres.

Prowadzona jest także analiza możliwości wyposażenia punktów paszportowych w aparaty fotograficzne oraz pozostały sprzęt wraz z oprogramowaniem służącym do wykonywania fotografii. Możliwość wykonywania zdjęć przez urzędnika paszportowego stanowiłaby znaczące ułatwienie dla osób ubiegających się o wydanie dokumentu.

Z poważaniem

z up. Magdalena Roguska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji

[1] Pani Poseł Doroty Marek, Pani Poseł Małgorzaty Pępek, Pana Posła Rafała Siemaszki i Pani Poseł Katarzyny Królak.

[2] Dz. U. z 2026 r. poz. 196.

03Powiązane

Inne pytania: Maria Koźlakiewicz

Komentarze do interpelacji

Wymagane zalogowanie. Zaloguj się, aby skomentować.
Ładowanie