Interpelacja #8088 - Interpelacja w sprawie przeciwdziałania wykluczeniu wyborczemu osób starszych, ze szczególnym uwzględnieniem opiekunów osób zależnych

01Treść pytania

Pytanie posłów19 lutego 2025

Interpelacja w sprawie przeciwdziałania wykluczeniu wyborczemu osób starszych, ze szczególnym uwzględnieniem opiekunów osób zależnych Szanowny Panie Ministrze, polski system wyborczy oferuje szereg ułatwień dla osób starszych (60+), w tym głosowanie korespondencyjne, bezpłatny transport do lokalu wyborczego, głosowanie przez pełnomocnika oraz prawo wyboru dogodnego lokalu wyborczego. Statystyki dotyczące partycypacji wyborczej osób starszych wskazują na znaczące różnice w poziomie ich uczestnictwa w poszczególnych wyborach. W głosowaniu do Parlamentu Europejskiego w 2019 roku odnotowano frekwencję na poziomie 47,4% w tej grupie wiekowej, co pozwoliło uplasować się seniorom na trzeciej pozycji pod względem aktywności wyborczej. Jednakże podczas wyborów prezydenckich w 2020 roku, mimo wzrostu frekwencji do poziomu 55,4%, grupa osób starszych charakteryzowała się najniższym poziomem uczestnictwa spośród wszystkich grup wiekowych. Szczególną grupę stanowią seniorzy sprawujący stałą opiekę nad osobami zależnymi, którzy często rezygnują z udziału w wyborach ze względu na brak możliwości opuszczenia podopiecznego lub brak wiedzy o alternatywnych formach głosowania. Sytuacja ta, w połączeniu z przekonaniem o małym znaczeniu pojedynczego głosu, prowadzi do wykluczenia tej grupy z procesu demokratycznego. Szczególnie zagrożona wykluczeniem z procesu wyborczego jest grupa seniorów żyjących w izolacji społecznej, nieuczestniczących w działalności organizacji senioralnych oraz mających ograniczone kontakty z otoczeniem. W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami: W jaki sposób ministerstwo planuje dotrzeć z informacją o możliwościach alternatywnych form głosowania do seniorów żyjących w izolacji społecznej? Jakie rozwiązania systemowe przewiduje ministerstwo, aby ułatwić udział w wyborach osobom starszym, w szczególności sprawującym opiekę nad osobami zależnymi? Czy planowane jest przeprowadzenie kampanii informacyjnej o dostępnych ułatwieniach wyborczych, skierowanej bezpośrednio do seniorów? Jeśli tak, jakie kanały komunikacji zostaną wykorzystane? Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie dodatkowych form wsparcia dla seniorów w procesie wyborczym, wykraczających poza obecnie dostępne rozwiązania? Czy przewidywane jest wprowadzenie dodatkowych rozwiązań ułatwiających udział w wyborach osobom, które nie mogą opuścić miejsca zamieszkania ze względu na sprawowaną opiekę? Jakie działania planuje ministerstwo we współpracy z samorządami lokalnymi w celu identyfikacji i dotarcia do seniorów zagrożonych wykluczeniem z procesu wyborczego? Czy prowadzone są analizy skuteczności obecnie funkcjonujących ułatwień wyborczych dla osób starszych? Jeśli tak, jakie są ich wyniki i wnioski? Jaka jest liczba osób starszych, które skorzystały z poszczególnych form ułatwień w głosowaniu (głosowania korespondencyjnego, transportu do lokalu wyborczego, głosowania przez pełnomocnika) w ostatnich wyborach? Czy ministerstwo posiada dane dotyczące liczby seniorów, którzy nie uczestniczą w wyborach z powodu sprawowania opieki nad osobami zależnymi? W jaki sposób ministerstwo zamierza przeciwdziałać zjawisku rezygnacji z udziału w wyborach wynikającemu z przekonania o małym znaczeniu pojedynczego głosu wśród seniorów? Z wyrazami szacunku Janusz Cieszyński

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

Sekretarz stanu Tomasz Szymański

Treść z PDF

5 marca 2025

Odpowiedź na interpelację w sprawie przeciwdziałania wykluczeniu wyborczemu osób starszych, ze szczególnym uwzględnieniem opiekunów osób zależnych Warszawa, 05-03-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 8088 Pana Posła Janusza Cieszyńskiego w sprawie przeciwdziałania wykluczeniu wyborczemu osób starszych, ze szczególnym uwzględnieniem opiekunów osób zależnych, uprzejmie informuję, że podniesiona problematyka pozostaje poza zakresem właściwości Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA). Należy zauważyć, że sprawy wyborów, a zwłaszcza ściśle z nimi związana problematyka praw wyborczych, pozostaje poza sferą działania administracji rządowej. Zagadnienia związane z wyborami do organów jednostek samorządu terytorialnego, konstytucyjnych organów państwa, jak i do Parlamentu Europejskiego ze względu na charakter tych regulacji, stanowią domenę Sejmu RP i Senatu RP, które wielokrotnie dokonywały ich oceny oraz występowały ze stosownymi inicjatywami. W związku z powyższym, wyrażenie opinii w przedmiotowej sprawie pozostaje przede wszystkim w gestii Parlamentu lub ewentualnie Państwowej Komisji Wyborczej (organu wyborczego właściwego w sprawach przeprowadzania wyborów i referendów - art. 157 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy [1] ). Jednocześnie informuję, że MSWiA nie prowadziło analiz dotyczących skuteczności obecnie funkcjonujących ułatwień wyborczych dla osób starszych ani nie posiada danych liczbowych w zakresie głosowania korespondencyjnego, głosowania przez pełnomocnika i transportu do lokalu wyborczego. Dodatkowo należy wskazać, że kwestie takie jak inicjowanie, wspieranie i promowanie rozwiązań z zakresu polityki senioralnej czy opracowywanie projektów aktów prawnych i innych dokumentów rządowych w zakresie polityki senioralnej pozostają w kompetencji Ministra do spraw Polityki Senioralnej. Z poważaniem z up. Tomasz Szymański Sekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Dz. U. z 2023 r. poz. 2408, z późn. zm.

Interpelacja w sprawie przeciwdziałania wykluczeniu wyborczemu osób starszych, ze szczególnym uwzględnieniem opiekunów osób zależnych

01Treść pytania

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

03Powiązane

Komentarze do interpelacji