Przejdź do głównej treści
Interpelacja#8419 · X kadencjaOdpowiedziano

Interpelacja w sprawie źródła finansowania wynagrodzenia dla kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej

Wysłano: 7 marca 2025Wpłynęło: 28 lutego 2025Oryginał w Sejm API
Analiza AI

Interpelacja nr 8419 dotyczy luki prawnej w finansowaniu wynagrodzeń dla kuratorów osób częściowo ubezwłasnowolnionych ustanawianych z urzędu, gdy osoba pod kuratelą nie posiada majątku ani dochodów – ustawa o pomocy społecznej reguluje bowiem tylko wynagrodzenie opiekunów osób ubezwłasnowolnionych całkowicie, pomijając tę kategorię. Autorzy wskazują na rozbieżne orzecznictwo (uchwałę Sądu Najwyższego wskazującą na środki publiczne z pomocy społecznej oraz wyroki NSA negujące finansowanie z dotacji budżetowych) i pytają Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o plany nowelizacji ustawy, dotychczasowe działania podjęte od 2020 r. we współpracy z Ministerstwem Sprawiedliwości oraz o jednoznaczne wskazanie źródła finansowania tych wynagrodzeń. Odpowiedzi udzieliła 21 marca 2025 r. podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska, jednak treść jej stanowiska nie została podana w materiale źródłowym, więc nie można stwierdzić, czy problem został rozwiązany.

Wnioskodawcy · 1 poseł
Adresat · Odpowiedział
minister rodziny
pracy i polityki społecznej

01Treść pytania

Pytanie posłów7 marca 2025
Interpelacja w sprawie źródła finansowania wynagrodzenia dla kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej Szanowna Pani Minister, obecnie ustawa o pomocy społecznej nie przewiduje wypłaty wynagrodzenia dla kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej, a jedynie dla opiekuna prawnego osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie. Zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym wynagrodzenie kuratora w pierwszej kolejności pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której został on ustanowiony, a jeżeli nie posiada ona odpowiednich dochodów i majątku, wynagrodzenie pokrywa ten, kto żądał ustanowienia kuratora. Jednak ustawa o pomocy społecznej reguluje tylko kwestię wynagrodzenia dla opiekuna prawnego osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie, a pomija wynagrodzenie kuratora osoby ubezwłasnowolnionej częściowo, gdy kurator powołany jest z urzędu, a objęty kuratelą nie ma majątku i dochodów. Na problem zwróciła już uwagę posłanka Paulina Hennig-Kloska wraz z grupą posłów w interpelacji poselskiej (nr 37161). W odpowiedzi na nią Stanisław Szwed, ówczesny wiceminister rodziny i polityki społecznej, przyznał, że jest luka w prawie w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, dlatego Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej zwróciło się do Ministerstwa Sprawiedliwości pismem w 2020 r. o dokonanie zmiany przepisów prawa. Problem polega na tym, z jakiego źródła mają być wypłacane wynagrodzenia dla kuratorów z urzędu osób częściowo ubezwłasnowolnionych. Sąd Najwyższy orzekł (uchwała z 28 marca 2014 r. sygn. III CZP 6/14), że w razie braku podstaw do pokrycia wynagrodzenia kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej na podstawie art. 179 par. 1 K.r.o., wynagrodzenie to jest pokrywane ze środków publicznych na podstawie przepisów o pomocy społecznej - tym samym gminy (ośrodki pomocy społecznej) zostały zobowiązane do wypłaty wynagrodzenia kuratorom osób ubezwłasnowolnionych częściowo. Wobec czego przedstawiane postanowienia sądu o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi uprawniają kuratorów do składania wniosków do ośrodka pomocy społecznej o wypłacenie tego wynagrodzenia. Istniejące przepisy rodzą wątpliwości w zakresie źródła finansowania wynagrodzeń wypłacanych kuratorom. Część sądów wskazuje wprost w postanowieniach o przyznaniu wynagrodzenia dla kuratora Skarb Państwa jako finansujący ten wydatek, podczas gdy Naczelny Sąd Administracyjny uznał (w wyroku z dnia 16 października 2020 r. sygn. akt I GSK 217/18 i I GSK 280/18, w wyroku z dnia 28 października 2020 r. sygn. akt I GSK 418/18), że nie ma podstawy prawnej do pokrywania kosztów wypłaty wynagrodzenia dla kuratorów z dotacji budżetu państwa. Podobne stanowisko prezentował resort finansów, według którego zadania finansowane z budżetu państwa w formie dotacji celowych muszą bezwzględnie wynikać z obowiązujących przepisów (odrębnych), wyznaczających zakres przeznaczenia dotacji oraz sposób rozliczenia środków. Powyższe wzbudza wiele trudności interpretacyjnych wymagających rozwiązania o charakterze legislacyjnym. Biorąc pod uwagę powyższe zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami: Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje nowelizację ustawy o pomocy społecznej w celu jednoznacznego uregulowania kwestii wynagrodzenia dla kuratorów osób częściowo ubezwłasnowolnionych powoływanych z urzędu? Jakie kroki zostały podjęte od 2020 roku w celu rozwiązania tego problemu, w szczególności w zakresie współpracy z Ministerstwem Sprawiedliwości? Czy ministerstwo przewiduje wskazanie jednoznacznego źródła finansowania wynagrodzenia kuratorów – np. ze środków budżetu państwa, dotacji celowych lub budżetów gmin?

02Odpowiedzi Ministerstwa1 odpowiedź

Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Treść z PDF
21 marca 2025

Treść odpowiedzi dostępna tylko w załączniku.

03Powiązane

Inne pytania: Barbara Dolniak

Komentarze do interpelacji

Wymagane zalogowanie. Zaloguj się, aby skomentować.
Ładowanie