Do druku nr 2353 - opinia ZRSM RP

To pismo to stanowisko Związku Rewizyjnego Spółdzielni Mieszkaniowych RP, wysłane do Marszałka Sejmu w sprawie dwóch równoległych projektów regulujących wynajem mieszkań na krótkie pobyty, czyli tzw. najem na doby - rządowego projektu zmiany przepisów o usługach hotelarskich oraz poselskiego projektu ustawy o najmie krótkoterminowym (z autopoprawką). Związek popiera samą ideę rejestracji i kontroli takiej działalności przez państwo, ale uważa, że oba projekty za mało dają do powiedzenia spółdzielniom mieszkaniowym, które odpowiadają za bezpieczeństwo i porządek w budynku, a nie zarabiają na wynajmie ani grosza.

• Spółdzielnia miałaby prawo zdecydować, w drodze głosowania mieszkańców danego budynku, czy najem na doby może być w nim w ogóle prowadzony, a jeśli tak - z jakim limitem mieszkań i na jakich warunkach.
• Znika automatyczna zgoda - dziś poselski projekt przewiduje, że brak odpowiedzi spółdzielni w ciągu sześciu miesięcy oznacza zgodę na wynajem; Związek chce to usunąć i zastąpić terminem 60 dni, z możliwością skierowania sprawy do sądu, gdy spółdzielnia zwleka.
• Osoba wynajmująca mieszkanie na doby ma sama pokrywać dodatkowe koszty, jakie generuje - na przykład częstsze sprzątanie klatki, dodatkowe zużycie windy czy wywóz śmieci - a nie przerzucać je na wszystkich sąsiadów przez czynsz.
• Zanim ktoś wystawi ofertę na platformie internetowej typu Booking czy Airbnb, rejestr publiczny miałby najpierw elektronicznie sprawdzić, czy spółdzielnia potwierdziła zgodność z zasadami przyjętymi dla danego budynku.
• Odmowa zgody na wynajem, jej zawieszenie albo cofnięcie mają podlegać zaskarżeniu do sądu, żeby spółdzielnia nie mogła decydować dowolnie i bez uzasadnienia.

Stanowisko złożył Związek Rewizyjny Spółdzielni Mieszkaniowych RP - organizacja branżowa reprezentująca spółdzielnie - broniąc interesu mieszkańców i zarządów budynków spółdzielczych wobec dwóch konkurencyjnych projektów.

Jeśli mieszkasz w bloku należącym do spółdzielni i twój sąsiad wystawia mieszkanie na Booking czy Airbnb, to stanowisko dotyczy właśnie ciebie - Związek chce, żeby spółdzielnia mogła ograniczyć albo całkiem zakazać takiego wynajmu w twoim budynku, jeśli zagraża to bezpieczeństwu, generuje hałas albo podnosi koszty utrzymania klatki schodowej i wind.

Jeśli sam planujesz wynajmować swoje mieszkanie spółdzielcze turystom na krótkie pobyty, w praktyce oznaczałoby to konieczność uzyskania zgody spółdzielni na czas określony (maksymalnie trzy lata), wykupienia ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, wyznaczenia osoby dostępnej całą dobę na wypadek problemów oraz płacenia dodatkowej opłaty pokrywającej realne koszty generowane przez twoją działalność.

Jeśli zasiadasz w zarządzie spółdzielni, przybędzie ci obowiązków - trzeba będzie rozpatrywać wnioski o zgodę w ustawowym terminie, prowadzić ewidencję zgód i uzasadniać każdą odmowę, bo będzie ona mogła trafić do sądu.

Do kontekstu nie dołączono innych opinii poza stanowiskiem samego Związku Rewizyjnego Spółdzielni Mieszkaniowych RP - nie ma tu np. opinii Prokuratora Generalnego, Biura Analiz Sejmowych czy stanowiska rządu wobec projektu poselskiego. Związek popiera sam kierunek regulacji, czyli rejestrację i kontrolę bezpieczeństwa najmu na doby, ale krytykuje oba konkurencyjne projekty za to, że dają spółdzielni jedynie prawo do wniosku o kontrolę, a nie realny wpływ na to, czy wynajem na doby może być prowadzony w zarządzanym przez nią budynku.

Ten dokument nie jest ustawą, więc nie ma do niego Oceny Skutków Regulacji (OSR) - to stanowisko organizacji zgłoszone do dwóch projektów będących w toku prac. Jeśli Sejm uwzględni postulaty Związku, mieszkańcy spółdzielczych bloków zyskają realny wpływ na to, czy w ich budynku można prowadzić wynajem na doby, a dodatkowe koszty tej działalności przestaną obciążać wszystkich lokatorów po równo. Jeśli postulaty nie zostaną uwzględnione, spółdzielnia będzie mogła jedynie zgłosić wniosek o kontrolę już działającego najmu, a nie zapobiec mu z góry - w praktyce decyzja o wynajmie pozostanie głównie w rękach właściciela lokalu i platformy internetowej, a nie sąsiadów czy zarządu budynku.

Rządowy projekt (UC135) trafił do Sejmu 21 lipca 2026 r., a poselski projekt z autopoprawką jest już w toku prac sejmowych. Związek złożył stanowisko 28 lipca 2026 r., kierując je również do komisji sejmowych zajmujących się turystyką i infrastrukturą.

Trwa spór o to, który z dwóch równoległych projektów - rządowy czy poselski - ma ostatecznie uregulować najem na doby, co grozi funkcjonowaniem dwóch osobnych rejestrów i różnych zasad naraz. Ściera się tu też interes właścicieli mieszkań, powołujących się na prawo własności i swobodę prowadzenia działalności gospodarczej, z interesem spółdzielni i części mieszkańców, którzy chcą mieć realny wpływ na to, czy ich budynek zamieni się w miejsce z dużą rotacją turystów.