Do druku nr 2723 - opinia PFPŻ

To pismo to oficjalna opinia Polskiej Federacji Producentów Żywności - organizacji zrzeszającej firmy z branży spożywczej - w sprawie projektu zmiany przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Projekt, który federacja opiniuje, ma dać mniejszym firmom narzędzie do obrony przed silniejszymi kontrahentami biznesowymi, wprowadzając nowe pojęcie względnej pozycji dominującej. Federacja co do zasady popiera ten cel, ale w dziewięciu punktach wskazuje konkretne słabości projektu, które jej zdaniem trzeba poprawić, zanim przepisy wejdą w życie.

• Federacja chce, żeby nowy zakaz obejmował tylko sytuacje, które faktycznie szkodzą konkurencji na rynku, a nie każdy pojedynczy spór między dwiema firmami.
• Domaga się objęcia przepisami tzw. sojuszy zakupowych - grup firm wspólnie negocjujących warunki zakupu - bo w obecnej wersji projekt ich nie uwzględnia.
• Chce ograniczyć karę unieważnienia umowy tylko do tej jej części, która faktycznie stanowi nadużycie, a nie do całego kontraktu.
• Postuluje doprecyzowanie niejasnych pojęć, takich jak zależność czy znacząca dysproporcja w potencjale ekonomicznym, żeby firmy wiedziały, jak się do nich stosować.
• Wnioskuje o wydłużenie czasu na dostosowanie się do nowych przepisów z 3 do co najmniej 6 miesięcy.

Opinię przygotowała Polska Federacja Producentów Żywności Związek Pracodawców - organizacja reprezentująca firmy z branży spożywczej - w odpowiedzi na projekt złożony przez posłów. Pismo z 24 czerwca 2026 r. podpisał wiceprezes zarządu i dyrektor generalny federacji.

Ten dokument nie dotyczy bezpośrednio konsumentów robiących zakupy - to spór między organizacją biznesową a projektodawcami o kształt przepisów regulujących relacje między firmami. Pośrednio może jednak wpłynąć na każdego, kto kupuje żywność w sklepie, bo dotyczy sposobu ustalania warunków między producentami żywności a ich odbiorcami. Jeśli prowadzisz małą firmę dostarczającą produkty do dużej sieci handlowej lub przetwórni, nowe przepisy - w zamierzeniu ich autorów - mają dać ci narzędzie do obrony przed narzucanymi przez silniejszego kontrahenta niekorzystnymi warunkami, na przykład rażąco niskimi cenami czy bardzo odległymi terminami płatności. Jeśli natomiast należysz do większej firmy albo grupy zakupowej, projekt w obecnym, krytykowanym przez federację kształcie może objąć cię nowymi obowiązkami sprawdzania relacji z kontrahentami i ryzykiem sporów sądowych o ważność zawartych umów.

W dostępnym materiale znajduje się tylko ta jedna opinia - Polskiej Federacji Producentów Żywności. Federacja ocenia kierunek projektu pozytywnie, ale zgłasza poważne zastrzeżenia merytoryczne: brak powiązania nowego zakazu z realnym wpływem na konkurencję na rynku, lukę dotyczącą sojuszy zakupowych, zbyt szeroką karę unieważnienia całych umów, nieostre pojęcia ustawowe (podobne do tych, które sprawiały problemy w przepisach dla rolnictwa i przetwórstwa żywności), ryzyko podwójnego karania firm za to samo zachowanie oraz brak jasnych zasad postępowania przed Prezesem UOKiK. Innych opinii ani wyników konsultacji społecznych do tego dokumentu nie dołączono.

Dokument, który opiniujemy, nie zawiera własnej Oceny Skutków Regulacji - to głos jednej organizacji branżowej, nie oficjalna analiza rządowa czy budżetowa. Jeśli postulaty federacji zostaną uwzględnione, firmy zyskają jaśniejsze zasady, dłuższy - 6-miesięczny zamiast 3-miesięcznego - czas na przygotowanie się do zmian, a spory o ważność umów będą dotyczyć tylko spornych zapisów, nie całych kontraktów. Jeśli postulaty zostaną odrzucone, a projekt wejdzie w życie w obecnym kształcie, federacja ostrzega przed większą liczbą sporów sądowych wynikających z niejasnych pojęć, ryzykiem podwójnego karania firm za to samo zachowanie oraz przepisami, które - jej zdaniem - mogą okazać się w praktyce martwe, bo brakuje określonego trybu postępowania przed UOKiK i konkretnych kar za łamanie nowego zakazu.

To jedna z opinii zgłoszonych do Sejmu w toku prac nad poselskim projektem zmiany ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Pismo wpłynęło do Kancelarii Sejmu 30 czerwca 2026 r., na etapie zbierania stanowisk przed dalszymi pracami nad projektem.