Do druku nr 2747 - opinia ZWRP

Ten dokument to zbiorcze uwagi, jakie do poselskiego projektu zmiany projektu dotyczącego lasów i Kodeksu wykroczeń zgłosiło pięć urzędów marszałkowskich - województw kujawsko-pomorskiego, lubelskiego, łódzkiego, śląskiego i zachodniopomorskiego - za pośrednictwem Związku Województw Rzeczypospolitej Polskiej, czyli organizacji samorządowej zrzeszającej wszystkie województwa. Projekt, którego dotyczą te uwagi, chce pozwolić na puszczanie psów bez smyczy w lasach (poza rasami uznanymi za agresywne), ułatwić jazdę zaprzęgami konnymi po drogach leśnych oraz rozszerzyć możliwość użyczania gruntów leśnych samorządom. Samorządy w zdecydowanej większości uważają te zmiany za niebezpieczne dla dzikich zwierząt i ludzi korzystających z lasów i domagają się ich wycofania lub znacznego ograniczenia.

• Najważniejszy spór dotyczy planu, by psy mogły biegać po lesie bez smyczy (poza rasami uznanymi za agresywne) - większość samorządów żąda usunięcia tego przepisu w całości i pozostawienia obowiązku trzymania psa na smyczy w lesie, bo obawia się płoszenia zwierząt, wypadków na drogach i ataków na ludzi.
• Projekt wprowadza nową karę (grzywnę lub naganę) tylko za puszczanie luzem psów ras uznanych za agresywne - część samorządów uważa ten przepis za zbędny (bo wynika z usunięcia zakazu ogólnego), inne wskazują, że zbyt wąsko ogranicza odpowiedzialność właściciela psa.
• Województwo śląskie sprzeciwia się zniesieniu zakazu swobodnej jazdy zaprzęgami konnymi po drogach leśnych innych niż publiczne, ostrzegając przed niszczeniem ścieżek, erozją i płoszeniem zwierząt.
• Województwo łódzkie chce usunięcia zapisu pozwalającego przeznaczać użyczone samorządom grunty leśne pod zabudowę, bo stoi to w sprzeczności z zasadami gospodarki leśnej i grozi utratą kontroli Lasów Państwowych nad tymi terenami.
• Województwo śląskie kwestionuje też zmianę słowa „wypoczynek ludności” na „turystyka i rekreacja”, uznając ją za niepotrzebne zawężenie szerszego pojęcia.

Uwagi zgłosiło pięć urzędów marszałkowskich (samorządów województw), zebrane i przekazane przez Związek Województw Rzeczypospolitej Polskiej - organizację samorządową zrzeszającą wszystkie województwa. Osobą kontaktową jest Lidia Sztramska. Sam projekt ustawy, którego dotyczą te uwagi, zgłosiła grupa posłów.

Jeśli chodzisz z psem do lasu na spacery - dziś musisz trzymać go na smyczy; projekt chciał to zmienić i pozwolić na luz (poza rasami uznanymi za agresywne), ale samorządy się temu sprzeciwiają, więc może zostać po staremu. Jeśli jeździsz konno lub powozem po lesie - dziś zaprzęgi mogą poruszać się tylko po wyznaczonych drogach i szlakach; projekt chciał to poluzować na drogach leśnych innych niż publiczne, czemu sprzeciwia się województwo śląskie. Jeśli chodzisz do lasu pieszo, zwłaszcza z dziećmi, lub polujesz - uwagi samorządów podkreślają ryzyko ataków ze strony biegających luzem psów oraz płoszenia zwierzyny łownej i dziko żyjących zwierząt. Jeśli reprezentujesz samorząd województwa i zarządzasz np. parkiem krajobrazowym - projekt (niezależnie od sporu o psy) chce rozszerzyć krąg podmiotów, którym Lasy Państwowe mogą użyczać grunty leśne pod turystykę, sport i ochronę przyrody.

Cały ten dokument to zbiór opinii samorządów wojewódzkich, więc stanowi jednocześnie odpowiedź na pytanie, jak oceniają projekt. Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego jest najbardziej krytyczny - powołując się na stanowisko WWF Polska oraz przypadek śmiertelnego pogryzienia człowieka przez psy w lesie pod Zieloną Górą, żąda usunięcia całego przepisu o luzowaniu psów. Urząd Marszałkowski Województwa Łódzkiego proponuje węższe zawężenie przepisu, wskazując na nieprecyzyjność wymogu „sprawowania kontroli” nad psem bez smyczy. Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego sprzeciwia się dodatkowo swobodzie zaprzęgów konnych i zmianie słowa „wypoczynek” na „turystyka i rekreacja”, a Województwo Zachodniopomorskie uznaje cały wyjątek dla psów niewymienionych ras za niewystarczającą ochronę dzikiej fauny. Żaden z pięciu urzędów nie wyraził poparcia dla przepisu o luzowaniu psów w obecnym kształcie.

Ten dokument to uwagi zgłaszane w toku prac nad projektem, a nie Ocena Skutków Regulacji - nie zawiera własnych szacunków kosztów ani liczby osób, których zmiana dotknie. Z treści wynika, że jeśli uwagi samorządów zostaną uwzględnione, projekt zachowa dzisiejszy obowiązek trzymania psów na smyczy w lesie oraz ograniczenia dla zaprzęgów konnych na drogach leśnych, a Lasy Państwowe zachowają pełniejszą kontrolę nad użyczanymi gruntami leśnymi. Jeśli uwagi nie zostaną uwzględnione i projekt wejdzie w życie w pierwotnym kształcie, w lasach będzie można puszczać luzem psy niewymienione jako agresywne, a samorządy ostrzegają, że zwiększy to ryzyko dla dzikich zwierząt, jeźdźców i pieszych korzystających z lasów rekreacyjnie.

Poselski projekt złożono 11 czerwca 2026 r., a 15 lipca 2026 r. skierowano go do dalszych prac w komisji sejmowej. Ten dokument to uwagi samorządów zgłoszone na tym etapie konsultacji.

Głównym sporem jest to, czy psy powinny móc biegać luzem w lesie. Zwolennicy zmiany (w tym część właścicieli psów, na których oczekiwania powołuje się uzasadnienie projektu) argumentują potrzebą większej swobody podczas spacerów z psem. Samorządy wojewódzkie, powołując się na opinię organizacji ochrony przyrody oraz konkretny przypadek śmiertelnego pogryzienia człowieka przez psy w lesie, argumentują, że nawet psy ras nieuznanych za agresywne stanowią zagrożenie dla dzikich zwierząt, koni i osób pieszych, zwłaszcza dzieci, i że jedyną skuteczną formą kontroli nad psem w lesie jest trzymanie go na smyczy.