Poprawka do ustawy wprowadzającej status pary - przyjęta

Posłowie głosowali nad poprawką nr 53 do ustawy, która ma wprowadzić w życie nową, główną ustawę o statusie osoby najbliższej w związku i umowie o wspólnym pożyciu - czyli formalnej możliwości uregulowania życia we dwoje bez ślubu, dostępnej też dla par jednopłciowych, które dziś zawrzeć małżeństwa nie mogą. Ta konkretna ustawa (tzw. wprowadzająca) sama niczego nie tworzy - dostosowuje inne obowiązujące przepisy do nowej instytucji prawnej, m.in. w zamówieniach publicznych. Poprawka nr 53 była jedną z wielu głosowanych w trzecim czytaniu, tuż przed ostatecznym uchwaleniem całości. Głosowanie zakończyło się przyjęciem poprawki 230 głosami za, przy 201 przeciw.

Dokument, którym zajmuje się to głosowanie, nie zawiera szczegółowego opisu treści samej poprawki nr 53 - dostępne materiały pozwalają jedynie opisać ogólny zakres ustawy wprowadzającej, do której poprawka się odnosi:

• Rozszerza obowiązek wyłączania się z udziału w przetargach publicznych na osoby związane umową o wspólnym pożyciu - dziś taki obowiązek dotyczy tylko małżonków.
• Wprowadza podobne zasady wyłączania się dla członków Krajowej Izby Odwoławczej i pracowników Urzędu Zamówień Publicznych, gdy druga strona przetargu jest związana taką umową.
• Dostosowuje przepisy o umowach koncesji na roboty budowlane i usługi do nowej instytucji prawnej.

Ustawę wprowadzającą zgłosił rząd jako projekt rządowy. Ma ona charakter techniczny - jej celem jest dostosowanie innych ustaw do głównej ustawy o statusie osoby najbliższej w związku.

Jeśli organizujesz przetargi publiczne w urzędzie, gminie lub spółce z udziałem państwa i zawrzesz umowę o wspólnym pożyciu - po wejściu przepisów będziesz musiał wyłączyć się z takich postępowań tak samo, jak dziś muszą to robić małżonkowie. Jeśli prowadzisz firmę startującą w przetargach, zmiana może oznaczać dodatkowe pytania o powiązania osobiste osób po stronie zamawiającego. Dokument nie podaje, ile osób lub firm to w praktyce obejmie.

Wynik podzielony, choć nie remisowy: 230 głosów za, 201 przeciw. Za poprawką jednolicie głosowały kluby koalicji rządzącej: KO (154 za), PSL-TD (24 za, ale 6 przeciw - klub podzielony), Polska2050 (10 za), Lewica (20 za), Centrum (14 za) oraz część niezrzeszonych (4 za). Przeciw byli niemal jednomyślnie posłowie PiS (174 przeciw, 0 za) i Konfederacji w obu klubach (12 i 3 przeciw), a także Demokracja (3 przeciw). Podział pokrywa się z liniami sporu wokół całej ustawy o statusie osoby najbliższej, widocznymi już na etapie opiniowania projektu.

Przyjęcie poprawki oznacza, że jej treść pozostała w ostatecznym tekście ustawy wprowadzającej, uchwalonej tego samego dnia w trzecim czytaniu. Dokument nie zawiera oceny skutków regulacji odnoszącej się konkretnie do tej poprawki - z opinii Urzędu Zamówień Publicznych wynika jednak, że rozszerzenie zasad wyłączania się w przetargach na strony umowy o wspólnym pożyciu wywoła dodatkowe obowiązki po stronie urzędów i firm startujących w zamówieniach publicznych.

Głosowanie odbyło się w trzecim czytaniu, 29 maja 2026 r., po dwukrotnym skierowaniu projektu do komisji. Tego samego dnia Sejm uchwalił całą ustawę. Trafiła ona później do Senatu, a 26 czerwca 2026 r. do podpisu prezydenta.

Choć ta konkretna poprawka ma charakter techniczny, głosowanie wpisuje się w szerszy spór wokół całej ustawy o statusie osoby najbliższej. Sąd Najwyższy ocenił koncepcję negatywnie, powołując się na konstytucyjną definicję małżeństwa. Amnesty International uznała projekt za krok w dobrą stronę, ale niewystarczający wobec wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, które nakazują Polsce prawne uznanie związków par jednopłciowych - i wzywała dodatkowo do wprowadzenia pełnej równości małżeńskiej.

Klub PSL-TD nie głosował jednolicie: 24 posłów poparło poprawkę, a 6 było przeciw - to największy rozłam w tym głosowaniu. Wśród niezrzeszonych również nie było jedności: 4 głosy za, 3 przeciw. Pozostałe kluby głosowały w komplecie zgodnie z linią koalicja kontra opozycja.