Poprawka przyjęta: ustawa o parach bez ślubu idzie dalej

Posłowie głosowali nad przyjęciem poprawki nr 2 do sprawozdania komisji w sprawie przepisów wprowadzających nową ustawę o statusie osoby najbliższej w związku i umowie o wspólnym pożyciu. To głosowanie odbyło się w trzecim czytaniu, tuż przed ostatecznym uchwaleniem całego pakietu ustaw, który po raz pierwszy pozwala parom żyjącym razem bez ślubu formalnie uregulować swoją relację - z prawem do renty rodzinnej po śmierci partnera, zwolnieniem z podatku od spadku i ochroną wspólnie wypracowanego majątku. Poprawka została przyjęta, więc jej treść weszła do ostatecznego tekstu ustawy uchwalonej jeszcze tego samego dnia.

Dokumenty dostępne w tej sprawie nie opisują dokładnie, co konkretnie zmieniała poprawka nr 2 w tekście komisyjnym - to techniczny etap prac nad ustawą wprowadzającą nowy status prawny dla par bez ślubu.

• Wiadomo, że ustawa, którą poprawka współkształtuje, rozszerza m.in. obowiązek wyłączania się z przetargów publicznych na osoby związane umową o wspólnym pożyciu - tak jak dziś dotyczy to małżonków.

Poprawkę wypracowano w toku prac Komisji Nadzwyczajnej, procedującej rządowy projekt wniesiony przez Radę Ministrów pod koniec grudnia 2025 r.

Dokładny zakres samej poprawki nie jest znany, ale cała ustawa, do której się odnosi, dotyczy par żyjących razem bez ślubu - w tym par jednopłciowych, dla których to dziś jedyna dostępna forma prawnego uznania związku. Jeśli podpiszesz umowę o wspólnym pożyciu, zyskasz m.in. zwolnienie z podatku od spadku po partnerze i prawo do renty rodzinnej. Jeśli organizujesz przetargi publiczne albo w nich startujesz, będziesz musiał brać pod uwagę powiązania wynikające z takiej umowy tak samo, jak dziś bierze się pod uwagę małżeństwo.

Za poprawką głosowało 229 posłów, przeciw 179, a 19 wstrzymało się od głosu. Niemal jednolicie poparły ją Koalicja Obywatelska (152 za), Polska2050 (11 za), Lewica (19 za) i Centrum (14 za), a w PSL-TD 25 posłów było za, przy 4 głosach przeciw z tego samego klubu. Cały klub PiS (172 posłów) głosował przeciw. Obie frakcje Konfederacji (12 i 3 posłów) nie poparły ani nie odrzuciły poprawki - wstrzymały się od głosu.

Przyjęcie poprawki oznacza, że jej treść stała się częścią ostatecznego tekstu ustawy, uchwalonej jeszcze tego samego dnia, 29 maja 2026 r. Ustawa trafiła następnie do Senatu, a 26 czerwca 2026 r. do podpisu prezydenta - od jego decyzji zależy, czy nowe przepisy o umowie o wspólnym pożyciu faktycznie wejdą w życie.

Głosowanie odbyło się w trzecim czytaniu na 58. posiedzeniu Sejmu, 29 maja 2026 r. - na etapie głosowania nad poprawkami tuż przed ostatecznym uchwaleniem całej ustawy wprowadzającej.

Cały klub PiS głosował przeciw - Sąd Najwyższy w opinii do projektu ocenił zbliżone rozwiązania krytycznie, powołując się na konstytucyjny zapis o małżeństwie jako związku kobiety i mężczyzny. Z drugiej strony Amnesty International krytykuje projekt jako niewystarczający wobec wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka przeciwko Polsce, wskazując, że nie daje on parom jednopłciowym prawa do zawarcia małżeństwa ani pełnego dziedziczenia ustawowego, a jedynie ograniczone ulgi podatkowe.

W klubie PSL-TD nie było jednomyślności: 25 posłów poparło poprawkę, ale 4 zagłosowało przeciw, a 1 się wstrzymał - to zauważalny wewnętrzny rozłam przy tym głosowaniu, w odróżnieniu od pozostałych klubów koalicji, które głosowały niemal jednolicie.