Umowa o wspólnym pożyciu bliżej uchwalenia

Posłowie głosowali nad jedną z poprawek do ustawy, która wprowadza w życie nowe przepisy o statusie osoby najbliższej w związku oraz o umowie o wspólnym pożyciu - czyli formalnej alternatywie dla ślubu, dostępnej także dla par jednej płci. Sama ta ustawa nie tworzy nowego prawa od zera, tylko dostosowuje do niego dziesiątki innych przepisów, na przykład w zamówieniach publicznych czy podatkach. Dokładna treść poprawki numer 19 nie została podana w dostępnych materiałach, ale wiadomo, że Sejm zdecydował się ją przyjąć głosami klubów popierających kierunek całej reformy.

Dokładna treść poprawki 19 nie jest dostępna w przeanalizowanych materiałach. Wiadomo tylko, że była to jedna z poprawek zgłoszonych w trakcie prac Komisji Nadzwyczajnej nad przepisami wprowadzającymi ustawę o statusie osoby najbliższej i umowie o wspólnym pożyciu, i że Sejm zdecydował się włączyć ją do ostatecznego tekstu ustawy.

Projekt całej ustawy wniósł rząd. Poprawkę 19 zgłoszono w trakcie prac Komisji Nadzwyczajnej zajmującej się tym projektem - z dostępnych danych nie wynika, który klub lub poseł był jej autorem.

Sama poprawka nie zmienia niczego w życiu codziennym - to techniczny element prac komisyjnych, nie gotowy przepis. Jej znaczenie zależy od całej ustawy: jeśli żyjesz z partnerem lub partnerką bez ślubu, dotyczy Cię ona pośrednio, poprzez to, jak inne przepisy rozpoznają Waszą umowę o wspólnym pożyciu, np. przy prawie do renty rodzinnej czy zwolnieniu z podatku od spadku.

Za poprawką głosowało 229 posłów, przeciw 194, nikt się nie wstrzymał. Niemal jednolicie poparły ją kluby koalicji rządzącej: KO (153 za, 0 przeciw), Polska2050 (11 za), Lewica (20 za), Centrum (13 za) i Razem (4 za). Przeciw byli niemal wszyscy posłowie PiS (168 przeciw, 0 za) oraz Konfederacji (12 przeciw) i Konfederacji KP (3 przeciw). Wyjątkiem był klub PSL-TD, który się podzielił: 24 posłów zagłosowało za, a 5 przeciw.

Przyjęcie tej poprawki oznacza, że jej treść weszła do ostatecznego tekstu ustawy, którą Sejm uchwalił tego samego dnia. Ustawa trafiła później do Senatu, a w czerwcu 2026 r. do podpisu Prezydenta. Ponieważ nie znamy dokładnej treści poprawki, nie można ocenić jej osobnego, praktycznego skutku dla konkretnych przepisów - wiadomo tylko, że nie zmieniła ona kierunku całej reformy.

Głosowanie odbyło się na etapie trzeciego czytania w Sejmie, tego samego dnia, w którym Sejm ostatecznie uchwalił całą ustawę. Ustawa trafiła potem do Senatu, a następnie do podpisu Prezydenta.

Choć to głosowanie dotyczyło tylko jednej poprawki, cała ustawa budzi spory. Sąd Najwyższy ocenił samą koncepcję negatywnie, powołując się na konstytucyjną definicję małżeństwa. Amnesty International uznała rozwiązania za zbyt wąskie wobec wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka przeciwko Polsce i apelowała o pełne równouprawnienie małżeńskie par jednopłciowych. Podział głosów (229:194) odzwierciedla ten spór: kluby koalicji rządzącej poparły kierunek reformy, a PiS i Konfederacja były przeciw.

Największym odstępstwem od typowego podziału koalicja-opozycja był klub PSL-TD: 24 posłów poparło poprawkę, a 5 zagłosowało przeciw - to wyraźny rozłam w jednym klubie, podczas gdy pozostałe kluby koalicji głosowały niemal jednolicie za, a PiS i Konfederacja niemal jednolicie przeciw.