Do druku nr 2597 - opinia OFOP

Ten dokument to nie projekt ustawy, tylko oficjalne stanowisko organizacji pozarządowych wobec rządowego projektu zmiany przepisów o działalności pożytku publicznego i wolontariacie oraz o grach hazardowych. Rządowy projekt znosi obowiązek wkładu własnego w konkursach dotacyjnych dla organizacji społecznych. Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych (OFOP) pisze do Marszałka Sejmu, że to rozwiązanie zbyt skromne i w dużej mierze symboliczne, i wnioskuje, by Sejm procedował je razem z szerszym projektem zmian, który organizacje pozarządowe same przygotowały i złożyły w Sejmie w formie petycji.

• OFOP wnioskuje, by Sejm prowadził prace nad rządowym projektem i obywatelskim projektem-petycją organizacji pozarządowych łącznie, a nie osobno.
• Federacja ocenia rządową propozycję jako zmianę cząstkową i symboliczną - realnie znosi ona tylko obowiązek wkładu własnego w konkursach dotacyjnych dla organizacji pozarządowych.
• Sprzeciwia się pomysłowi ustanowienia 24 kwietnia Dniem Społeczeństwa Obywatelskiego, bo to data uchwalenia ustawy o pożytku publicznym, którą organizacje dziś oceniają jako przeszkodę, a nie wsparcie dla swojej działalności.
• Jako lepsze propozycje dat wskazuje 10 września (pacta conventa), 31 sierpnia (porozumienia sierpniowe) i 7 kwietnia (uchwalenie ustawy Prawo o stowarzyszeniach).

Dokument dotyczy przede wszystkim ludzi działających w fundacjach, stowarzyszeniach i innych organizacjach społecznych - zarówno pracowników etatowych, jak i wolontariuszy. Jeśli działasz w małej, lokalnej organizacji, na przykład klubie sportowym, kole gospodyń wiejskich czy stowarzyszeniu pomocowym, spór dotyczy tego, czy zmiany w przepisach realnie ułatwią ci start w gminnych konkursach dotacyjnych i codzienną działalność, czy zostaną tylko punktową poprawką. Jeśli korzystasz z usług organizacji pozarządowych - na przykład pomocy społecznej, zajęć kulturalnych czy sportowych - pośrednio zależy ci na tym, żeby te organizacje miały lepsze warunki prawne i finansowe do działania.

Do kontekstu dołączono jedną opinię - stanowisko Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych (OFOP), która krytycznie ocenia rządowy projekt jako rozwiązanie cząstkowe i symboliczne oraz sprzeciwia się pomysłowi ustanowienia 24 kwietnia Dniem Społeczeństwa Obywatelskiego. Innych opinii instytucji - na przykład Prokuratora Generalnego, Sądu Najwyższego czy rządu - nie dołączono do tego dokumentu.

Ten dokument nie zawiera Oceny Skutków Regulacji (OSR) - to opinia, a nie projekt ustawy z wyliczeniem kosztów. Z jego treści wynika, że jeśli Sejm posłucha OFOP i połączy prace nad obydwoma projektami, organizacje pozarządowe mogą liczyć na szerszą reformę zasad współpracy z administracją publiczną i finansowania swojej działalności. Jeśli Sejm zostawi tylko wąski projekt rządowy - znoszący obowiązek wkładu własnego w konkursach dotacyjnych - zmiana będzie ograniczona i, zdaniem OFOP, w praktyce niewiele poprawi codzienne funkcjonowanie organizacji pozarządowych.

Główny spór dotyczy tego, czy reformę przepisów o organizacjach pozarządowych robić punktowo, czy całościowo. OFOP i środowisko NGO chcą połączenia projektów i głębszej zmiany, bo obecna ustawa o pożytku publicznym - ich zdaniem - dziś bardziej przeszkadza organizacjom niż im pomaga. Kontrowersyjny jest też pomysł, by 24 kwietnia - dzień uchwalenia tej ustawy - ustanowić Dniem Społeczeństwa Obywatelskiego. Federacja uważa to za błąd symboliczny, bo umniejsza rolę obywateli, sprowadzając ich do wykonawców zleceń administracji, i proponuje inne, bardziej wymowne historycznie daty.