Kobiety i mężczyźni na równi w zarządach spółek giełdowych

Posłowie głosowali nad całością rządowego projektu ustawy, który zmienia zasady powoływania osób do zarządów i rad nadzorczych dużych spółek giełdowych - takich, które zatrudniają co najmniej 250 pracowników i przekraczają określone progi finansowe. Projekt wdraża unijne przepisy o równym traktowaniu kobiet i mężczyzn: przy równych kwalifikacjach kandydatów pierwszeństwo w powołaniu na stanowisko ma zyskać osoba płci, która jest niedoreprezentowana w danym organie spółki. Mikro, małe i średnie firmy - nawet jeśli ich akcje są notowane na giełdzie - są z tych obowiązków całkowicie zwolnione. Głosowanie zakończyło się przyjęciem projektu stosunkiem głosów 238 do 194, co oznacza, że ustawa idzie dalej w procesie legislacyjnym.

• Duże spółki giełdowe (co najmniej 250 pracowników, spełniające progi finansowe) będą musiały stosować jasne i jednakowe kryteria oceny kandydatów do zarządu i rady nadzorczej.
• Przy równych kwalifikacjach pierwszeństwo w powołaniu na stanowisko zyska osoba płci niedoreprezentowanej w danym organie spółki.
• Kandydat, wobec którego naruszono zasady rekrutacji, zyskuje prawo do odszkodowania.
• Mikro, małe i średnie firmy - nawet notowane na giełdzie - są całkowicie zwolnione z tych obowiązków.
• Zmiana wdraża do polskiego prawa unijne przepisy o równowadze płci w organach spółek giełdowych.

Projekt złożył rząd, wdrażając unijne przepisy o równym traktowaniu kobiet i mężczyzn w zarządach spółek giełdowych. Sprawozdanie przygotowała komisja sejmowa po pracach nad projektem po drugim czytaniu.

Ta ustawa nie dotyczy przeciętnej osoby robiącej zakupy czy płacącej podatki - obejmuje wąski krąg ludzi ubiegających się o najwyższe stanowiska w dużych spółkach giełdowych. Jeśli jesteś menedżerką lub menedżerem kandydującym do zarządu albo rady nadzorczej dużej spółki notowanej na giełdzie (zatrudniającej co najmniej 250 osób), spółka będzie musiała ocenić cię według jasnych, jednakowych kryteriów, a przy remisie kwalifikacyjnym z kandydatem płci przeciwnej może dać pierwszeństwo tobie, jeśli twoja płeć jest niedoreprezentowana w tym organie. Jeśli uznasz, że rekrutację przeprowadzono niezgodnie z zasadami, będziesz mógł lub mogła dochodzić odszkodowania. Jeśli pracujesz w małej lub średniej firmie - nawet giełdowej - te przepisy w ogóle cię nie obejmą. Dokument nie podaje, ile konkretnie spółek i stanowisk obejmie ta zmiana.

Wynik 238 głosów za, 194 przeciw i 2 wstrzymujące się pokazuje wyraźny podział wzdłuż linii koalicja-opozycja. Za głosowały kluby tworzące rząd: KO (152 za, 1 wstrzymał się), Polska2050 (13 za), PSL-TD (31 za, 1 wstrzymał się), Centrum (13 za) i Lewica (21 za). Przeciw był niemal jednolicie klub PiS (170 przeciw, 0 za) oraz Konfederacja (14 przeciw), a także mniejsze kluby opozycyjne: Konfederacja KP i Demokracja (po 3 przeciw). Posłowie niezrzeszeni podzielili się dokładnie po połowie: 4 za, 4 przeciw.

Do materiału dostępnego w tej analizie nie dołączono danych z Oceny Skutków Regulacji (OSR), więc nie da się podać kosztów wdrożenia w złotówkach - dokument nie szacuje kosztów wdrożenia. Jakościowo: duże spółki giełdowe będą musiały zmienić procedury rekrutacji do zarządów i rad nadzorczych - opracować jawne kryteria oceny kandydatów i dokumentować przebieg rekrutacji, by móc się bronić przed ewentualnym żądaniem odszkodowania. Kandydaci płci niedoreprezentowanej zyskują realne narzędzie prawne w sporze o stanowisko przy równych kwalifikacjach. Mikro, małe i średnie spółki nie poniosą żadnych nowych obowiązków. Ponieważ ustawa nie jest jeszcze ostatecznie uchwalona, praktyczne skutki pojawią się dopiero po zakończeniu dalszych etapów prac, w tym w Senacie.

To głosowanie nad całością projektu, czyli decydujący krok w Sejmie po pracy komisji nad sprawozdaniem. Projekt przeszedł pierwsze czytanie w komisjach, a po drugim czytaniu wracał do komisji w celu przygotowania sprawozdania. Wynik pozytywny oznacza, że ustawa trafi teraz do Senatu.

Głosowanie było mocno spolaryzowane: 238 głosów za wobec 194 przeciw. Kluby koalicji rządzącej (KO, Polska2050, PSL-TD, Centrum, Lewica) głosowały za projektem, a PiS i Konfederacja - niemal jednolicie przeciw. Spór dotyczy zasady pierwszeństwa dla płci niedoreprezentowanej w zarządach i radach nadzorczych spółek giełdowych - część polityków postrzega to jako wprowadzenie parytetów płci w biznesie, inni argumentują, że projekt jedynie wdraża obowiązujące Polskę przepisy unijne o równym traktowaniu i dotyczy wyłącznie wąskiej grupy dużych spółek giełdowych, przy zachowaniu zasady równych kwalifikacji kandydatów.