Odciski palców cudzoziemców trafią do bazy Eurodac

Sejm głosował nad całością ustawy, która wprowadza do polskiego prawa zasady udziału Polski w unijnym systemie Eurodac - bazie danych z odciskami palców i zdjęciami twarzy cudzoziemców spoza Unii Europejskiej. Ustawa dotyczy przede wszystkim osób, które w Polsce ubiegają się o ochronę międzynarodową (czyli o status uchodźcy) oraz osób zatrzymanych za nielegalne przekroczenie granicy lub nielegalny pobyt. Głosowanie zakończyło ostatni etap prac w Sejmie i otworzyło drogę do podpisania ustawy przez Prezydenta.

Projekt wniosła Rada Ministrów jako projekt rządowy. Prace merytoryczne prowadziła Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych, co wskazuje na resort spraw wewnętrznych jako główny podmiot odpowiedzialny za wdrożenie przepisów.

Zdecydowanej większości obywateli Polski ta ustawa nie dotyczy bezpośrednio - jeśli jesteś obywatelem Polski albo innego kraju Unii Europejskiej, nic się dla ciebie nie zmienia. Jeśli jesteś cudzoziemcem spoza Unii Europejskiej i składasz w Polsce wniosek o ochronę międzynarodową, Straż Graniczna pobierze od ciebie odciski palców i zdjęcie twarzy, które trafią do unijnej bazy danych - to sprawi, że inne kraje UE będą wiedzieć, że twoją sprawę rozpatruje Polska, i nie będziesz mógł ubiegać się o azyl równolegle w kilku państwach. Jeśli zostaniesz zatrzymany za nielegalne przekroczenie granicy lub nielegalny pobyt, te same dane też zostaną od ciebie pobrane. Dokument dostępny w kontekście nie podaje, ilu osób rocznie ta procedura obejmie.

Głosowanie było całkowicie jednomyślne: 436 głosów za, 0 przeciw, 0 wstrzymujących się - nikt nie zagłosował przeciwko ani nie wstrzymał się od głosu. Za ustawą opowiedziały się wszystkie obecne kluby bez wyjątku: PiS (178 za), KO (151 za), PSL-TD (30 za), Lewica (18 za), Centrum (15 za), Polska2050 (13 za), a nawet Konfederacja (13 za) i Konfederacja Korony Polskiej (3 za) - ugrupowania zwykle krytyczne wobec unijnych regulacji migracyjnych. Taka zgoda ponad podziałami sugeruje, że ustawa była traktowana jako techniczne dostosowanie procedur, a nie spór o politykę migracyjną.

Dokument dostępny w kontekście nie zawiera Oceny Skutków Regulacji, więc nie da się podać kosztów wdrożenia w złotówkach. Jakościowo: Straż Graniczna i inne służby zajmujące się cudzoziemcami będą musiały wdrożyć procedury pobierania i przekazywania odcisków palców oraz zdjęć twarzy do unijnej bazy Eurodac, co oznacza nowy obowiązek organizacyjny i sprzętowy. Cudzoziemcy ubiegający się o ochronę międzynarodową zyskają jasną, opisaną w ustawie podstawę prawną tej procedury, a osoby odmawiające poddania się jej mogą zostać do tego zmuszone przy użyciu przymusu bezpośredniego. Ustawę podpisał Prezydent 11 czerwca 2026 r.

Rządowy projekt wpłynął do Sejmu 8 maja 2026 r. i przeszedł przez wszystkie czytania w niecały tydzień - trzecie czytanie i uchwalenie nastąpiło 15 maja 2026 r. Senat zajął stanowisko 21 maja, a Prezydent podpisał ustawę 11 czerwca 2026 r.

To rzadki przypadek pełnej zgody ponad podziałami politycznymi: za ustawą zagłosowały jednomyślnie wszystkie kluby, w tym Konfederacja (13 za) i Konfederacja Korony Polskiej (3 za), które w innych głosowaniach dotyczących migracji zwykle głosują przeciw unijnym regulacjom. Brak głosów przeciw i wstrzymujących się w którymkolwiek klubie wskazuje, że ustawa była odbierana jako techniczne dostosowanie prawa do unijnego systemu, a nie jako spór polityczny o migrację.