Poprawki do ustawy o mobbingu: PiS wstrzymuje się od głosu

Posłowie głosowali nad dwiema poprawkami (nr 5 i nr 8) zgłoszonymi na ostatnim etapie prac nad ustawą reformującą przepisy o mobbingu w pracy. Głosowanie odbyło się tuż przed ostatecznym uchwaleniem całej ustawy, dotyczyło więc już nie ogólnego kształtu reformy, lecz jej szczegółów technicznych - tego, jak dokładnie sądy i pracodawcy mają stosować nowe zasady ochrony pracownika przed poniżaniem, zastraszaniem i nierównym traktowaniem w pracy. Obie poprawki zostały przyjęte zdecydowaną większością głosów.

Dokładna treść samych poprawek nr 5 i 8 nie znalazła się w dostępnych dokumentach - wiadomo jedynie, że komisja rekomendowała Sejmowi ich przyjęcie. Można za to wskazać, czego dotyczyła cała ustawa, którą dopracowywały: podniesienia minimalnego odszkodowania za mobbing do sześciokrotności pensji minimalnej oraz ułatwienia pracownikowi wykazania, że doszło do naruszenia jego praw - wystarczy uprawdopodobnić fakty, zamiast udowadniać je w pełni.

Poprawki wyszły z prac Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach nad rządowym projektem zmiany Kodeksu pracy. Z dostępnych danych nie wynika, który poseł lub klub zgłosił poprawki nr 5 i 8 - komisja jedynie rekomendowała ich przyjęcie.

Wprost tej poprawki dotyczą przede wszystkim pracownicy, którzy w przyszłości znajdą się w sporze sądowym o mobbing, dyskryminację lub molestowanie w pracy - to od precyzyjnego brzmienia przepisów zależą ich szanse na wygranie sprawy. Pośrednio dotyczy to każdego zatrudnionego na umowie o pracę, bo cała ustawa, którą poprawki dopracowywały, podnosi minimalne odszkodowanie za mobbing i ułatwia jego udowodnienie przed sądem. Obejmuje to też pracodawców, zwłaszcza mniejsze firmy zatrudniające co najmniej dziewięciu pracowników, które będą musiały spisać zasady przeciwdziałania nierównemu traktowaniu. Dokument nie podaje, ilu pracowników lub firm w praktyce obejmie ta zmiana.

Wynik był jednoznaczny: 236 głosów za, 22 przeciw, aż 178 wstrzymujących się. Kluby koalicji rządzącej głosowały niemal jednomyślnie za: Koalicja Obywatelska (151 za), PSL-Trzecia Droga (31 za), Lewica (19 za), Centrum (14 za) i Polska2050 (13 za). Przeciw byli niemal wszyscy posłowie Konfederacji (15 w jednym klubie i 3 w drugim) oraz część klubu Demokracja (2 przeciw). Najciekawszy jest ruch Prawa i Sprawiedliwości: 176 posłów tego klubu wstrzymało się od głosu, a tylko jeden zagłosował przeciw - PiS nie poparł poprawek, ale też ich nie zablokował, wybierając wyraźnie neutralną taktykę.

Ponieważ nie znamy dokładnej treści poprawek, nie można jednoznacznie wskazać, co konkretnie zmieniły w porównaniu z wersją przygotowaną przez rząd. Wiadomo natomiast, że ustawa, do której się odnosiły, daje pracodawcom sześć miesięcy na przygotowanie się do nowych obowiązków - w tym czasie firmy zatrudniające co najmniej dziewięciu pracowników muszą spisać zasady przeciwdziałania mobbingowi i nierównemu traktowaniu.

Głosowanie odbyło się w trzecim czytaniu, po tym jak projekt wrócił do komisji po drugim czytaniu w celu przygotowania dodatkowego sprawozdania. Tego samego dnia Sejm uchwalił całą ustawę.

Samo głosowanie nad tymi dwiema poprawkami nie wywołało wyraźnego sporu, ale cała ustawa budziła kontrowersje na etapie konsultacji. Związki zawodowe chciały podnieść minimalne odszkodowanie za mobbing nawet do dwunastokrotności pensji minimalnej, uznając sześciokrotność za zbyt niską, by odstraszać nieuczciwych pracodawców. Organizacja pracodawców argumentowała odwrotnie - że sztywna, wysoka minimalna kwota nie pozwala sądowi dopasować odszkodowania do faktycznej krzywdy pracownika. Krajowa Rada Sądownictwa i Sąd Najwyższy również krytycznie oceniły pomysł ustawowego minimum, uznając go za ograniczenie swobody orzekania sądu.

W klubie Prawa i Sprawiedliwości niemal wszyscy głosujący (176 na 177 oddanych głosów) wybrali wstrzymanie się od głosu zamiast sprzeciwu - to wyraźna, jednolita taktyka całego klubu, a nie przypadkowa rozbieżność. W mniejszych, luźniejszych grupach - wśród posłów niezrzeszonych oraz w klubie Demokracja - pojawiły się pojedyncze odstępstwa od większościowego stanowiska, co jest typowe dla ugrupowań o mniejszej dyscyplinie organizacyjnej.