Kara do 50 tys. zł za podszywanie się pod adwokata

Posłowie głosowali nad trzema poprawkami (nr 1, 15 i 17) do projektu zmieniającego zasady działania adwokatów i ich samorządu zawodowego. To był jeden z ostatnich kroków przed uchwaleniem całej ustawy tego samego dnia. Projekt reguluje między innymi to, kto może nazywać się adwokatem, jak długo trzeba czekać na zapłatę zaległej składki zanim zostanie się skreślonym z listy adwokatów, oraz jak surowo karać osoby, które podszywają się pod prawnika, nie mając do tego uprawnień. Sejm zaakceptował te trzy poprawki przytłaczającą większością głosów, co otworzyło drogę do ostatecznego przyjęcia całej ustawy jeszcze tego samego dnia.

Dokument nie precyzuje dokładnej treści poprawek nr 1, 15 i 17 - to zmiany wypracowane przez komisję na ostatnim etapie prac, których pełnego brzmienia nie ma w dostępnych materiałach. Wiadomo natomiast, że ostateczna wersja przepisów, nad którą głosowano tego dnia, przewiduje między innymi jawny internetowy rejestr adwokatów oraz karę do 50 tysięcy złotych za podszywanie się pod adwokata, zamiast dotychczasowej kary do 1000 złotych.

Sprawozdanie przygotowała sejmowa Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka na bazie poselskiego projektu, którego przedstawicielem był poseł Paweł Śliz. Celem było unowocześnienie przestarzałych przepisów o adwokaturze.

Te poprawki dotyczą przede wszystkim samych adwokatów i ich samorządu zawodowego, a nie bezpośrednio zwykłych obywateli. Jeśli jednak szukasz pomocy prawnej, możesz na tym skorzystać - dzięki jawnemu rejestrowi internetowemu łatwiej sprawdzisz, czy osoba podająca się za adwokata rzeczywiście ma do tego uprawnienia.

Wynik głosowania: 238 za, 2 przeciw, 193 wstrzymujących się. Koalicja rządowa głosowała niemal jednolicie za: KO - 151 głosów za, Polska2050 - 14 za, PSL-TD - 30 za, Centrum - 14 za, Lewica - 21 za. PiS niemal w całości się wstrzymał (172 wstrzymujących się, tylko 1 głos przeciw), podobnie postąpiła Konfederacja (13 wstrzymujących się) oraz mniejsza Konfederacja KP (3 wstrzymujące się). Żaden duży klub nie zagłosował masowo przeciw, ale duża część opozycji nie zdecydowała się też poprzeć poprawek wprost.

Dokument nie zawiera osobnej Oceny Skutków Regulacji (OSR) dla samych poprawek nr 1, 15 i 17 - są one częścią szerszej zmiany ustawy, dla której cała OSR szacuje dodatkowy koszt dla budżetu państwa na poziomie około 300 tysięcy złotych rocznie, głównie na obsługę nowych komisji egzaminacyjnych dla przyszłych adwokatów. Wyższa kara za podszywanie się pod adwokata (do 50 tysięcy złotych) oznacza też potencjalnie wyższe wpływy z grzywien do budżetu państwa, choć dokument nie podaje szacunkowej kwoty.

Głosowanie odbyło się w trzecim, ostatnim czytaniu, tuż przed ostatecznym uchwaleniem ustawy tego samego dnia, 17 lipca 2026 r. Wcześniej projekt wrócił do komisji po drugim czytaniu w celu przygotowania nowego sprawozdania.

Formalnie głosowanie nie było sporne - przeciw poprawkom było tylko 2 osoby. Widoczny jest jednak wyraźny podział: rządząca koalicja głosowała niemal jednolicie za, a PiS i Konfederacja w zdecydowanej większości się wstrzymały, zamiast poprzeć poprawki albo je odrzucić. Może to sugerować, że część opozycji miała zastrzeżenia do niektórych rozwiązań - na przykład do wzmocnienia uprawnień samorządu adwokackiego, na co zwracało uwagę Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu - ale nie chciała jawnie blokować zmian korzystnych dla adwokatów.

Nie odnotowano wyraźnego przełamania dyscypliny klubowej - każdy klub głosował spójnie. Charakterystyczne jest jednak to, że praktycznie cała opozycja (PiS, Konfederacja, Konfederacja KP, Demokracja) wybrała wstrzymanie się od głosu zamiast głosu przeciw, co jest rzadszym wzorcem przy głosowaniach nad poprawkami do ustaw dotyczących samorządów zawodowych.