Kryptowaluty: poprawki przepadły, ustawa idzie dalej

To głosowanie dotyczyło czterech poprawek (nr 33-36) zgłoszonych na ostatnim etapie prac nad ustawą, która ma uregulować rynek kryptowalut w Polsce - czyli m.in. giełdy kryptowalut, kantory internetowe wymieniające krypto na złotówki i firmy wydające własne tokeny. Ustawa ma wdrożyć unijny przepis o rynku kryptoaktywów (znany pod skrótem MiCA) i objąć te firmy nadzorem Komisji Nadzoru Finansowego (KNF). Poprawki zostały odrzucone stosunkiem głosów 215 do 226, więc do ostatecznego tekstu ustawy weszła wersja rekomendowana wcześniej przez komisję sejmową, bez zmian proponowanych w tych czterech poprawkach. Tego samego dnia Sejm przyjął całą ustawę.

Dokładna treść poprawek nr 33-36 nie jest dostępna w przeanalizowanych materiałach, więc nie można precyzyjnie opisać, co konkretnie miały zmienić w projekcie. Warto jednak zaznaczyć kontekst: dzień wcześniej, 14 maja 2026 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF) skrytykował w piśmie do Sejmu dwa rozwiązania projektu - tryb, w którym o zablokowaniu strony internetowej nieuczciwej platformy krypto miałby decydować sąd powszechny zamiast samego nadzorcy, oraz niejasno sformułowany przepis o karach administracyjnych dla firm łamiących przepisy. Możliwe, że część odrzuconych poprawek odnosiła się właśnie do tych spornych fragmentów, ale bez wglądu w ich treść nie da się tego jednoznacznie potwierdzić.

Projekt bazowy, do którego odnosiły się poprawki, ma trzy źródła połączone w jedno sprawozdanie komisji: projekt poselski posła Sławomira Mentzena (Konfederacja), projekt przedstawiony przez Prezydenta RP oraz projekt rządowy. Kto konkretnie zgłosił same poprawki nr 33-36, nie wynika z dostępnych danych.

Odrzucenie tych czterech poprawek samo w sobie nie zmienia niczego w codziennym życiu obywateli - o tym, jak realnie będą działać giełdy kryptowalut i portfele cyfrowe w Polsce, decyduje cała ustawa, którą Sejm uchwalił tego samego dnia. Jeśli inwestujesz w bitcoina czy inne kryptowaluty przez polską platformę, to właśnie ostateczny kształt tej ustawy - a nie los tych konkretnych poprawek - określi, ile formalności czeka twojego dostawcę usług i jak szybko państwo zareaguje, gdy ktoś na tym rynku oszuka klientów. Kogo dokładnie różniłyby odrzucone poprawki, nie wynika z dostępnych materiałów.

Wynik był bliski progu większości: 215 głosów za odrzuceniem poprawek nie wystarczyło wobec 226 głosów przeciw (przy wymaganej większości 227 głosów). Za odrzuceniem - czyli za pozostawieniem tekstu ustawy bez tych zmian - głosowały głównie kluby opozycyjne: PiS (141 za), RozwojPlus (39 za) i Konfederacja (13 za). Przeciwko odrzuceniu, czyli za wprowadzeniem poprawek, opowiedziała się w komplecie koalicja rządząca: KO (153 przeciw), PSL-TD (31 przeciw), Lewica (19 przeciw) oraz w większości Centrum (14 przeciw, 1 za). Ostatecznie to głosy koalicji rządzącej przeważyły i poprawki odrzucono.

Skutek jest proceduralny: skoro poprawki przepadły, do ostatecznej wersji ustawy trafił tekst zaproponowany wcześniej przez komisję sejmową, bez zmian, które miały wprowadzić te cztery poprawki. Tego samego dnia, 15 maja 2026 r., Sejm uchwalił całą ustawę o rynku kryptoaktywów. To jednak nie był koniec drogi ustawy - Senat zajął się nią 21 maja 2026 r., a Prezydent RP, któremu ustawę przekazano do podpisu 22 maja, odmówił jej podpisania i 11 czerwca 2026 r. skierował do Sejmu weto. Był to już trzeci projekt ustawy o kryptoaktywach, wobec którego Prezydent zgłosił zastrzeżenia.

Głosowanie odbyło się podczas trzeciego czytania projektu na posiedzeniu Sejmu, tuż przed głosowaniem nad całą ustawą, którą tego samego dnia uchwalono. Losy ustawy nie zakończyły się jednak na tym etapie - później trafiła do Senatu, a Prezydent RP odmówił jej podpisania i skierował weto, nad którym Sejm pracował w komisjach na przełomie czerwca i lipca 2026 r.

Wynik głosowania był bardzo bliski wymaganej większości (215:226 przy progu 227 głosów), co pokazuje, że spór o szczegóły regulacji rynku kryptowalut w Polsce był poważny. Nie jest jasne, jakiego dokładnie rozwiązania dotyczyły odrzucone poprawki, ale sam projekt ustawy budził już wcześniej kontrowersje - zarówno Prezydent RP (który zawetował dwie wcześniejsze wersje ustawy), jak i Urząd Komisji Nadzoru Finansowego wskazywali na problemy z przepisami o blokowaniu nieuczciwych platform i o karach administracyjnych dla firm łamiących przepisy.

Wewnątrz koalicji rządzącej widać drobne odstępstwo od jednolitej linii: podczas gdy KO, PSL-TD i Lewica głosowały w komplecie przeciwko poprawkom, klub Polska2050 był bardziej podzielony (11 za, 1 przeciw) - podobnie jak Centrum (1 za, 14 przeciw). Największa różnica dotyczy jednak nie tyle złamania dyscypliny wewnątrz klubów, co odmiennego kierunku głosowania całych bloków: opozycja (PiS, Konfederacja, RozwojPlus) głosowała niemal jednogłośnie za odrzuceniem poprawek, a koalicja rządząca niemal jednogłośnie przeciwko.