Do druku nr 2528 - opinia PIBR

Krajowa Izba Biegłych Rewidentów (PIBR) przesłała do Sejmu swoją opinię o projekcie ustawy o rynku kryptoaktywów, zgłoszonym przez Prezydenta RP. To nie jest nowy projekt prawa - to pismo, w którym samorząd zawodowy audytorów powtarza zastrzeżenia, jakie zgłaszał już dwukrotnie wcześniej do wcześniejszych wersji tego samego projektu. PIBR wskazuje trzy konkretne miejsca w projekcie, które jej zdaniem wymagają poprawy, zanim ustawa wejdzie w życie.

• PIBR chce, aby koszty przygotowania i przekazania dokumentów Komisji nadzorującej rynek ponosiły firmy działające na rynku kryptoaktywów, a nie sami biegli rewidenci - dziś projekt każe płacić za to audytorom z własnej kieszeni.
• Izba domaga się doprecyzowania, kiedy dokładnie audytor musi alarmować nadzór o „zagrożeniu dla dalszego świadczenia usług” przez firmę kryptowalutową - proponuje, by zapis mówił wprost o poważnych wątpliwościach co do dalszego funkcjonowania takiej firmy, tak jak robi to prawo unijne.
• PIBR ostrzega, że nadanie firmom wydającym określone tokeny statusu jednostki zainteresowania publicznego bez co najmniej rocznego wyprzedzenia może zmusić je do nagłej, wymuszonej zmiany audytora.

Opinię podpisał Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, Kamil Jesionowski, w imieniu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów (PIBR) - samorządu zawodowego audytorów. To odpowiedź na zaproszenie Kancelarii Sejmu do zgłaszania opinii publicznych do prezydenckiego projektu ustawy.

Ten dokument dotyczy wprost wąskiej grupy - biegłych rewidentów, firm audytorskich i firm działających na rynku kryptoaktywów - a nie przeciętnego obywatela. Pośrednio wpływa jednak na jakość kontroli nad rynkiem kryptowalut, z którego korzysta coraz więcej Polaków.

Jeśli jesteś biegłym rewidentem albo pracujesz w firmie audytorskiej badającej sprawozdania finansowe firm kryptowalutowych, to od tego, czy projekt zostanie zmieniony zgodnie z propozycją PIBR, zależy, czy za przekazywanie dokumentów nadzorowi zapłacisz z własnej kieszeni, czy zrobi to kontrolowana firma.

Jeśli inwestujesz w kryptoaktywa albo korzystasz z usług firmy wydającej tokeny powiązane z aktywami lub tokeny będące elektronicznym pieniądzem, ten projekt pośrednio wpływa na to, jak rzetelnie i szybko będą wykrywane problemy finansowe takiej firmy - czyli na twoje bezpieczeństwo jako klienta.

Ten dokument to opinia Polskiej Izby Biegłych Rewidentów (PIBR) do projektu ustawy o rynku kryptoaktywów. Sama Izba zaznacza, że zgłasza te same uwagi, które przedstawiała już dwukrotnie wcześniej - przy poprzednich wersjach tego samego projektu, w grudniu 2025 r. i w kwietniu 2026 r. - co oznacza, że wcześniej nie zostały one uwzględnione. PIBR deklaruje gotowość do dalszego udziału w pracach nad przepisami dotyczącymi biegłych rewidentów. Izba informuje też, że nie przedstawia odrębnego stanowiska do powiązanej poprawki do innego, pokrewnego projektu ustawy o kryptoaktywach, bo jej uwagi dotyczące audytorów są te same. Do tego pisma nie dołączono opinii innych instytucji, takich jak Komisja Nadzoru Finansowego, Narodowy Bank Polski czy Prokurator Generalny.

Ten dokument to opinia, a nie sam projekt ustawy - nie zawiera własnej Oceny Skutków Regulacji (OSR). Poniżej opisano jakościowo, co się stanie, jeśli uwagi PIBR nie zostaną uwzględnione.

Jeśli projekt przejdzie bez zmiany dotyczącej kosztów, biegli rewidenci i firmy audytorskie będą musiały na własny koszt przygotowywać i przekazywać nadzorowi kopie dokumentów dotyczących badanych przez siebie firm kryptowalutowych - to dodatkowy, niezrekompensowany obowiązek dla zawodu, który i tak podlega ścisłym regułom.

Brak zasad przejściowych przy nadawaniu firmom kryptowalutowym statusu jednostki zainteresowania publicznego oznacza, że taka firma może z dnia na dzień być zmuszona zmienić audytora, bo dotychczasowy mógł wcześniej świadczyć jej usługi zakazane dla firm o tym statusie. To dodatkowy koszt i zamieszanie zarówno dla firmy kryptowalutowej, jak i dla firmy audytorskiej.

Prezydencki projekt ustawy o rynku kryptoaktywów jest obecnie na etapie prac komisji sejmowej. Opinia PIBR z 2 czerwca 2026 r. wpłynęła do Sejmu 19 czerwca 2026 r. i powtarza stanowisko zgłaszane już do wcześniejszych wersji tego samego projektu.